Yükseköğretimin finansmanında talep yönlü alternatif bir yöntem olarak eğitim kuponu uygulamaları

Yirminci yüzyılın ikinci yarısından itibaren dünya genelindeki çok sayıda ülkede küreselleşme ve bilgi toplumuna geçiş süreçlerinin başlamasıyla birlikte yükseköğretim hizmetine yönelik dikkate değer bir bireysel talep artışı yaşanmıştır. Bu süreç içinde yükseköğretim sektöründe devlet ve özel kesim aktörleri, yükseköğretime yönelik sürekli büyüyen talebin eğitim ihtiyaçlarını gidermek amacıyla yeni politika ve finansman yöntemleri geliştirmeye başlamışlardır. Bunun sonucu olarak da eğitim kuponları, yükseköğretim sektöründe ve diğer eğitim kademelerinde arz ve talep kesimleri arsındaki dengenin kurulmasında alternatif bir finansman yöntemi olarak uygulamada yerini almıştır. Bu çalışmada eğitim kuponları yükseköğretimin finansmanına yönelik talep yönlü alternatif bir finansman mekanizması olarak tartışmaya açılmıştır. Çalışmada dünya genelinde yükseköğretimin finansmanında uygulanan mekanizmalar gösterilmiş; kamusal mal ve hizmetlerin finansmanında uygulanan kupon türleri ele alınmış; eğitim kuponu uygulamalarının dünya genelindeki bazı ülkelerde nasıl uygulandığı gösterilmiş; Türk yükseköğretim sektöründeki temel eğilimler incelenmiş ve çalışmanın ana konusu olan eğitim kuponlarının Türk yükseköğretiminin finansmanında talep yönlü alternatif bir yöntem olarak uygulanmasına yönelik önerilerde bulunulmuştur. Sonuç olarak eğitim kuponu uygulamalarının Türk yükseköğretiminin finansmanında talep yönlü alternatif bir yöntem olarak uygulanabileceği ortaya koyulmuştur. Anahtar Kelimeler: Yükseköğretimin Finansmanı, Yükseköğretimde Finansman Mekanizmaları, Kuponlar, Eğitim Kuponlar