Theses supervised by Doç. Dr. Adem Arman
10 theses · Akdeniz University
Yemek deneyimi bileşenlerinin memnuniyet ve davranışsal niyetlere etkisinde yiyecek tüketim duyguları ve gastronomik ilgilenimin rolü
Bu araştırma, yemek deneyimi bileşenlerinin yiyecek tüketim duyguları, memnuniyet, davranışsal niyetler ve gastronomik ilgilenim arasındaki ilişkilerin tespit edilmesi amacıyla yapılmıştır. S-O-R modeli kapsamında gerçekleştirilen çalışmada, yemek deneyimi bileşenlerinin memnuniyet ve davranışsal niyetler üzerindeki etkisinde yiyecek tüketim duygularının aracılık rolü araştırılmıştır. Ayrıca çalışma kapsamında gastronomik ilgilenimin düzenleyici rolünün de tespit edilmesi amaçlanmıştır. Araştırma 2023 yılının Haziran – Aralık tarihleri arasında lüks restoranlarda yemek deneyimi yaşayan tüketiciler ile yüz yüze ve çevrimiçi yöntemler ile elde edilen anketler ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın gerçekleştirilebilmesi için belirlenen örnekleme ulaşmak amacıyla kasıtlı örnekleme ve kolayda örnekleme yöntemlerinden yararlanılmıştır. Toplanan 492 adet soru formundan eksik doldurulan ya da sistematik bir biçimde aynı puanlamalar ile yanıtlanan anket formları ve uç değerler içeren formların çıkarılması sonucu 436 anket formu ile analizler gerçekleştirilmiştir. Araştırma modeli kapsamında oluşturulan hipotezlerin test edilmesi amacıyla açıklayıcı faktör analizi, doğrulayıcı faktör analizi ve yapısal eşitlik modellemesinden yararlanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda araştırma kapsamında oluşturulan 16 hipotezden 14'ü desteklenmiş olup, 2 tanesi de reddedilmiştir. Elde edilen bulgular, yemek deneyimi bileşenlerinin tüketicilerin yiyecek tüketim duyguları, memnuniyet ve davranışsal niyetleri üzerinde güçlü bir yordayıcı etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Bunun yanı sıra yiyecek tüketim duygularının, yemek deneyimi bileşenlerinin, memnuniyet ve davranışsal niyetlere etkisinde aracı bir role sahip görülmüştür. Ayrıca, araştırmadan elde edilen bulgular, gastronomik ilginin yemek deneyimi bileşenlerinin pozitif yiyecek tüketim duyguları ve memnuniyet üzerinde düzenleyici bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir. Çalışma kapsamında elde edilen bir diğer bulgu ise gastronomik ilginin, negatif yiyecek tüketim duyguları ve davranışsal niyetler üzerinde düzenleyici bir etkiye sahip olmadığının tespit edilmesidir.
