Yoğun Bakım Ünitesinde akut solunum sıkıntısı sendromu tanısıyla takip edilen hastaların retrospektif analizi

ÖZET Amaç: ARDS yoğun bakımlarda morbidite ve mortaliteye yol açan ciddi bir restriktif sendromdur. Yapılan çalışmalarda yaş, akut akciğer hasarı, kronik komorbid hastalıklar, akut organ yetmezlikleri, ağır sepsis/şok birlikteliği, arteryal kan gazı değerleri, GKS, SOFA, APACHE II, LİS skoru gibi parametrelerin akciğer hasarı prognoz ve sağkalımı ile ilişkili olduğu gösterilmiştir. Bu çalışmada Reanimasyon Yoğun Bakım Ünitemizdeki ARDS hastalarında mortalite üzerine etkili olabileceğini düşündüğümüz faktörleri paylaşmayı amaçladık. Gereç ve Yöntemler: Bu çalışmamızda Ocak 2009 ile Ocak 2013 tarihleri arasında Dicle Üniversitesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon kliniği Yoğun Bakım Ünitesinde ARDS tanısı alan hastaların genel özellikleri, etiyolojik ve prognostik faktörleri, mekanik ventilasyon uygulamaları, laboratuar değerleri, mortalite ve multiorgan disfonksiyonu oranları, APACHE II, LİS, GKS, SOFA skoru, Arteriyel kan gazı değerleri, PaO2/FiO2 oranı değerleri mortalite üzerine etkileri ile ölen ve sağ kalan hastaların karşılaştırılması amaçlanmıştır. Bulgular: İncelemeye alınan ARDS tanısı alan hastaların 61'i erkek,39'u kadın idi. ARDS olan hastaların etiyolojik nedenleri incelendiğinde; Pnömoni 37 hasta, travma(araç içi, araç dışı ve diğer kazalar) 14 hasta, sepsis 19 hasta, akciğer kontüzyonu 9 hasta, akciğer dışı enfeksiyon 6 hasta, intoksikasyon 5 hasta, çoklu kan transfüzyonu 4 hasta, ateşli silah yaralanması 4 hasta ve akut pankreatit 2 hasta olarak bulundu. Hastalardan 44'ü ölmüştür. Ölen hastalarda yaş ortalaması anlamlı olarak daha yüksek bulundu. Ölen hastaların APACHE II, SOFA, LİS skorları anlamlı olarak daha yüksek bulundu. GKS anlamlı olarak daha düşük bulundu. Kan gazı değerlerinden PO2/FİO2 ve PCO2 değerleri anlamlı bulundu. Mekanik ventilatör süresi ve yoğun bakımda kalış süresi ölen hasta grubunda anlamlı olarak yüksek bulundu. Organ yetmezliği ve septik şok varlığında mortalite anlamlı olarak yüksek bulundu. Kardiyak hastalık ile birlikte solunum yetmezliği olanlarda ve diyabet ile birlikte böbrek yetmezliği olanlarda mortalite diğer komorbit durumlara göre çok anlamlı oranda yüksek bulundu. Sonuç: ARDS yoğun bakımlarda sık karşılaşılan önemli bir morbidite ve mortalite nedenidir. Erken tanı ve yoğun bakım desteği, akciğer koruyucu mekanik ventilasyon stratejisi ve permisif hiperkapni sağ kalımı artırmaktadır. ARDS hastalarında yaş, kronik komorbid hastalıklar, akut organ yetmezlikleri, ağır sepsis/septik şok birlikteliği mortalite oranlarını artırmaktadır. Tanı sırasındaki PaO2/FiO2 oranı azaldıkça akut akciğer hasarının ciddiyeti ve şiddetinin prognostik önemini destekler şekilde mortalite oranları artmaktadır.