Prof. Dr. Elbeyi Pelit danışmanlığındaki tezler
11 tez · Afyon Kocatepe University
Turist rehberliğinde kriz yönetiminin liderlik tarzlarıyla ilişkisi
Bu çalışmanın amacı turist rehberliğinde kriz yönetiminin liderlik tarzlarıyla ilişkisinin belirlenmesidir. Araştırmada ilk olarak araştırmanın değişkenlerini oluşturan kavramlarla ilgili yerli ve yabancı literatür taraması yapılarak kavramsal çerçeve oluşturulmuştur. Bu kapsamda, yerli ve yabancı literatür taranmış; turist rehberliğinde kriz yönetimi ve liderlik tarzları ile ilgili sınırlı sayıda çalışma yapıldığı görülmüştür. Kriz yönetimi literatürü ile ilgili yapılan çalışmalar daha çok dış faktörlere dayalı krizlerle ilgili olduğu için literatürde tur süresince rehberlerin kriz yönetimi davranışını konu edinen herhangi bir araştırmaya rastlanamamıştır. Bu noktadan hareketle Delphi Tekniği kullanılarak kriz yönetimi davranışı ölçeği ve liderlik tarzları envanteri oluşturulmuş; literatürdeki önemli bir boşluk doldurulmuştur. Oluşturulan kavramsal çerçeve doğrultusunda uygulama aşamasında veri toplama yöntemi olarak anket tekniğinden yararlanılmıştır. Araştırmanın evrenini Türkiye'de aktif olarak çalışan 8900 eylemli turist rehberi oluşturmaktadır. Bu çerçevede, rehber odalarına kayıtlı eylemli turist rehberi sayısı ve oranı dikkate alınarak toplam 850 anket dağıtılmış olup bu anketlerin 610 tanesi geri dönmüş ve eksik-hatalı anketler değerlendirme dışı bırakılarak toplam 520 anket değerlendirmeye alınmıştır. Turist rehberlerinin anketlere vermiş oldukları cevaplar; faktör analizi, güvenilirlik analizi, yüzde, frekans, varyans analizi, aritmetik ortalama değerleri, t testi, korelasyon ve regresyon analizleri ile çözümlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, turist rehberlerinin en çok hizmetkâr, dönüşümcü, yaratıcı ve otokratik liderlik tarzları sergiledikleri; en az ise tam serbesti tanıyan liderlik tarzına sahip oldukları belirlenmiştir. Kriz yönetimi davranışı ölçeği içinde yer alan tur sonrası kriz yönetimi davranışı en yüksek ortalamaya sahip boyut olmuştur. Ayrıca dönüşümcü liderlik ile sırasıyla genel kriz yönetimi davranışı ve tur öncesi kriz yönetimi davranışı arasında yüksek düzeyde pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Tam serbesti tanıyan liderlik tarzı ile kriz yönetimi davranışı arasında ise çok düşük düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır.
Örgütsel çeviklik ve örgütsel DNA'nın örgütsel değişim ve örgütsel yaratıcılık üzerindeki etkisi: Beş yıldızlı otel işletmelerinde bir uygulama
Çeviklik, kelime anlamı olarak hızlı hareket etme ve işin sonucuna ani ulaşabilme yeteneği olarak tanımlanabilir. Örgütsel çeviklik ise benzer şekilde çevrede yaşanan gelişmelere hızlı ve etkin cevap verebilme yeteneğidir. Örgütsel DNA, örgüte yaşayan bir organizma rolü biçilerek her örgütün kendine has özelliklerinin olduğu düşüncesine dayanılarak ortaya atılmış bir metafordur. Örgütsel değişim, örgütte yer alan bireylerin değişime karşı algı ve tutumlarından meydana gelen bir kavramdır. Örgütsel yaratıcılık ise örgütteki bireylerin örgüt içerisinde yaratıcı düşünebilme yeteneği olarak tanımlanabilir. Örgütlerde çeviklik ve DNA yapısının değişim ve yaratıcılık algısını etkileyebilceği düşüncesinden yola çıkarak gerçekleştirilen bu çalışma, beş yıldızlı otel işletmelerindeki işgörenler üzerinde gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmanın amacı, beş yıldızlı otel işletmelerinde örgütsel çeviklik ve örgütsel DNA'nın örgütsel değişim ve örgütsel yaratıcılık üzerindeki etkisinin belirlenmesidir. Buna ek olarak işgörenlerin çalıştıkları işletmeye yönelik örgütsel çeviklik ve örgütsel DNA algıları ile örgütsel değişim ve örgütsel yaratıcılık algılarının kişisel özelliklere göre farklılık gösterip göstermediğinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın veri toplama aşamasında nicel araştırma yöntemlerinden anket tekniği ile veri toplanmıştır. Araştırmanın evrenini Türkiye'de faaliyet gösteren beş yıldızlı otel işletmelerinin işgörenleri oluşturmaktadır. Çalışmada aşamalı (tabakalı ve küme) örnekleme yöntemi kullanılarak toplam 1234 işgören üzerinde araştırma gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre örgütsel çeviklik, örgütsel DNA, örgütsel değişim ve örgütsel yaratıcılık; katılımcıların bazı kişisel özelliklerine göre farklılık göstermektedir. Yapılan analiz sonucunda örgütsel çeviklik ve örgütsel DNA'nın örgütsel değişim ve örgütsel yaratıcılığı etkilediği belirlenmiştir. Literatürde örgütsel çeviklik, örgütsel DNA, örgütsel değişim ve örgütsel yaratıcılığı bir arada ele alan bir araştırmaya rastlanmamıştır. Bu doğrultuda çalışma kapsamında elde edilen sonuçların ilgili literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Beş yıldızlı otel işletmelerinin yiyecek içecek departmanlarında çalışanların kurumsal sosyal sorumluluk algısının işe adanmışlık düzeyleri üzerindeki etkisi: UNESCO gastronomi şehri Afyonkarahisar'da bir araştırma
Başta otel işletmeleri olmak üzere turizm endüstrisinde faaliyet gösteren işletmeler, insan emeğinin ön planda olduğu, diğer bir deyişle işgücünün en az sermaye kadar önemli bir unsur özelliği gösterdiği işletmelerdir. Çünkü turizm işletmeciliğindeki temel prensip misafirlerin gereksinimlerinin karşılanabilmesi ve memnuniyet sağlayacak hizmetlerin sunulmasıdır. Misafir memnuniyetinin sağlanabilmesi ise çoğunlukla çalışanların tutum ve davranışlarıyla ilişkilidir. Fakat farklı sebeplerden dolayı pek çok işletme ve çalışan işe adanmışlık sorunuyla karşı karşıya kalmaktadır. Dolayısıyla bu durum işletmeler ve çalışanlar açısından olumsuz sonuçların ortaya çıkmasına yol açmaktadır. Bu sebeple araştırmacılar, işe adanmışlık konusunu ele alarak çalışanların işe adanmışlık düzeyini etkileyebilecek farklı faktörlere odaklanmışlardır. Bu araştırmada ise çalışanların işe adanmışlık düzeyine etki eden faktörlerin tespit edilmesinin öneminden hareketle çalışanların kurumsal sosyal sorumluluk (KSS) algısının işe adanmışlıkları üzerindeki etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bununla birlikte çalışanların KSS algısının ve işe adanmışlık düzeyinin bireysel özelliklere göre farklılaşma durumunun belirlenmesi hedeflenmiştir. Bu doğrultuda, öncelikle çalışmanın kuramsal çerçevesi oluşturulmuştur. Uygulama aşamasında anket tekniği kullanılarak veriler toplanmıştır. Araştırmanın evrenini UNESCO Gastronomi Şehri Afyonkarahisar'da bulunan beş yıldızlı otel işletmelerinin yiyecek-içecek departmanı çalışanları oluşturmaktadır. Araştırma evreninde toplam 241 çalışan olduğu belirlenmiş ve tam sayım yöntemi ile veriler toplanmıştır. Elde edilen veriler faktör analizi, güvenirlik analizi, yüzde, frekans ve aritmetik ortalama değerleri, t testi, varyans