Hatırlanabilir yerel gastronomi deneyimlerinin turistlerin destinasyon memnuniyetine ve destinasyonu tekrar ziyaret etme niyetine etkisi: Yiyecek imajının aracı ve motivasyonların düzenleyici rolü
Bu tez çalışması, hatırlanabilir yerel gastronomi deneyimlerinin, turistlerin destinasyon memnuniyetine ve destinasyonu tekrar ziyaret etme niyetine olan etkilerini araştırmayı amaçlamaktadır. Hatırlanabilir yerel gastronomi deneyimlerinin memnuniyete olan etkisi doğrudan ele alınmış, destinasyonu tekrar ziyaret etme niyeti üzerindeki etkisi ise hem doğrudan hem de destinasyon yiyecek imajının aracı değişken rolü üzerinden incelenmiştir. Bu bağlamda, memnuniyetin ve destinasyon yiyecek imajının destinasyonu tekrar ziyaret etme niyeti üzerindeki etkisi de değerlendirilmiştir. Ayrıca, hatırlanabilir yerel gastronomi deneyimleri ile memnuniyetin destinasyon yiyecek imajı üzerindeki doğrudan etkisine odaklanılmış, diğer taraftan hatırlanabilir yerel gastronomi deneyimlerinin destinasyon yiyecek imajı üzerindeki etkisinde motivasyonların düzenleyici değişken rolü incelenmiştir. Son olarak, memnuniyetin destinasyon yiyecek imajı üzerindeki etkisi ve destinasyon yiyecek imajının destinasyonu tekrar ziyaret etme niyeti üzerindeki etkisinde motivasyonların düzenleyici değişken rolü değerlendirilmiştir. Bu tez çalışması, belirlenen amaçlar doğrultusunda nicel bir araştırma deseni benimsemekte olup Yapısal Eşitlik Modeli yaklaşımından faydalanmıştır. Araştırma modeli oluşturulurken ilgili literatürden de destek alınarak toplamda 11 adet hipotez geliştirilmiştir. Veriler, Antalya ilinin Lara, Muratpaşa ve Konyaaltı ilçelerinde yüz yüze anket yöntemi kullanılarak toplanmıştır. Toplamda 359 anketin verileri üzerinde ilgili analizler gerçekleştirilmiştir. Hipotezlerin test edilebilmesi için, PLS algoritmasına dayalı olarak Yapısal Eşitlik Modeli (PLS-SEM) kurulmuştur. Çalışmanın bulgularına göre, hatırlanabilir yerel gastronomi deneyimleri turistlerin memnuniyetine olumlu katkı sağlamaktadır, ancak destinasyonu tekrar ziyaret etme niyeti üzerinde etkili değildir. Ayrıca, memnuniyetin de destinasyonu tekrar ziyaret etme niyeti üzerinde bir etkisi bulunmamaktadır. Diğer taraftan, destinasyon yiyecek imajının aracılık ettiği bir durumda, hatırlanabilir yerel gastronomi deneyimleri ile memnuniyetin turistlerin destinasyonu tekrar ziyaret etme niyetleri üzerinde olumlu bir etki yaratmış ve destinasyon yiyecek imajının tam bir aracı rolü üstlendiği belirlenmiştir. Hatırlanabilir yerel gastronomi deneyimleri ile memnuniyetin aynı zamanda destinasyon yiyecek imajı üzerinde doğrudan olumlu bir etki yarattığı saptanmıştır. Son olarak, motivasyonların hatırlanabilir yerel gastronomi deneyimleri ile destinasyon yiyecek imajı ve destinasyon yiyecek imajı ile destinasyonu tekrar ziyaret etme niyeti arasında düzenleyici değişken rolü üstlendiği, ancak memnuniyet ile destinasyon yiyecek imajı arasında düzenleyici bir rol oynamadığı tespit edilmiştir. Bulgular, literatürdeki diğer çalışmaların ışığında tartışılmış ve çalışmanın sonuç kısmında sektöre ve ilgili araştırma alanında çalışma yapmayı düşünen araştırmacılara bazı öneriler sunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Hatırlanabilir Gastronomi Deneyimleri, Destinasyon Yiyecek İmajı, Motivasyonlar, Memnuniyet, Tekrar Ziyaret Etme Niyeti
Gastronomi alanının sanat konumu açısından incelenmesi: Temellendirilmiş kuram çalışması
