Theses supervised by Prof. Dr. Necdet Özçakar
11 theses · İstanbul Arel University, İstanbul University
Yöneticilerin dönüşümcü liderlik özellikleri ile aile şirketlerinin kurumsallaşması arasındaki ilişki
Dönüşümcü liderlik, tartışılan ve araştırılan bir konuların başında gelmektedir. Literatürde birçok liderlik tipi belirlenmiş, olumlu ve olumsuz yönleri açıklanmıştır. Başarılı yönetim ve etkili bir idarenin geliştirilebilmesi açısından en uygun liderlik stilini benimsemek, işletmelerin geleceğini ciddi ölçüde belirlemektedir. Aile şirketlerinde liderlik ve kurumsallaşma kavramları farklılık göstermektedir. Çünkü aile şirketlerinde yönetimde aile bireylerinin bulunması şirketi birçok açıdan farklılaştırmaktadır. Aile şirketlerinin idaresinde kurumsallaşma hayati bir önem taşımaktadır. Bunun nedeni ise aile şirketlerinin yapısı gereği kurumsallaşma problemi yaşamasıdır. Aile şirketlerinin kalıcılığını etkileyen kurumsallaşma faktörü işletme içinde kurulması gerekli olan sistemi belirlemektedir. Bu tezde liderlik, aile şirketleri ve kurumsallaşma konularına değinilmiş ve aile şirketlerinde liderlik ve aile şirketlerin kurumsallaşma konuları incelenmiştir. Aile şirketlerinin kalıcılıklarının ve başarılarının hangi koşullara göre değişim gösterdiği belirlenmiştir. Anahtar kelimeler: Dönüşümcü liderlik, aile şirketleri, kurumsallaşma, yönetim.
Küresel lojistik performans indeksi: İstanbul'da faaliyet gösteren lojistik firmalarının sektörel performanslarının incelenmesi
Lojistik alanı gelişen dünya ile birlikte Türkiye'de en hızlı büyüyen birimlerdendir. Ülkemiz jeopolitik konumu itibari ile 2 kıtanın birleştiği ve Orta Doğu pazarının ortasında olduğu için lojistik sektörü için kritik bir pozisyonda bulunmaktadır ve bu gelişen dünya ile birlikte günden güne daha da önemi artmaktadır.Yapılan bu çalışma üç aşamadan meydana gelmiştir. Birinci aşamada lojistik ile ilgili kavram tanımlamaya çalışılmış ve geçmişten günümüze kadar uzanan gelişim süreçleri incelenmiş. İkinci aşamada ülkemizde ve diğer ülkelerde lojistik alanının pazar üzerindeki payı ve gelişim aşamaları incelenmiştir,belirli standartlara göre oluşturulan Lojistik Performans İndeksi kavramı açıklamaya çalışılmış ve sahip olunan rezervlerin tanımlamaları yapılmıştır. Üçüncü ve son aşamada İstanbul'da bu sektörde faaliyette bulunan 65 firma ile bir analiz için anket çalışması yapılmıştır. Bu analiz içerisinde lojistik ile ilgili sahip oldukları imkanları (araç miktarları, istifleme kapasiteleri ve sahip oldukları stokları kontrol etme sistemleri), ürün sipariş etme aşamaları, lojistik ile ilgili süreçlerin tamamı, sahip oldukları fiziksel ve bilişim altyapıları ve gümrük süreçlerinin lojistik performans kriteri olup olmadıkları ve buna etkileri incelenmiştir. Analiz sonunda ise İstanbul'da bulunan firmaların performans notunun belirli standartlara göre oluşturulan performans notuna göre kıyaslaması yapılmıştır.