analizi, korelasyon analizi ve regresyon analizi yöntemleri ile çözümlenmiştir. Verilerin analizi sonucunda çalışanların KSS algısının işe adanmışlıklık düzeyleri üzerinde anlamlı bir etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, çalışanların KSS algısı ve işe adanmışlık düzeylerinde bireysel özelliklere göre anlamlı farklılıkların olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak, bu araştırma çalışanların KSS algısı ile işe adanmışlık düzeyleri arasındaki ilişkiyi ortaya koyan bir araştırma olma özelliği göstermektedir ve bu yönüyle alanyazına katkı sağlamaktadır. Anahtar Kelimeler: Kurumsal sosyal sorumluluk, işe adanmışlık, yiyecek içecek departmanı, Afyonkarahisar, UNESCO Gastronomi Şehri
Yöneticiye itaatin yaratıcılık ve risk alma davranışı üzerine etkisi: Otel işletmeleri mutfak çalışanları üzerinde bir araştırma
Türkiye ekonomisine gelir getiren büyük kısımlarından birini oluşturan turizm sektörü, otel işletmeleri bölümünün başarılarının artması ve küreselleşen dünyada rekabet sağlaması için, yöneticilerin personel üzerinde kurduğu otorite ve yaptırımların, çalışanların işletme içinde kendilerini gösterebilme ortamları önem arz etmektedir. Bu bağlamda söz konusu konu ile ilgili gerçekleştirilen çalışmaların ilgili taraflara fayda sağlayacağı düşünülmektedir. Bu doğrultuda bu çalışmanın amacı, otel işletmelerinde çalışan mutfak personeli yöneticilerinin, diğer mutfak personelinin bireysel yaratıcılık ve risk alma davranışlarının etkisinin değerlendirilmesidir. Çalışmada öncelikle araştırmanın değişkenlerini oluşturan kavramlar hakkında yerli ve yabancı alan yazım taranmış, otel işletmelerinin mutfak personelinin görüşleri anket tekniğine başvurularak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini, Afyonkarahisar ilinde faaliyet gösteren tüm (13 adet) dört ve beş yıldızlı otel işletmeleri mutfak personeli oluşturmakta olup, toplam 190 adet personel anketi değerlendirmeye alınmıştır. Katılımcıların ankete ilişkin verdikleri cevaplar; faktör analizi, güvenirlik analizi, yüzde, frekans ve aritmetik ortalama değerleri, t testi, varyans analizi, korelasyon analizi ve regresyon analizi yöntemleri ile çözümlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre yöneticiye itaatin bireysel yaratıcılık ve çalışan performansı üzerinde ve pozitif yönde etkisinin olmadığı, yönetsel yaratıcılığın başarı çabası üzerinde pozitif yönde etkisinin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Turist rehberlerinde rekreasyonel faaliyetlerin ve öznel iyi oluşun hizmet performansına etkisi üzerine bir araştırma
Bu çalışmanın amacı, turist rehberlerinde rekreasyonel faaliyetlerin ve öznel iyi oluşun hizmet performansı üzerindeki etkisinin belirlenmesidir. Araştırmanın temel değişkenlerini oluşturan kavramlarla ilgili hem ulusal hem de uluslararası literatür taraması yapılarak kuramsal çerçeve oluşturulmuştur. Uygulama aşamasında veri toplama yöntemi olarak anket tekniğinden faydalanılmıştır. Araştırmanın evreni, aktif olarak Türkiye'de çalışan 10.403 turist rehberlerinden oluşmaktadır. Zaman ve maliyet kısıtları nedeniyle evrenin tamamına ulaşılamamış ve bu nedenle örneklem alma yoluna gidilmiştir. Bu çerçevede, 447 turist rehberine ulaşılmıştır. Araştırmaya katılan turist rehberlerinin anket sorularına verdikleri yanıtların analizinde: Faktör analizi, güvenirlik analizi, yüzde ve frekans