Sanat kavramı, kendi içerisinde de çeşitli tartışmaları barındıran ve tanımlanması güç kavramlardan birisidir. Nesnenin estetik özellikleri, alımlayıcının estetik deneyimi veya üreticinin yaratıcılık niteliği bir sanat eserine içkin olmakla beraber sanatın yeterli koşulu değildir. Bu sebeple bu çalışma gastronominin sanat ile ilişkisini ve sanat dalı olarak değerlendirip değerlendirilemeyeceğini araştırmayı amaçlamaktadır. Nitel araştırma yöntemi ve temellendirilmiş kuram araştırma deseninin benimsendiği bu araştırmanın evrenini doktor ve üzeri unvana sahip güzel sanatlar çatısı altında görev alan akademisyenler oluşturmaktadır. Araştırmanın kapsamı dahilinde evrenin tamamına erişmek mümkün olmadığından YÖK Akademik veri tabanı üzerinden ilgili alanda görev alan ve iletişim bilgisi bulunan 182 akademisyene araştırmanın amacı ve yöntemi hakkında bilgi verilerek ulaşılmış, araştırmaya katılmayı kabul eden ilk üç kişi ile pilot görüşme gerçekleştirilerek yarı-yapılandırılmış soru formunu geliştirmeye yönelik tavsiye alınmış ve veri toplama süreci toplam 25 görüşme ile sonlanmıştır. Verilerin analizinde ise temellendirilmiş kuram araştırma desenine uygun olarak temellendirilmiş kuram analizi kullanılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre katılımcıların gastronomi alanına ilgileri yemek yapmak, yemek yemeyi sevmek, sağlıklı beslenmek gibi olgular üzerinden "amatör" olarak veya akademik gerekçeler ile "profesyonel" olmak üzere ikiye ayrılabilir. Gastronominin sanat ile ilişkisi ise "sanatta gastronomi", "gastronomide sanat", "yapısal benzeşim" ve "sanat eğitimi" temaları üzerinden kurulmuştur. Gastronominin bir sanat dalı olarak değerlendirilebilmesi için katılımcılar arasında görüş ayrılıkları bulunmakla beraber "sanatın tanımı", "estetik", "yaratıcılık", "alımlayıcı", "sanatçı tavrı", "fikir", "eğitim", "sanat dalları", "biriciklik" ve "işlev" olmak üzere on ölçüte referansta bulunmuşlardır.
Yiyecek korkusu ve yiyecek arzusunun davranışsal niyetlere etkisinde mutfak imajının düzenleyici rolü: Kore restoranları üzerine bir araştırma
Bu araştırma, yiyecek korkusu ve yiyecek arzusu gibi psikolojik faktörlerin bireylerin davranışsal niyetleri üzerindeki etkisini incelemekte ve bu süreçte mutfak imajının düzenleyici rolünü test etmektedir. Çalışmanın temel amacı, Türk tüketicilerin Kore restoranlarına yönelik davranışlarını anlamak olup, özellikle bu tüketicilerin yiyecek seçimlerinde etkili olan duygusal ve psikolojik süreçlere odaklanmaktadır. Araştırmanın örneklemi, kolayda örnekleme yöntemi ile seçilmiş ve Kore restoranlarında yemek yeme deneyimi olan 604 katılımcıdan oluşmaktadır. Katılımcılar, bu restoranlarda yaşadıkları deneyimlere dayalı olarak anket sorularını yanıtlamıştır. Veriler hem yüz yüze hem de çevrimiçi anketler aracılığıyla toplanarak geniş bir örnekleme ulaşıldığı düşünülmektedir. Araştırmada, kullanılan ölçeklerin güvenilirliği ve geçerliliği kapsamlı bir analiz sürecine tabi tutulmuştur. Yapı geçerliliğini değerlendirmek amacıyla ilk olarak Açıklayıcı Faktör Analizi (AFA) uygulanmış ve her bir ölçeğin faktör yapısının teorik çerçeve ile uyumlu olduğu görülmüştür. Ölçeklerin güvenilirlik analizleri Cronbach Alfa katsayılarıyla yapılmış ve yeterli düzeyde iç tutarlılık sağlanmıştır. Ardından, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile ölçeklerin yapı geçerliliği daha derinlemesine incelenmiştir. Çalışmada hipotezler, değişkenler