Kamu kuruluşlarında toplam kalite yönetimi
Bu tez, temel olarak toplam kalite yönetimi kavramı üzerine, kamu yönetiminde toplam kalite yönetiminin etkisi konusuna odaklanmaktadır. Bu çalışmanın temel unsuru olan toplam kalite yönetiminin kamudaki yerleşimi, kullanımı ve etkisi çalışmanın hem literatür hem de araştırma noktasında ele alınmaktadır. Öncelikle konunun genel bir giriş yapıldıktan sonra, kalite ve toplam kalite yönetiminin özellikleri ve amaçları açıklanmıştır. Daha sonra, Toplam Kalite Yönetimi Süreci ve Toplam Kalite Yönetimi Teknikleri, işletmelere sağladığı faydalar bu süreçte yaşanması muhtemel olumsuzluklar, detayları ile birlikte incelenmiş ve 4 farklı kamu kuruluşunda TKY olan bakış açıları ve uygulanabilirliği anket yoluyla değerlendirilmiştir. Bu çalışmada, ISO 9001 belgesine sahip ve sahip olmayan kamu kuruluşlarında TKY uygulamalarının hangi yoğunlukta gerçekleştirildiğinin çalışanların algılarına göre değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Sonuçlar, çalışanların algılamalarının, kalite ile ilgili eğitim almış olup olmamalarına, kalite çalışmalarına katılmış olup olmamalarına ve demografik özelliklerine göre farklılaşıp farklılaşmadığı hakkında bilgi vermektedir. Sonuç olarak; Toplam Kalite Yönetiminin kamu alanında uygulanmasının bir değerlendirilmesi yapılmıştır. TKY'nin kamu alanında uygulanabilirliği üzerine değerlendirmeler yapılmıştır.
Çalışma ortamı koşullarının işçi sağlığı ve güvenliğine etkisi
Bu araştırmanın amacı, çalışma ortamı koşullarının iş sağlığı ve güvenliği (İSG) açısından çalışanların fiziksel ve psikolojik sağlıklarına olan etkilerinin araştırılmasıdır. Araştırmada çalışma koşulları ile çalışanların fiziksel ve psikolojik sağlıkları arasındaki ilişkiyi araştırmak için tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini İstanbul İl'inde çalışan tekstil işçileri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise 410 işçi oluşturmaktadır. Araştırmada "Kişisel Bilgi Formu", "Çalışma ortamı Ölçeği" ve "Fiziksel ve Psikolojik Sağlık Belirtileri Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, çalışma ortamı koşullarının düzeyleri belirlenmiştir. Çalışanların çalışma ortamından kaynaklanan etkilerin fiziksel ve psikolojik ruhsal sağlık belirtilerinin düzeyi ise ortalamanın altı olarak saptanmıştır. Araştırma sonunda çalışanların çalışma koşulları ile fiziksel ve psikolojik sağlık belirtileri arasında pozitif yönde orta ve kuvvetli düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Çalışma koşullarından sıcaklık, nem ve gürültüye maruz kalmak, zararlı maddeler ile ilişki, fiziksel çaba ve monotonlaşma tekstil çalışanlarının fiziksel sağlık belirtilerini %66,7 etkilerken, psikolojik sağlık belirtileri ise nem ve gürültüye maruz kalmak ve fiziksel çaba, görevin karmaşıklığı ve ergonomik olmayan koşullar tarafından %66,0 düzeyinde etkilenmektedir. Çalışanların cinsiyet, yaş, eğitim, medeni durum, çalışma yılı, işletmede çalışma yılı, kaza geçirme ve kaza tehlikesi geçirme durumları ile çalışma ortamı koşulları, fiziksel ve psikolojik sağlık belirtilerinde farklılıklar tespit edilmiştir. Araştırmada ulaşılan sonuçlara uygun olarak önerilere de yer verilmiştir. Anahtar Kelimeler: İş Sağlığı ve güvenliği, İşçi Sağlığı, Çalışma Ortamı
Türk lojistik sektöründe Freight forwarder firmalarının denizyolu taşımacılığında işlevi ve uygulama örneği
