Üretim ve hizmet işletmelerinde faaliyete dayalı maliyet sisteminin çeşitli yönleriyle incelenmesi: Bir kamu kurumunun yemekhanesinde uygulama

Geçtiğimiz yüzyıl itibariyle tüm dünya pazarlarında olduğu gibi ülkemizde de yaşanan köklü değişimler, yeni üretim ortamlarının oluşumuna öncülük ederek; üretim ortamlarında otomasyonun yaygınlaşması, üretimin her aşamasında bilgisayar kontrolündeki makinelerin kullanılmaya başlanmasının önünü açmıştır. Zaman içinde emek yoğun işletmeler yerini teknoloji yoğun işletmelere bırakmıştır. Bilgiye daha hızlı ve daha kolay ulaşılabilmesi mümkün olmuştur. Bu gelişmeler, işletmeleri daha kaliteli, ucuz ve hızlı üretim yapmaya yönelttiği gibi esnek üretim ortamlarına zemin hazırlamış ve küresel rekabet olgusunu da tetiklemiştir. Sürekli değişen ve gelişen dünya ekonomik koşulları ile birlikte işletmeler yoğun bir rekabet ortamının içerisine girmişlerdir. Bu durum, işletmelerin üretmeyi ya da sunmayı planladıkları ürün ya da hizmetlerin birim maliyetlerini doğru ve gerçeğe en yakın şekilde hesaplamalarını zorunlu kılmıştır. İşletmelerin küresel ekonomi şartlarında hizmet veya ürün fiyatlama ile ilgili doğru karar verebilmeleri, üretilen malın veya hizmetin maliyetini gerçeğe en yakın olarak tespit edebilmeleri gerekir. Bu noktada işletmelerin, satış fiyatını ve yöneticilerin planlama ve kontrol süreçlerine ışık tutacak kararları en doğru ve rekabet ortamına en uygun şekilde saptaması için üretimde kullanılan maliyet unsurlarını tam ve gerçekçi olarak belirlemeleri gerekir. "Üretim ve Hizmet İşletmelerinde Faaliyete Dayalı Maliyet (bundan sonra FDM olarak ifade edilecektir.) Sisteminin Çeşitli Yönleriyle İncelenmesi: Bir Kamu Kurumunun Yemekhanesinde Uygulama" adı verilen bu çalışmada, geleneksel yöntemlerin yetersiz yönlerini ortadan kaldıran FDM sisteminin uzun vadede kuruma sağlayacağı faydaya vurgu yapılarak karar alınması, hem üretim hem de hizmet işletmelerinde ne ölçüde geliştirilebileceği ile maliyetlerin nasıl daha sağlıklı hesaplanarak yöneticilerin stratejik kararlar almasına yardımcı olabileceği hususları göz önünde tutularak önemi ortaya konulmaya çalışılmıştır. Anahtar kelimeler: FDM, Birim Maliyet, Toplam Maliyet