arasındaki ilişkilerin analizine imkân tanıyan Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) kullanılarak test edilmiştir. YEM analizi, yiyecek korkusu ve yiyecek arzusu gibi psikolojik değişkenlerin tüketicilerin Kore restoranlarını ziyaret etme niyeti üzerindeki etkilerini değerlendirmiştir. Bulgular, yiyecek korkusunun davranışsal niyetleri olumsuz yönde etkilediğini; yiyecek arzusunun ise olumlu davranışsal niyetleri güçlü bir şekilde desteklediğini göstermiştir. Yiyecek arzusu yüksek olan katılımcıların, Kore restoranlarını ziyaret etme ve bu restoranlara olumlu bir yaklaşım geliştirme eğiliminde oldukları belirlenmiştir. Ayrıca, mutfak imajı değişkeni, yiyecek korkusu ve yiyecek arzusu arasındaki ilişkilerde düzenleyici bir role sahiptir. Kore mutfağına yönelik olumlu algılar, yiyecek arzusunu artırırken, yiyecek korkusu üzerindeki düzenleyici etkisinin sınırlı kaldığı görülmüştür. Mutfak imajı, yiyecek arzusu üzerinde olumlu bir etki yaratarak bireylerin Kore restoranlarına karşı pozitif bir davranış geliştirmelerine katkıda bulunmuştur. Araştırma sonuçları, Kore restoranlarının pazarlama stratejilerinin geliştirilmesine yönelik önemli çıkarımlar sunmaktadır. Kore mutfağına ilişkin olumlu imajın, yiyecek arzusu yüksek tüketicilerde müşteri memnuniyeti ve tekrar ziyaret niyetini artırdığı sonucuna ulaşılmıştır. Buna karşılık, yiyecek korkusu yüksek bireyler için daha dikkatli bir pazarlama stratejisi geliştirilmesi önerilmektedir. Bulgular, yiyecek korkusu ve yiyecek arzusu gibi psikolojik faktörlerin bireylerin yiyecek tercihlerini ve davranışlarını önemli ölçüde etkilediğini göstermekte ve bu durum, gıda pazarlaması ile restoran yönetimi alanında stratejik yaklaşımların şekillendirilmesine katkı sağlamaktadır. Sonuç olarak, bu çalışma, yiyecek korkusu, yiyecek arzusu ve mutfak imajı gibi faktörlerin Kore mutfağı bağlamında bireylerin davranışsal niyetlerine olan etkilerini ele almakta ve bu konuda literatüre değerli katkılar sağlamaktadır. Kore restoranlarına yönelik tüketici davranışlarını daha iyi anlamak ve bu bağlamda pazarlama stratejileri geliştirmek açısından da önemli içgörüler sunmaktadır.
Algılanan şef imajı ve algılanan restoran imajının memnuniyete etkisi: Yemek deneyimi beklentisinin aracılık rolü
Tez çalışması kapsamında İstanbul'da faaliyet gösteren lüks restoranları deneyimleyen müşterilerin algılanan şef imajı ve algılanan restoran imajı doğrultusunda oluşan yemek deneyimi beklentilerinin memnuniyetlerini etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda altı adet hipotez belirlenmiştir. Araştırmanın evreni, İstanbul'da bulunan lüks restoran işletmelerini tercih eden 18 yaşın üzerindeki tüketiciler oluşturmaktadır. Nicel araştırma yaklaşımının uygulandığı araştırmada veri toplama aracı olarak anket tekniği uygulanmıştır ve 523 anket analiz edilmiştir. Araştırmada; tanımlayıcı analizler, doğrulayıcı faktör analizi, korelasyon analizi ve regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda, belirlenen altı hipotez de kabul edilmiş; algılanan şef imajı ve algılanan restoran imajının memnuniyete etkisinde yemek deneyimi beklentisinin kısmi aracılık rolü olduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Şef İmajı, Restoran İmajı, Deneyim, Memnuniyet
Zincir restoran işletmelerinde gıda atığı yönetimi: İstanbul örneği