Lojistik anlayışı malzemenin istenen zaman da, istenen yere, uygun fiyatlar ile en güvenli şekilde teslim edilmesinden geçmektedir. Tam da bu nokta da işletmeler, rekabet avantajı sağlayabilmek, ana faaliyet alanına odaklanmak ve maliyetlerini düşürmek gibi nedenlerden dolayı taşımacılık işlemlerini planlayıp organize edecek, malzemelerin güvenli bir şekilde taşınmasını sağlayacak profesyonel lojistik hizmet sağlayıcılarına ihtiyaç duymaktadırlar. Bu firmalar günümüzde Freight Forwarder (Taşıma İşleri Komisyoncusu) firmaları olarak karşımıza çıkmaktadır. Freight Forwarder firmaları kendi bünyelerine dahil öz malı bulunmamakla beraber gemi, tır ,depo,sigorta, konteyner vb. gibi ekipmanları veya hizmetleri dışarıdan outsourcing ederek müşteriler,nakliyeciler, gümrük müşavirlikleri,tedarikçiler,üreticiler ve acentalar arasında bilgi paylaşımı yaparlar. Bütün bu işlemler için üzerine kendi kâr'ını ekleyerek müşterilerine hizmet sunan kurumlardır. Eklenilen kârdan dolayı navlun komisyoncusu da denilmektedir. Arada köprü görevi görmekle beraber her birhalka arasındaki iletişimi sağlarlar. Her alanda uzmanlaşmış firmalar ile iş birliği içerisindedir. Bu çalışma dört bölümden oluşmaktadır. İlk bölüm de Türkiye'deki lojistik sektörü, önemi, lojistik hizmetlerinin güçlü ve zayıf yönleri ele alınmaktadır. İkinci bölümde Türkiye'deki denizyolu taşımacılığı, avantaj ve dezavantajları, temel birleşenleri, taşıma üniteleri ile konteyner ve türleri.Üçüncü bölümde denizyolu taşımacılığında freight forwarder firmalarının yeri. Dördüncü bölümde ise denizyolu taşımalarında freight forwarder firmalarının işlevi üzerine uygulama örnekleri başlıkları ele alınmıştır
Hizmet sektöründe müşteri memnuniyetinin hizmet kalitesi bağlamında ölçülmesi ve bir sağlık kuruluşunda anket araştırması
Hizmet sektörü dünya üzerinde en hızlı büyüyen sektörlerden biridir. Aynı zamanda hizmet sektörü üzerindeki yatırımlar da artmaktadır. Bu durum, güçlü bir rekabeti ortaya çıkarmaktadır. Rekabetin temel nedeni, rakiplerin piyasada en iyi ve en güçlü taraf olmaları adınadır. Her ne kadar hizmetler fiziksel ürünleri içermese de müşteriler, hizmetin kalitesine ve onun faydalarına odaklanmaktadır. Bu nedenle de işletmeler mutlak olarak en iyi hizmeti sunmaya çalışmaktadırlar. En iyi hizmet, sektörde işletmelerin konumunu da belirlemektedir. Bu noktada belirleyici unsur müşteriler olmaktadır. Onların beğenileri ya da eleştirileri, işletmelerin faaliyetlerini de şekillendirmektedir. Bu nedenle de işletmeler, mutlak olarak, müşterilerinin memnuniyeti üzerinde odaklanmak durumundadırlar. Müşteri memnuniyeti, bu bağlamda, işletmelerin faaliyetlerine yön veren bir kavramdır. Müşteri memnuniyeti ile birlikte işletmelerin başarıları ya da başarısızlıkları da daha net bir şekilde görülebilmektedir. Bu çalışmada, hizmet sektörü ve müşteri memnuniyeti kavramları temelinde, müşterilerin hizmetlere dair tutumları incelenmektedir. Çalışmanın son bölümünde ise İstanbul'da bir özel hastaneden hizmet alan, farklı demografik özelliklere sahip 88 katılımcı üzerinde uygulanan bir anket bulunmaktadır ve bu anket aracılığıyla müşteri memnuniyetinin ölçümlenmesi konusunda hizmet kalitesinin etkisinin durumu ele alınmaya çalışılmaktadır. Anahtar Kelimeler: Hizmet, Müşteri, Memnuniyet, Rekabet, Sektör.
