Y-TZF'nin (Yatay trombositten zengin fibrin) gömülü 3. molar diş çekimi sonrası postoperatif etkilerinin incelenmesi: Randomize kontrollü klinik çalışma

Amaç: Çalışmamızda trombosit konsantrelerinin yara iyileşmesi ve rejeneratif etkilerine olan etkileri değerlendirilerek, Yatay Trombositten Zengin Fibrin (Y-TZF) ve Lökosit ve Trombositten Zengin Fibrin (L-TZF) materyallerinin mandibular gömülü üçüncü molar diş çekimi sonrası hastalarda görülebilecek postoperatif komplikasyonların değerlendirilmesi, ve hastaların yaşam kalitesi üzerine etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza 18 ile 40 yaş aralığında hastalar dahil edilmiş olup, yumuşak doku retansiyonlu gömülü üçüncü molar dişler üzerinde çalışılmış toplam 75 hasta dahil edilmiştir. 75 hasta üç gruba bölünmüş ve gruplara dahil edilen hastalar kapalı zarf randomizasyon yöntemiyle her grupta 25 adet hasta olacak şekilde gruplara atanmıştır. Gruplar; çalışma grubu Y-TZF, karşılaştırma grubu L-TZF ve kontrol grubu olarak isimlendirilmiştir. Rutin olarak gerçekleştirilen cerrahi prosedürler aynı cerrah tarafından gerçekleştirilmiştir. Diş çekimlerinden sonra hastalardan elde edilen TZF materyalleri hastaların çekim soketlerine yerleştirilmiş ve postoperatif takipleri yapılmıştır. Kontrol grubunda ise gömülü dişlerinin rutin olarak çekilmesi sonrasında herhangi bir trombosit konsantresi uygulanmamıştır. Hastaların postoperatif ağrı, ödem, ağız açıklığı kısıtlılığı, yumuşak doku iyileşmesi ve yaşam kalitesindeki değişimler 2. ve 7. günlerde değerlendirilmiştir. Bulgular: Bulgular değerlendirildiğinde, postoperatif 2. ve 7.günde yapılan şişlik ölçümlerinde TZF yerleştirilen grupların ödem miktarının istatistiksel olarak daha az olduğu görülmüştür. L-TZF ve Y-TZF arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark görülmemiştir. Postoperatif trismus karşılaştırıldığında gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı tespit edilmiştir. Ağrı düzeylerinin değerlendirilmesinde gruplara göre 6. saat ağrı değerleri arasında L-TZF grubunda diğer gruplara göre daha az ağrı değeri gözlenmiş ancak istatistiksel olarak anlamlı bir fark elde edilememiştir. 1.gün, 2.gün, 3.gün, 5.gün ve 6.günlerde Y-TZF ve L-TZF grubunda kontrol grubuna göre ağrı değerleri daha az bulunmuş fakat istatistiksel olarak anlamlı bir fark elde edilememiştir. Gruplara göre 2. ve 3. günlerde postoperatif analjezik tüketimi L-TZF grubunda Y-TZF grubuna göre daha az bulunmuştur ancak istatistiksel olarak anlamlı bir fark elde edilememiştir. Diğer günlerde analjezik tüketiminde gruplar arası istatistiksel olarak bir fark bulunamamıştır. Yumuşak doku iyileşmesinde postoperatif 7. gün TZF gruplarının kontrol grubuna göre anlamlı derecede başarılı olduğu görülmüştür. Sonuç: Elde ettiğimiz sonuçlarda Y-TZF'nin özellikle postoperatif ödemi azaltmada L-TZF'ye göre üstünlüğü olduğunu gözlemledik. Ancak L-TZF'nin de Y-TZF'ye göre özellikle ağrı skorlarında ve ağrı kesici alma sıklığında belirli zamanlarda daha başarılı olduğu tarafımızca gözlendi. Yumuşak doku iyileşmesinde ise L-TZF ve Y-TZF'nin her ikiside başarılı bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Gömülü 3. Molar, Y-TZF uygulaması, Rejeneratif tedavi, postoperatif komplikasyon