Türkiye'ye gelen doğrudan yabancı sermaye yatırımlarının Türkiye'nin ihracat performansına etkilerinin analizi

Türkiye'de 1980'den bu yana dışa açık bir büyüme stratejisi benimsenmiştir. Bu tarihten itibaren benimsenen liberalleşme süreci ile doğrudan yabancı yatırımlar alanında da önemli değişiklikler gündeme gelmiştir. Doğrudan yabancı yatırımlar, yöneldiği gelişmekte olan ekonomilere yalnızca getirdiği ek sermaye ile üretim kapasitesi ve ona bağlı olarak istihdam açısından değil, aynı zamanda sağladığı yeni teknolojilerle üretim yapısının modernleşmesine ve dinamizm kazanmasına da ciddi katkılar sağlamaktadır.Bu tez çalışmasında, Türkiye'ye gelen doğrudan yabancı yatırımlar ile Türkiye'nin ihracat performansı arasındaki ilişki incelenmiştir. Bu bağlamda, kavramsal ve teorik açılardan doğrudan yabancı sermaye açıklanmış ve Türkiye'ye gelen doğrudan yabancı yatırımlar ile Türkiye'nin ihracat performansı arasındaki dinamik ilişki, bu doğrudan yabancı yatırım akışının Türkiye'nin ihracat performansı üzerindeki etkileri açısından ele alınmıştır.Tezin amacı doğrudan yabancı yatırımlar ve ihracat arasındaki dinamik ilişkiyi incelemek olduğundan, Türkiye'de doğrudan yabancı yatırımların ihracat üzerindeki etkisi sekiz değişkenli VAR (vektör otoregresif) modeli yardımıyla analiz edilmiştir. Bu kapsamda VAR modeli ile ilgili olarak değişkenlere yönelik trend ve mevsimsellik analizi, durağanlık ve birim kök testleri (ADF ve Phillips-Perron) yapılmıştır. Ayrıca VAR modeli tahmininde kullanılacak değişkenler arasındaki nedensellik ilişkilerinin yönünün belirlenebilmesi için Granger Nedensellik Analizi'nden yararlanılmıştır. Sonrasında uygun gecikme uzunluğunda VAR Modeli tahmin edilerek, VAR Modeli'nden elde edilen Etki-Tepki (Impulse-Response) Analizi ve Varyans Ayrıştırması (Variance Decomposition) sonuçları her değişken için yorumlanmıştır. Türkiye'ye gelen doğrudan yabancı yatırımlarla Türkiye'nin ihracat performansı arasında olumlu bir ilişki olduğu gözlenmiştir.