Gıda atıkları, tarımsal üretim sürecinden başlayan ve tüketimin gerçekleştirilmesi ile sonlanan tüm süreçlerde meydana gelebilmektedir. Bu kapsamda gıda atıklarının önemli bir kısmı yeme-içme sektöründe oluşmaktadır. Özellikle restoran işletmelerinde oluşan gıda atığı miktarı dikkat çekmektedir. Gıda atıklarının söz konusu işletmeler için mali zarar oluşturması, çevreyi kirletmesi, kaynakların kaybına ve toplumsal sorunlara yol açması nedeniyle azaltılması ve yönetilmesi gerekmektedir. Bu bağlamda gıda atığı yönetimi, çeşitli değişkenlerin düzenlenmesi ile kayba uğrayan veya israf edilen gıda ürünlerinin sınırlandırılması veya değerlendirilmesi gibi sonuçları bulunan bir yönetim biçimi olarak değerlendirilmektedir. Gıda atığı yönetiminin temellendirilmesi ve sürdürülebilir bir hâle getirilmesi için işletmelerin mali, yönetsel ve kurumsal bakımdan birtakım yetkinlikleri barındırması gerekmektedir. Zincir restoran işletmeleri söz konusu yetkinlikler bakımından diğer işletmelere kıyasla daha avantajlı bulunmaktadır. Bu durum zincir restoran işletmelerinin gıda atığı yönetimi için başarılı bir uygulama alanı olacağını göstermektedir. Çalışmada yapılan alan araştırmasına dayanarak "Zincir restoran işletmelerinde meydana gelen gıda atıklarının oluşum nedenleri, aşamaları ve etkileri nelerdir?", "Gıda atıklarının yönetimini sağlayabilmek için izlenen sınırlandırma ve değerlendirme yöntemleri, yönetim politikaları ve uygulamaları nelerdir?" sorularına açıklık getirilmeye çalışılmıştır. Bu doğrultuda çalışmanın amacı; zincir restoran işletmelerinde gıda atığı yönetimine ilişkin genel bir görünüm oluşturmak, gıda atığı yönetim sürecinin planlanması ve uygulanması ile ilgili temel değişkenleri ortaya koymak, gıda atığı yönetim süreçlerinin irdelenmesi ve açıklanması bakımından eksikliği bulunan alanyazına katkı sağlamaktır. Ayrıca çalışma, zincir restoran işletmelerinde gıda atığı yönetimi ile ilişkili durumun ortaya konması, uygulayıcılar için gıda atığı yönetimi bakımından yönlendirici veriler oluşturulması, gıda atığı yönetiminin anlaşılabilmesi için katılımcılardan elde edilen bulgulara ve alanyazına dayanarak çıkarımlarda bulunulması yönlerinden önemli görülmektedir. Türkçe alanyazında gıda atığı yönetimi konusunun genellikle nicel verilere dayanarak açıklanması ve ilgili yönetim sürecinin açıklanabilmesi için derinlemesine veri edinimine ihtiyaç duyulması nedeniyle nitel araştırma yöntemlerinden yararlanılmıştır. Çalışmada yer alan veriler, İstanbul'da faaliyet gösteren zincir restoran işletmelerinin yöneticileri ve çalışanlarından elde edilmiştir. Bu verilere göre gıda atığı oluşum nedenlerinin bilişsel, davranışsal ve yönetsel olgulara dayandığı söylenebilir. Ayrıca gıda atığı önleme ve değerlendirme yöntemlerinin politika, mali imkan, altyapı ve teknolojik yeterlilikler gibi kıstaslara göre farklılaştığı anlaşılmaktadır. Bu bağlamda gıda atıklarının yönetilmesi için değerlendirilmesi gereken politikalar, uygulamalar ve çözüm önerileri çalışmanın bulgular kısmında yer almaktadır. Araştırmanın sonucunda ilgili zincir restoran işletmeleri tarafından gıda atıklarının sınırlandırılmasını, önlenmesini ve değerlendirilmesini sağlayabilmek amacıyla yürütülen faaliyetlerin çeşitli yönlerden yetersiz kaldığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla gıda atığı yönetim faaliyetlerinin sistemli ve sürdürülebilir bir hâle getirilmesi gerekmektedir. Buradan yola çıkarak uygulayıcılar ve gelecekte gerçekleştirilecek olan çalışmalar için önerilerde bulunulmuştur.