analizleri, t testi, varyans analizi (ANOVA), korelasyon ve regresyon analizleri kullanılmıştır. Araştırma bulguları, turist rehberlerinde rekreasyonel faaliyetlerin ve öznel iyi oluşun hizmet performansı üzerinde önemli bir etkisi olduğunu göstermektedir. Korelasyon analizleri, rekreasyonel faaliyetler ile öznel iyi oluş ve hizmet performansı arasında anlamlı bir ilişki olduğunu ortaya koymuştur. Regresyon analizleri ise rekreasyonel faaliyetlerin, öznel iyi oluş ve hizmet performansı üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkisi olduğunu doğrulamıştır. Rekreasyonel faaliyetler ile hizmet performansı arasında pozitif, zayıf ve anlamlı bir ilişki (r=0,213; p=0,000) saptanmıştır. Ayrıca, öznel iyi oluş ile hizmet performansı arasında pozitif, orta düzeyde ve anlamlı bir ilişki (r=0,404; p=0,000) bulunmuştur. Son olarak rekreatif faaliyetler ile öznel iyi oluş arasında pozitif yönde, zayıf ve anlamlı bir ilişki (r=0,260; p=0,000) olduğu ortaya konulmuştur. Anahtar Kelimeler: Rekreasyonel faaliyetler, öznel iyi oluş, hizmet performansı, turist rehberi
Rehberlik stilleri ile empatik eğilimin hizmet verme yatkınlığı ve problem çözme becerisi üzerindeki etkisi: Turist rehberlerine yönelik bir uygulama
Bu çalışmanın amacı, rehberlik stilleri ile empatik eğilimin hizmet verme yatkınlığı ve problem çözme becerisi üzerindeki etkisinin belirlenmesidir. Çalışmada öncelikle rehberlik stilleri, empatik eğilim, hizmet verme yatkınlığı ve problem çözme becerileri ile ilgili kuramsal çerçeve oluşturulmuştur. Uygulama aşamasında ise veri toplama tekniklerinden anketten yararlanılmıştır. Çalışmanın evrenini Türkiye'deki eylemli turist rehberleri oluşturmaktadır. Çalışmada aşamalı örnekleme yöntemi kullanılmış olup, 423 eylemli turist rehberine ulaşılmıştır. Elde edilen verilerin analizinde, yüzde ve frekans, aritmetik ortalama, standart sapma, faktör analizi, güvenirlik analizi, t testi, varyans analizi (ANOVA), korelasyon ve regresyon analizlerinden yararlanılmıştır. Katılımcıların rehberlik stillerini uygulama düzeyleri, empatik eğilim, hizmet verme yatkınlık düzeyleri ve problem çözme becerilerinin yüksek olduğu sonucu elde edilmiştir. Elde edilen bulgular sonucunda, rehberlik stillerini uygulama düzeyinin hizmet verme yatkınlığı ve problem çözme becerisi üzerinde anlamlı etkisi olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, empatik eğilimin de hizmet verme yatkınlığı ve problem çözme becerisi üzerinde anlamlı bir etkisinin olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Rehberlik stillerini uygulama düzeyi ile empatik eğilim arasında pozitif yönlü, orta düzeyde ve anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Hizmet verme yatkınlığı ile problem çözme becerisi arasında da pozitif, orta düzeyde ve anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Konuyla ilgili literatür incelemesi yapıldığında, rehberlik stilleri, empatik eğilim, hizmet verme yatkınlığı ve problem çözme becerisini birlikte ele alan bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu kapsamda, çalışmanın hem ilgili literatüre hem de ilgili kişi ve kurum/kuruluşlara katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Çalışmadan elde edilen veriler doğrultusunda, turist rehberlerine, seyahat acentalarına, eğitim kurumlarına ve gelecekte konuyla ilgili çalışma yapacak araştırmacılara önerilerde bulunulmuştur.
