Turizmin olumlu ve olumsuz etkileri ile turizmi destek tutumu arasındaki ilişkide mekânsal bağlılığın düzenleyici rolü

Turizmin oluşturduğu olumlu ve olumsuz etkilerin yerel halk tarafından nasıl algılandığı ve söz konusu algıların turizm gelişime ilişkin tutumları üzerindeki etkileri turizm literatüründe sıklıkla incelenen konular arasındadır. Özellikle turizmin henüz gelişmediği, turizm faaliyetlerinin yoğun olmadığı bölgelerde yaşayan halkın turizmin etkilerine ve turizm gelişimine yönelik algılarının belirlenmesi, turizm faaliyetleri konusundaki düşüncelerinin bilinmesi bölgede sürdürülebilir turizm gelişiminin sağlanabilmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Bu doğrultuda turizmin henüz gelişmemiş olması, o bölgede daha önce yerel halkın turizmin etkilerine yönelik algılarını ölçmek amacıyla gerçekleştirilen herhangi bir çalışmanın mevcut olmaması sebebiyle 2018 yılı itibariyle UNESCO Dünya Miras Listesi'nde yer alan hem tarihi hem de kültürel anlamda zengin bir potansiyele sahip olan Göbeklitepe çalışma alanı olarak seçilmiştir. Bu çalışma ile Göbeklitepe çevresinde ikamet eden insanların turizm algıları ve turizm gelişimi hakkındaki düşüncelerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Aynı zamanda bu insanların turizmin etkilerini nasıl algıladıkları ve bölgelerinde turizm gelişimini nasıl karşıladıklarına yönelik irdelenen ilişkinin üzerinde mekânsal bağlılık algısının etkisi belirlenmeye çalışılmıştır. Veriler çalışmada oluşturulan anket formları aracılığı ile 391 katılımcıdan toplanmış ve paket istatistik programları ile analizi gerçekleştirilmiştir. İlk önce faktör analizi uygulanmıştır. Daha sonra değişkenler arasındaki ilişkinin ölçülmesi için korelasyon analizi gerçekleştirilmiş, turizmin etkilerine ilişkin algılar ile turizm gelişimine yönelik tutumlar arasındaki ilişki ise regresyon analizi ile incelenmiştir. Çalışmanın sonuçları, bölgede turizmin gelişmemiş olması sebebiyle turizmin olumlu ve olumsuz etkilerine ilişkin belirgin algıların oluşmadığı ve genelde turizmin geliştirilmesine destek verildiğini işaret etmektedir. Aynı zamanda yerel halkın mekânsal bağlılık duygusu arttıkça, turizm gelişimine verdiği desteğin azaldığı çalışmayla ortaya konulmaktadır.