Bireylerin kalite çalışmalarına katılımı ile inovasyon düzeyleri arasındaki ilişki
Çıktı kalitesi hem imalat hem de hizmet sektörü için organizasyonun rekabetçi yetenekleri arasında yer almaktadır. Bu nedenle organizasyonlar çıktı kalitesi düzeylerini geliştirmek için son yıllarda önemli çaba harcamışlardır. Çıktı kalitesini arttırmanın gerekliliklerinden birisi de çalışanların kalite ile ilgili faaliyetlere katılımıdır. Bu katılım çalışmaların kalite çalışmalarında yer alması, kalite ile ilgili eğitimlere katılması şeklinde olabilmektedir. Bu katılım sadece kaliteyi geliştirmeye katkı sağlamayıp, çalışanların inovasyon düzeyinin geliştirilmesine de etki edebilmektedir. Inovasyon da organizasyonun rekabetçi yeteneklerden birisi olduğundan bu katılımın önemi daha da artmaktadır. Bu çalışmanın amacı hizmet organizasyonlarında çalışanların kalite ile ilgili faaliyetlere katılmlarının inovasyon düzeyleri arasında farklılık yaratıp yaratmadığının tespit edilmesidir. Kamu ve özel sektördeki hizmet organizasyonlarından anket yöntemi ile veri toplanmıştır. Örneklemdeki tüm organizasyonlar ISO belgesine sahiptir. Toplam 307 adet anket formu elde edilmiştir. Bulgulara göre, kalite çalışmalarına katılım ile inovasyon düzeyi arasında anlamlı ilişki elde edilmiştir. Ayrıca kalite ile ilgli çalışmalara katılan grup ile katılmayan grubun inovasyon düzeyleri arasında anlamlı farklılıklar gözlemlenmiştir.
Tedarik zinciri performansının ölçülmesi ve İstanbul'da bulunan lojistik firmalarının yapılarının incelenmesi
Lojistik alanı gelişen dünya ile birlikte Türkiye'de en hızlı büyüyen birimlerdendir.Ülkemiz jeopolitik konumu itibari ile 2 kıtanın birleştiği ve Orta Doğu pazarının ortasında olduğu için lojistik sektörü için kritik bir pozisyonda bulunmaktadır ve bu gelişen dünya ile birlikte günden güne daha da önemi artmaktadır.
Satınalma ihalelerinin farklı pazarlık çözümleri ile analizi
Bu tez çalışması kapsamında, işbirlikçi bir oyun olan pazarlık yöntemi ile işbirlikçi olmayan ihale yönteminin sonuçları satınalmacının perspektifinden karşılaştırılmıştır. Çalışmada temel hedef hangi satınalma yönteminin hangi durumda satınalmacıya daha iyi sonuçlar vereceğinin analizini yapmaktır. Bu hedef doğrultusunda öncelikle aksiyomatik iki pazarlık modeli olan Nash pazarlık çözümü ile Kalai - Smorodinsky pazarlık çözümünün karşılaştırılması yapılmıştır. İki kişilik ve simetrik bir pazarlık probleminde hangi pazarlık çözümü uzun oyun serileri boyunca oyunculara en yüksek ortalama faydayı sağlıyor sorusunun cevabı aranmıştır. Ardından satınalmacının ihtiyacı olan ürünü dışarıdaki potansiyel tedarikçiler içerisinden rekabetçi bir ortamdan temin etmesi durumunda hangi ihale yöntemini kullanmasının kendisine daha avantajlı olacağının araştırması yapılmıştır. Satış ihalelerinde gelir denkliği teorisine bağlı olarak her ihale türünün sonucu ihaleyi düzenleyen açısından aynı beklenen geliri ortaya çıkarıyor olsa da satınalma ihalelerinde uygulanacak ihale türünün satınalmacının beklenen ödemesi üzerinde farklı sonuçları olduğu gösterilmiştir. En son olarak, satınalmacının bu iki temel satınalma yöntemi arasında bir tercih yapması gerektiğinde her seferinde yeni tanımlanan problemin değişkenlerine göre karar verebileceği sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Nash pazarlık çözümü, Kalai-Smorodinsky pazarlık çözümü, satınalma ihalesi, Monte Carlo simülasyonu, beklenen ödeme, karşılaştırma