Somut olmayan kültürel miras kapsamında yaratıcı turizm deneyimi ve algılanan değerinin destinasyon otantikliği ve davranışsal niyet üzerindeki etkisi: Kapadokya'da bir uygulama
Kültürün taşıyıcıları olarak yerel toplulukların, her defasında yeniden özgün bir formda ürettikleri ve nesilden nesle aktardıkları somut olmayan kültürel miras unsurları, otantik deneyimler arayan ve deneyimlere aktif katılma arzusundaki turistlerin, bu arzularına cevap verebilen kültürel deneyimleri içermektedir. Bu kültürel deneyimler içerisinde turistlerin duygularını harekete geçiren ve duygusal etkileşimler yoluyla turistlerin hafızalarında yer edinen turizm türlerinden biri yaratıcı turizmdir. Yaratıcı turizm, turistlerin yaratıcı becerilerini geliştirirken aynı zamanda onları ilgili otantik deneyimin ortak parçası haline getirmektedir. Bu etkileşim kapsamında deneyimin algılanan değeri, deneyim özgün formuna uygun olarak sunulduğunda, turistlerin otantiklik algısını da etkilemektedir. Nitekim turistlerin, kültürün arka planına erişip yaratıcı becerilerini geliştirebilme fırsatı buldukları kültürel faaliyetlere daha fazla ilgi göstermeleri, otantik deneyimlere katılma arzularından kaynaklanmaktadır. Turistler yaratıcı deneyimlere otantik formunda katıldıklarında, bu deneyimleri yeniden yaşama ve başkalarına tavsiye etme niyetleri de olumlu yönde etkilenmektedir. Somut olmayan kültürel miras kapsamındaki yaratıcı turizm deneyimi ve yaratıcı turizm deneyimine ilişkin algılanan değerin, destinasyon otantikliği algısı ve davranışsal niyet üzerindeki etkisini uygulamalı olarak ortaya koymayı amaçlayan bu çalışmada, araştırma sahası olarak çömlek yapımı deneyimi bağlamında ülkemizin en fazla bilinen destinasyonu olan Kapadokya bölgesi seçilmiştir. Küme örnekleme yöntemi ile belirlenen 25 işletmede, anket tekniği ile Kapadokya'yı ziyaret eden ve çömlek yapımı deneyimine katılan 583 turistten veri elde edilmiştir. Araştırma değişkenlerine ilişkin ölçeklere ait elde edilen bulgular tanımlayıcı istatistikler (yüzde, aritmetik ortalama, standart sapma) aracılığıyla betimlenmiştir. İlgili değişkenlere yönelik görüşlerin, katılımcıların bireysel özelliklerine göre farklılaşıp farklılaşmadığını tespit etmek amacıyla parametrik testler (bağımsız örneklemler için t-testi ve tek yönlü varyans analizi) kullanılmıştır. Araştırma hipotezlerinin testleri için basit doğrusal regresyon analizinden, değişkenler arasındaki ilişkileri tespit edebilmek amacıyla ise korelasyon analizinden faydalanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda yaratıcı turizm deneyimi ile yaratıcı turizm deneyimine ilişkin algılanan değer arasında anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişkinin olduğu, benzer şekilde destinasyon otantikliği algısı ve davranışsal niyet arasında anlamlı ve pozitif bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Araştırmada ayrıca yaratıcı turizm deneyiminin ve alt boyutlarının destinasyon otantikliği algısı ve davranışsal niyet üzerinde; yaratıcı turizm deneyiminin algılanan değerinin destinasyon otantikliği ve alt boyutları ile davranışsal niyet üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Araştırma sonucunda yapılan çıkarımlardan hareketle, yerel halkın aktif olarak sürece dâhil oldukları bölgesel kalkınma odaklı girişimlerin sayısının artırılması için gerekli yatırımların yapılmasında yerel paydaşların rol alması önerilmektedir. Çömlek yapımı faaliyetinin özgün haliyle sunulması ve ticari kaygılarla otantiklikten uzaklaşmaması için gerekli önlemlerin alınması gerekmektedir. Ayrıca çömlek atölyesindeki ustaların turistlere çömlek yapımının tarihçesi, özgün halinin hangi ortamlarda ve nasıl yapıldığı, hangi geleneğin devamı olarak sürdürüldüğü gibi konularda daha fazla bilgi vermeleri, etkileşim düzeyini artırmaları ve turistlerin dışarıdan fazla bir müdahale olmadan çömleği kendi başlarına yapmalarına müsaade etmeleri ve yaratıcılıklarına müdahale etmemeleri gerekmektedir.