Algılanan restoran temizliği ve kalabalıklığının müşteri memnuniyeti ve davranışsal niyete etkisi: COVID-19 risk algısının düzenleyici rolü
Bu tez çalışmasının amacı algılanan restoran temizliğinin ve kalabalıklığının müşteri memnuniyetine ve davranışsal niyetlere etkisinin incelenmesi; algılanan restoran temizliği ve kalabalıklığının memnuniyete etkisinde COVID-19 risk algısının düzenleyicilik rolünün, algılanan restoran temizliği ve kalabalıklığı ile davranışsal niyetler arasında ise memnuniyetin aracılık rolünün araştırılmasıdır. Bu amaçla öncelikle literatür taraması gerçekleştirilerek alan yazında söz konusu değişkenlerle ilgili olarak incelenen kuramlar, önceki çalışmalara ilişkin bulgular incelenerek çalışmanın hipotezleri kurulmuş ve kullanılacak olan ölçekler belirlenmiştir. Belirlenen veri toplama araçları kullanılarak İstanbul'da son 1 hafta içerisinde dışarıda yemek yemiş olan katılımcılardan veri toplanmasının ardından ölçeklere ilişkin geçerlilik, güvenilirlik analizleri gerçekleştirilerek hipotezlerin test edilmesine geçilmiştir. Hipotezlerin test edilmesi için Kısmi En Küçük Kareler Yapısal Eşitlik Modellemesi (KEKK-YEM) kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda algılanan restoran temizliğinin müşteri memnuniyeti ve davranışsal niyetleri anlamlı ve olumlu bir biçimde etkilediği; tekrar ziyaret ve ağızdan ağıza iletişim niyetlerine etkisinin kısmen, fazladan ödeme niyetine etkisinin ise tümüyle müşteri memnuniyeti aracılığıyla gerçekleştiği görülmüştür. Aynı zamanda müşteri memnuniyetinin de tekrar ziyaret niyeti, ağızdan ağıza iletişim niyeti ve fazladan ödeme niyetlerini anlamlı ve olumlu bir biçimde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Öte yandan algılanan restoran kalabalıklığının müşteri memnuniyeti ve davranışsal niyetler üzerindeki etkisi ve COVID-19 risk algısının algılanan restoran temizliği ve kalabalıklığının müşteri memnuniyetine etkisindeki düzenleyicilik rolü anlamlı bulunmamıştır. Bu bulgular tartışma kısmında literatürdeki diğer çalışmalar ışığında incelenmiştir. Çalışmanın sonuç kısmında ise sektöre ve benzer alanda çalışma yapmak isteyen araştırmacılara yönelik bazı önerilerde bulunulmuştur.
Aşçıların iş becerikliliği ile yaratıcılık süreçleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tez çalışması kapsamında; mutfak çalışanlarında iş becerikliliğinin yaratıcılık süreçlerine etkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla; rekabet seviyesinin ve müşteri taleplerinin fazla olduğu ve mutfak çalışanlarının bu beklentilere cevap vermek için iş beceriklilikleri ve yaratıcılıklarını ortaya koyabilecekleri bir bölge olan İstanbul bölgesinde hizmet veren 5 yıldızlı otel işletmeleri araştırma alanı olarak belirlenmiştir. Nicel araştırma yaklaşımının benimsendiği araştırmada veri toplama tekniği olarak anket tekniği kullanılmıştır. Örneklem seçiminde kolayda örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Soru formları, araştırmacı tarafından yüz yüze ve çevrim içi olmak üzere iki şekilde uygulanmıştır. Yüz yüze ve çevrim içi soru formları, 6 Ocak ile 29 Ağustos 2022 tarihleri arasında uygulanarak 388 adet yanıt alınmıştır. Verilerin analizinde güvenilirlik analizi, tanımlayıcı istatistikler, faktör analizi, T-testi, ANOVA analizi, korelasyon analizi ve regresyon analizlerinden yararlanılmıştır. Elde edilen verilerin analizi sonucunda, mutfak çalışanlarında iş becerikliliğinin yaratıcılık süreçlerini anlamlı ve pozitif yönde etkilediği görülmüştür. Ayrıca mutfak çalışanlarının; cinsiyet, yaş, pozisyon ve hizmet süreleri ile hem iş beceriklilikleri hem de yaratıcılık süreçleri arasında anlamlı ilişkiler olduğu tespit edilmiştir. Araştırma; ilgili literatüre çeşitli yönlerden katkı sağlayarak, uygulamacılar ve gelecek araştırmalar için öneriler sunmaktadır.
