Türk vergi sisteminin dönüşümü

Evrensel bir kavram olan vergi, günümüze kadar birçok yönden değiĢime uğrasa da devletlerin kamu harcamalarını finanse etmek için baĢvurduğu en eski gelir kaynaklarından biri olmuĢtur. Kamu maliyesi açısından düĢünüldüğünde vergi, bir devletin ekonomisi için vazgeçilmez bir unsurdur. Kamu maliyesi ve devlet ekonomisi açısından önem arz eden bir konu olması, verginin her zaman basit, anlaĢılır, adaletli, çağa ayak uyduran yani sistemli bir yapıda olmasını gerektirmiĢtir. Bu çalıĢmanın amacı, köklü bir devlet geleneğine sahip olan Türk toplumunun geçmiĢten günümüze kadar olan süreçte vergi sisteminde nasıl bir dönüĢüm geçirdiğini incelemektir. Bu çalıĢma dört ana bölümden oluĢmaktadır. Ġlk bölümde vergi kavramının doğuĢu, vergi kavramı ve vergileme anlayıĢında yaĢanan geliĢmeler iktisat felsefesi açısında incelenerek, vergi kavramının dünyada tarihsel süreçte geçirdiği dönüĢüme yer verilmiĢ ve böylece vergi kavramının önemine vurgu yapılmıĢtır. Ġkinci bölümde ilk olarak eski Türklerde devlet anlayıĢına değinilmiĢ, daha sonra vergileme anlayıĢı Ġslamiyet öncesi ve sonrası olarak iki ana dönemde incelenmiĢtir. Üçüncü bölümde Osmanlı Devleti‟nde Vergi Sistemi ana baĢlığında vergi sisteminde meydana gelen dönüĢüm incelenmiĢtir. Bu bölümde vergi sistemi Tanzimat öncesi ve sonrası olmak üzere iki ana dönemde ele alınmıĢtır. Böylece Osmanlı Devleti‟nde meydana gelen dönüĢüm daha iyi ortaya konmuĢtur. Üçüncü bölümde Türk Vergi Sistemi ayrıntılı bir Ģekilde incelenmiĢtir. Dördüncü ve son bölümde Cumhuriyet Döneminde Vergi Sistemi ana baĢlığında vergi sistemindeki dönüĢüm incelenmiĢtir. Bu bölümde son yaĢanan geliĢmelerin vergi sistemi üzerindeki etkisi incelenmiĢtir. Bu çalıĢmada vergi sisteminde meydana gelen dönüĢümler saptanırken her dönemin özelliklerine dikkat edilmiĢ yani her bir dönem için devletin içinde bulunduğu iktisadi, sosyal, kültürel, siyasi, ekonomik, vb. birçok durum ayrıca incelenmiĢ ve açıklanmıĢtır. Böylece vergi sisteminin geçirmiĢ olduğu dönüĢümün altında yatan sebeplere ulaĢılmıĢtır. Sonuç kısmında elde edilen veriler ıĢığında Türk Vergi Sisteminde meydana gelen dönüĢümün altında iktisadi bir felsefe olup olmadığı konusunda bir yargıya varılmıĢtır. Anahtar Kelimeler: Vergi Kavramı, Osmanlı Devleti, Türkiye Cumhuriyeti.