Beş yıldızlı otel işletmelerinde kariyerizm ve bilgi saklamanın örgütsel dışlanmaya etkisi: Afyonkarahisar örneği
Bu tez çalışması, beş yıldızlı otel işletmelerinde görev yapan işgörenlerin kariyerizm eğilimi düzeyleri ile bilgi saklama davranışlarının örgütsel dışlanma algılarına etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda, Afyonkarahisar ilinde faaliyet gösteren beş yıldızlı otel işletmeleri işgörenlerinin söz konusu üç değişkeni nasıl deneyimlediği, aralarındaki ilişkiler bağlamında değerlendirilmiştir. Literatür taraması ile oluşturulan kuramsal çerçeve temelinde geliştirilen anket formu, araştırmanın temel veri toplama aracını oluşturmuştur. 517 otel işgöreninden elde edilen verilerin analizi sonucunda araştırma bulguları, kariyerizm eğilimi ile bilgi saklama davranışı arasında anlamlı bir ilişki olduğunu ortaya koyarken hem kariyerizm eğiliminin hem de bilgi saklama davranışının örgütsel dışlanma algısını anlamlı düzeyde etkilediğini göstermektedir. Söz konusu bulgular, işgörenlerin kariyerizm eğilimlerinin, örgütsel bağlamda sosyal ilişkiler ve aidiyet duygusu üzerinde etkili olduğunu göstermesi açısından önem arz etmektedir. Araştırmanın sonuçları doğrultusunda, otel işletmeleri ve yöneticiler için uygulamaya dönük çeşitli öneriler geliştirilmiştir. Bu öneriler arasında, güvene dayalı iletişim ortamlarının teşvik edilmesi, bilgi paylaşımının desteklenmesi ve dışlanma hissinin önüne geçilmesine yönelik politikaların hayata geçirilmesi yer almaktadır. Araştırmanın temel sınırlılıkları arasında örneklemin Afyonkarahisar ili ile sınırlı olması ve evrenin tamamına ulaşılamamış olması yer almaktadır. Bununla birlikte, çalışma hem örgütsel davranış literatürüne hem de turizm sektörüne özgü insan kaynakları yönetimi uygulamalarına teorik ve pratik düzeyde katkılar sunmaktadır.
Beş yıldızlı termal otel işletmelerinde örgüt sağlığının örgütsel özdeşleşmeye etkisi: Afyonkarahisar ili örneği
Küresel dünyada çalışma anlayışının bireyselleşmesi örgütlerin çalışanlarına farklı bağlılık politikaları uygulatmasına etkendir. Küreselleşme, modern yaklaşımlar, örgüt yapısını ve çalışan ilişkilerini yoğun etkisi altına almaktadır. Bu sebeple örgütsel sağlık algısının ve örgütsel özdeşleşme arasındaki ilişkisi incelenmiştir. Örgütü amaçlarına ulaştıran çalışan davranışları, örgütsel özdeşleşme açısından önemli kabul edilmiştir. Bu bağlamda sağlıklı örgüt ve örgütsel özdeşleşme üzerine olan etkisi araştırılmıştır. Bu araştırmanın amacı, Afyonkarahisar ilindeki beş yıldızlı termal konaklama işletmelerinde çalışan iş görenlerin örgüt sağlığı algılarının örgütsel özdeşleşmeye etkisini incelemektir. Burada, tesadüfi olmayan örnekleme ile ilgili işletmelerden seçilen 428 iş görene anket uygulanmıştır. Örgüt sağlığı ve örgütsel özdeşleşme arasındaki ilişkiyi belirleyebilmek için korelasyon analizi uygulanmıştır. Örgüt sağlığı ve örgütsel özdeşleşme arasında pozitif yönde orta kuvvette ve düşük kuvvette ilişkiler tespit edilmiştir. Korelasyon analizi neticesinde ortaya çıkan ilişkiler incelenmiştir. Örgüt sağlığının örgütsel özdeşleşme üzerindeki rolünü belirleyebilmek amacıyla korelasyon testi uygulanmıştır. Analizler sonucunda, örgüt sağlığının örgütsel özdeşleşme üzerinde olumlu bir etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Otel işletmeleri yöneticilerinin kullandıkları güç kaynaklarının örgütsel yaratıcılığa etkisi: Afyonkarahisar ili örneği
