Yükseköğretimin metalaşmasına ilişkin vakıf yükseköğretim kurumlarındaki öğrenci ve öğretim elemanlarının görüşleri

Bu araştırmada, yükseköğretimin metalaşmasının bireysel, toplumsal ve ekonomik sonuçları hakkında vakıf yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrenci ve bu kurumlarda çalışan öğretim elemanlarının görüşlerini saptamak ve çözümlemek amaçlanmıştır. Araştırma, nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin bir arada kullanıldığı karma araştırma deseniyle yapılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda evren Ankara ilinde bulunan vakıf yükseköğretim kurumlarının eğitim, hukuk, iktisadi ve idari bilimler fakültelerinde öğrenim gören 17.962 öğrenci oluşturmaktadır. Tabakalı ve seçkisiz örneklem alma yöntemi kullanılarak elde edilen örneklemde, 381 üniversite öğrencisi yer almıştır. Araştırmanın nitel boyutunda ise araştırmaya, amaçlı örnekleme yöntemlerinden maksimum çeşitlilik örneklemesi ile belirlenen çalışma grubuna on altı öğretim elemanı katılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda toplanan veriler, yüzdelik dağılım, aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri kullanılarak yorumlanmıştır. Katılımcılar cinsiyet, yaş grubu, öğrenim düzeyi, öğrenim alanı, görev yaptığı ve öğrenim gördüğü üniversitenin kuruluş yılı, fakülte/yüksekokul/meslek yüksekokulu, öğrenci sınıf düzeyi, öğretim elemanı kıdem değişkenlerine göre karşılaştırılmasında yüzde, frekans, t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) gibi anlam çıkartıcı istatistikler kullanılmıştır. Veriler SPSS 26 programı kullanılarak çözümlenmiştir. Araştırmanın nitel boyutunda ise katılımcılarla gerçekleştirilen görüşmelerden elde edilen verilere içerik analizi uygulanarak ilgili görüşler betimlenmiştir. Araştırmanın nicel ve nitel bölümleri dikkate alındığında hem öğrenciler hem de öğretim elemanları yükseköğretimi kamusal bir hizmet olarak tanımlamışlardır. Araştırmaya katılan öğrenci ve öğretim elemanları yükseköğretimin paralı olmasının toplumsal eşitliğe olumsuz etkileri olduğunu belirtmişlerdir. Araştırmaya katılanlara göre vakıf yükseköğretim kurumları yükseköğretime erişim konusunda adaletsizliğe neden olmaktadır. Bu bağlamda yükseköğretim kamusal bir hizmet olarak herkese ücretsiz olarak sunulmalıdır. Öğrencilerin barınma, beslenme, ulaşım gibi hizmetlere ulaşımları kolaylaştırılmalı ve yine ücretsiz olmalıdır.