Gastronomik deneyimin ziyaretçi memnuniyeti üzerindeki etkisi: Ege Bölgesini ziyaret eden turistler üzerine bir araştırma
Bu çalışma gastronomik deneyimin turistlerin seyahat memnuniyetlerine olan etkisini ele almaktadır. Öncelikli olarak bu çalışmanın ilgili alan yazına katkı sağlaması ve yerel mutfakların, seyahat eden kişilerin seyahat memnuniyetleri üzerindeki etkisini belirleyerek, memnuniyet ve yerel yemekler arasındaki ilişkiye dair bilimsel bilgileri ilerletmesi ve gıda turizmi alanlarına katkı sağlaması beklenmektedir. Bu kapsamda çalışma Ege Bölgesini ziyaret eden yerli turistlerin bu destinasyonda yaşadıkları gastronomik deneyimin onların genel seyahat memnuniyeti üzerinde nasıl önemli bir unsur olabileceğini keşfetmeye çalışmaktadır. Bu bağlamda bu çalışmanın amacı Ege bölgesinin yerel mutfağını oluşturan ve ona gastronomik kimlik kazandıran yiyecekleri deneyimlemenin Ege Bölgesini ziyaret eden yerli turistlerin genel seyahat memnuniyeti ile ilişkisini belirlemektir. Bu araştırma nicel olarak tasarlanmış, veri toplama aracı olarak, katılımcıların cevapları kişisel değerlendirmeleri sonucu verebildiği için ve çok sayıda katılımcıya ulaşmak için en uygun yöntem olması sebebiyle ölçek kullanılmıştır. Ölçek verileri, önceden hazırlanan belirli soruların katılımcılara verilerek yanıtlamaları sonucunda elde edilen veriler olarak adlandırılmaktadır. Çalışma kapsamında, İzmir'de Şirince, Aydın'da Kuşadası, Muğla'da Bodrum, Denizli'de Pamukkale, Uşak'da Ulubey Kanyonu ve Atapark Gözlem Evi, Afyonkarahisar'da Frigya, Ayazini Köyü ve Emre Gölü, Kütahya'da Aizanoi Antik Kentinde ölçekler uygulanmıştır. Yedi ilin her birinde 24-25 Aralık 2022 tarihinde ikişer kişilik üç grup organize edilerek 50 adet ölçek olmak üzere toplam 350 adet ölçek toplanmıştır. Ege Bölgesini ziyaret eden yerli turistler üzerinde yapılan bu çalışmada gastronomik ürünleri deneyimlemenin turistlerin seyahat memnuniyetleri üzerinde anlamlı bir etkisi olduğu sonucuna varılmıştır.
Zincir restoranlarda gelir yönetimi uygulamaları üzerine nitel bir araştırma
Bu çalışmanın amacı zincir restoranların gelirlerini maksimize etmek için kullanılan yöntemleri, stratejileri ve uygulamaları incelemek, analiz etmek ve önerilerde bulunmaktır. Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmış, veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme soruları ile görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşme gerçekleştirilen katılımcılar amaçlı örnekleme ile restoranların farklı birimlerinde yöneticilik yapan kişiler arasından seçilmiştir. Bu doğrultuda sekiz restoran yöneticisi ile görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Yapılan görüşmeler sonucunda elde edilen veriler içerik analizine tabi tutularak gelir yönetimi sürecini oluşturan faktörler, restoran gelir yönetimi uygulamalarında dikkate alınan faktörler, restoran gelir yönetimi sisteminde süreci oluşturan faktörler ve restoran performansını belirlemede ölçütler olmak üzere dört ana tema oluşturulmuştur. Araştırma sonucunda restoranların gelirlerini artırmak için hem düzenli takip stratejileri hem de dönemsel müdahale stratejileri kullandıkları tespit edilmiştir.