Sanayideki enerji yük tahmin modelleri
Bu tez çalışmasında yer alan Organize Sanayi Bölgesi'nde kullanılan elektrik enerjisinin tahminlemesi Arima , Double Seasonal Holt Winter ve Yapay Sinir Ağları ile modellenmiştir. Hangi Modelin Organize Sanayi Bölgesi'nin tüketimini en iyi tahmin ettiği sorusunun cevabı aranmıştır. Organize Sanayi Bölgesi'nin 2011-2017 yılları arasındaki elektrik tüketimi saatlik olarak incelenmiştir. Mevcut verilere göre modeller oluşturulmuş, ve bu Organize Sanayi Bölgesi için en iyi model yaratılmaya çalışılmıştır. Oluşan yeni model elektrik alım satım kontratları yaparken Organize Sanayi Bölgesi Yönetimi'ne güçlü bir yol gösterici olacaktır. Bunun yanında doğru talep Elektrik Üreticileri'nin kaynaklarının optimum seviyede kullanmasını sağlayacaktır. Anahtar Kelimeler: Talep tahmini, Arima, Holt Winters, yapay sinir ağları, elektrik talebi
Bozulabilir ürünler için birleşik üretim ve dağıtım planlama
Bir ürünün geçtiği aşamalar, ilk tedarikçisinden başlayarak fabrikadaki üretim hattında işlenmesi, dağıtımcılar ve perakendeciler yolunu izleyerek müşteriye ulaşması olarak sıralanabilir. Her bir üretim aşaması, kendi bulunduğu adımdaki üretimin planlanması sorununu ele alır. Kaynakların kısıtlı, üretim maliyetlerinin kârlılık üzerinde etkisinin büyük olması sebebiyle, üretimin planlanması işletmeler açısından önemli bir konudur. Tedarik zinciri bir bütün olarak ele alındığında üretim maliyetlerinin yanında dağıtım maliyetleri de toplam maliyet içinde büyük yer tutmaktadır. Dağıtım planlaması, maliyetler bakımından önemli olduğu kadar ürün kalitesi ve müşteri beklentilerinin karşılanması açısından da önemlidir. Üretimi ve dağıtım planlaması yapılan ürün bozulabilir nitelikte bir ürün olduğunda yalnızca maliyetleri değil aynı zamanda dağıtımın hızı ve etkinliği vasıtasıyla da ürünün kalitesini ve bazen buna bağlı olarak fiyatını dahi etkileyebilmektedir. Bugüne kadarki çalışmalarda ve uygulamada genel kanı olarak üretim ile dağıtım ayrı planlama aşamaları olarak kabul edilmiş, buna bağlı olarak kurulan modeller de üretimi ve dağıtımı ayrı modeller altında ele almıştır. Oysa dağıtım ve üretim birbirlerini zincirleme olarak etkileyen kararlar olduğundan birleşik bir üretim-dağıtım planlaması çok daha sağlıklı ve verimli sonuçlar verecektir. Özellikle de planlaması yapılan ürün zamanla kalitesi ve değeri azalan, yani bozulabilir bir ürün ise; ne zaman, ne kadar üretildiği ile ne zaman, nasıl dağıtılacağı birbirini zincirleme olarak etkileyecektir. Bu çalışmada, bir fabrikada, birden fazla bozulabilir ürünün üretimi ve birden fazla dağıtım merkezine birden fazla araç ile dağıtımını birleşik ele alan bir karma tamsayılı doğrusal programlama modeli önerilmiştir. Modelin amacı, toplam üretim, dağıtım ve stok maliyetlerini (sabit ve değişken üretim, fabrikadaki ve dağıtım merkezlerindeki stok ile araçların sabit dağıtım maliyetleri toplamını) en az yapmaktır.