AraĢtırmanın amacı otel yöneticilerinin kullandıkları güç kaynaklarının örgütsel yaratıcılığa olan etkisini belirlemektir. AraĢtırmada öncelikle yönetici güç kaynakları ve örgütsel yaratıcılık konularına iliĢkin yerli-yabancı alanyazın taraması yapılmıĢ ve bilgiler verilmiĢtir. AraĢtırma evreni Afyonkarahisar ilinde beĢ yıldızlı turizm iĢletme belgeli otel iĢletmelerinin çalıĢanlarından oluĢmaktadır. Bu doğrultuda Afyonkarahisar ilinde bulunan toplamda 406 otel çalıĢanının anketi veri analizine tabi tutulmuĢtur. AraĢtırmanın verilerine iliĢkin ankete verilen ifadeler doğtultusunda faktör analizi, güvenirlik analizi, yüzde, frekans ve aritmetik ortalama değerleri, t testi, varyans analizi, korelasyon analizi ve regresyon analizi yöntemleri ile çözümlenmiĢtir. Elde edilen bulgulara göre otel çalıĢanlarının yöneticilerinin kullandıkları güç kaynaklarının örgütsel yaratıcılıklarını etkilediği görülmüĢ olup otel iĢletmelerinde yöneticilerin kullandıkları güç kaynaklarının çalıĢanların örgütsel yaratıcılık düzeylerinde anlamlı bir etkiye sahip olduğu sonucuna ulaĢılmıĢtır. Anahtar Kelimeler: Yönetici Güç Kaynakları, Örgütsel Yaratıcılık
Epistemik merak, iş becerikliliği ve algılanan örgütsel desteğin yenilikçi iş davranışına etkisi: Beş yıldızlı otel işletmelerinde bir uygulama
Yenilikçi iş davranışı, işletmelerin yaratıcı ve yenilikçi yönlerini ön plana çıkarmaları için önemli bir basamak olarak görülmektedir. İnsan kaynağının yeni bir fikir, süreç, mal veya hizmet ile sonuçlanabilen tüm davranışlarını kapsayan yenilikçi iş davranışının örgüt geneline yansıması özellikle ağırlıklı olarak hizmet üreten otel işletmeleri için önem teşkil etmektedir. İşgörenlerin yenilikçi iş davranışlarının işletme geneline yansıması aynı zamanda örgüt yenilikçiliğine katkı sağlamaktadır. Bu durum işletmenin rekabetin yüksek düzeyde seyrettiği pazarda fark yaratarak payını artırmasına olanak sağlamaktadır. Dolayısıyla işgörenlerin yenilikçi iş davranışlarının belirlenmesi ve bu tür davranışlara etki eden faktörlerin ortaya çıkarılması gerekli görülmektedir. Bu doğrultuda araştırmada epistemik merak, iş becerikliliği ve algılanan örgütsel desteğin yenilikçi iş davranışı üzerindeki etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Buna ek olarak, işgörenlerin epistemik merak ve iş beceriklilik düzeylerinin, örgütsel destek algılarının ve yenilikçi iş davranışlarının kişisel özelliklere göre farklılık gösterip göstermediğinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Bu amaçlar doğrultusunda, ilk olarak kuramsal çerçeve belirlenmiştir. Uygulama aşamasında anket tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın evreni Türkiye'de yer alan beş yıldızlı otel işletmesi işgörenlerinden oluşmaktadır. Çalışmada tabakalı örnekleme yöntemi kullanılmış ve toplam 1325 işgörene ulaşılmıştır. Elde edilen verilerin analizi sonucunda, işgörenlerin epistemik merak ve iş beceriklilik düzeyleri ile örgütsel destek algılarının yenilikçi iş davranışları üzerinde anlamlı etkilerinin olduğu tespit edilmiştir. Son olarak, işgörenlerin epistemik merak ve iş beceriklilik düzeylerinde, örgütsel destek algılarında ve yenilikçi iş davranışlarında kişisel özelliklere göre anlamlı farklılıklar olduğu belirlenmiştir. Daha önce turizm işletmeciliği alanyazınında epistemik merakın yenilikçi iş davranışı üzerindeki etkilerini kapsamlı bir şekilde ele alan bir çalışmaya ulaşılamamıştır. Aynı zamanda epistemik merak, iş becerikliliği, algılanan örgütsel destek ve yenilikçi iş davranışı değişkenlerini bir arada inceleyen bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu doğrultuda çalışmadan elde edilen sonucun literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir.