Türk resminde toplumsal cinsiyet rollerinin temsili (1880-1950)

Bu çalışmada 1880-1950 yılları arasında yaklaşık 70 yılı kapsayan bir süreçteki Osmanlı İmparatorluğu ve Türkiye Cumhuriyeti resim sanatında kadınlık ve erkeklik konusu incelenmiştir. 1880-1950 arasındaki dönem hem Osmanlı, hem de Cumhuriyet modernleşmesini kapsar. Tanzimatla başlayan bir aydınlanma süreci ve Cumhuriyet ile gelen bir ulus-devlet inşası söz konusudur. Dolayısıyla modernleşme süreci içerisinde değişen toplumla birlikte kadın ve erkek rollerinin değişimi de kaçınılmazdır. Bu tezde, erkeklik ve kadınlığın yani toplumsal cinsiyet kalıp yargılarının ve rollerinin belirtilen dönem çerçevesinde Türk resim sanatına yansımaları incelenmiş, kadın ve erkek sanatçıların kendilerine ve karşı cinse yaklaşımları ve yansıtma şekilleri araştırılmıştır. Erkeklik de kadınlık gibi tarihsel, kültürel ve toplumsal inşa süreçlerinin bir ürünüdür. Resim sanatında da aynı türden cinsiyet ve toplum yaratma durumu vardır. 'Erkeklik çalışmaları', feminizmin devamı olarak 1970'lerde ortaya çıkmış, 1990'larda çalışılmaya başlanmıştır. "Erkeklik çalışmaları" olarak adlandırılacak tanım, içerisinde "ataerki, erkeklik, kadınlık, toplumsal cinsiyetin inşası…" gibi pek çok kavram barındırmaktadır: Bu süreç sadece bölgesel değil evrensel özellikler taşır. Bu çalışmada literatür taraması ve betimsel araştırma yöntemlerinden yararlanılmıştır.