Theses supervised by Yrd. Doç. Dr. Ahmet Gökhan Sökmen
10 theses · Çağ University
Sermaye yapısının firma performansı üzerine etkisi: Borsa İstanbul'a kote edilmiş imalat şirketleri üzerine bir araştırma
Bu çalışmada sermaye yapısının firma performansı üzerindeki etkisinin ölçülmesi amacıyla Borsa İstanbul'a kayıtlı 139 imalat firması 2009-2013 dönemi için dinamik panel veri analizi yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmada firma karlılığı belirleyicileri olan özsermaye karlılığı (ROE) ve varlık getirisi (ROA) bağımlı değişken olarak kullanılırken, bağımsız değişken olarak sermaye yapısı belirleyicisi olan kaldıraç oranı kullanılmıştır. Bununla birlikte kontrol değişkeni olarak firma büyüklüğü ve büyüme kullanılmıştır. Çalışmanın sonucunda, firmaların etkin bir borç yönetimiyle karlılıklarını arttırabilecekleri söylenebilir. Borç düzeyini doğru ayarlayan firmaların diğer firmalara göre daha iyi performans gösterecekleri düşünülmektedir.
Türkiye genel imalat sektörlerinde likidite ve karlılık oranlarının analizi
Bu çalışmada, Türkiye genel imalat sektörlerinde likidite yeterliliğinin likidite ve karlılık oranlarıyla nasıl ölçülebileceği analiz edilmiştir. Yapılan analiz kapsamında 2003-2013 dönemlerine ait ortalama 3531 işletmeden oluşan genel imalat sektörlerinin bilançoları ve standart oranlarından (kartiller) elde edilen veriler kullanılmıştır. Çalışmanın sonucunda işletmelerin etkin bir likidite yönetimiyle karlılıklarını artırabilecekleri söylenebilir. Bunun yanında etkin bir stok yöntemi ve alacak tahsil politikasının karlılığı pozitif yönde etkilediği sonucuna varılmıştır.
Türkiye'de bağımsız denetim ve bir denetim örneği
Küresel piyasalarda ve çok uluslu şirketlerde kabul gören denetim, genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri ve denetim standartlarına uygun olarak yapılan bağımsız denetimdir. Bu çerçevede hem uluslararası alanda hem Türkiye'de bağımsız denetim ile ilgili önemli çalışmalar yapılmıştır ve yapılmaya devam etmektedir. Bu çalışmada muhasebe ve denetim ilişkisi, denetimin genel özellikleri, bağımsız denetimin amacı, önemi, sağladığı yararlar, genel kabul görmüş denetim standartları ve denetim süreci ile beraber bağımsız denetim standartları ele alınmıştır. Bu çalışmanın diğer aşamalarında uluslararası alanda bağımsız denetimin gelişimi, muhasebe ve denetim standartlarının uyumlaştırılmasına yönelik yapılan çalışmalar belirtilmiştir. Bununla birlikte Türkiye'de bağımsız denetimin gelişimi, Türkiye'deki kurumların denetim ve muhasebe standartlarını oluşturma süreci belirtilmiştir. Uluslararası denetim ve muhasebe standartlarına uyum konusundaki faaliyetler ele alınmıştır. Çalışmanın uygulama kısmında Türkiye'de faaliyet gösteren bir imalat firmasının 1 Ocak - 31 Aralık 2013 tarihli finansal tabloları ve bağımsız denetim raporundaki veriler kullanılmıştır. Bağımsız denetçi, imalat firmasının denetim raporu sürecini Bağımsız Denetim Standartları ve finansal tablolardaki önemli muhasebe politikalarının da Türkiye Muhasebe Standartları kapsamında yaptığını belirtmiş olup denetim raporunda olumlu görüş beyan etmiştir. Anahtar Kelimeler: Denetim, Bağımsız Denetim, Muhasebe Standartları
Bireysel yatırımcıları finansal yatırıma yönlendiren faktörlerin davranışsal finans açısından araştırılması: Şanlıurfa iline bağlı Viranşehir ilçesi örneği
Bireysel yatırımcıların finansal piyasalarda işlem yaparken her zaman rasyonel davrandıklarını söylemeyiz. Kimi psikolojik faktörler kimisi de sosyal faktörler bireysel yatırımcının yatırım kararlarında etkisi mümkündür. Davranışsal finans son yıllarda önem kazanmış ve bireysel yatırımcı kararları üzerindeki etkisini incelemektedir. Bu çalışma Viranşehir'deki bireysel yatırımcıların yatırım kararlarındaki faktörleri davranışsal finans yaklaşımıyla ele alınması amaçlanmıştır. Çalışmanın amacına orantılı olarak bireysel yatırımcıların kararları davranışsal finans açısından incelenmesinde anket çalışması uygulanmış ve anket sonuçları spss istatistik programı kullanılarak test edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda bireysel yatırımcıların davranışsal finans eğilimlerini büyük bir ölçüde taşıdıkları tespit edilmiştir.
Kurumsal sürdürebilirliğin firma performansı üzerine etkisi: BİST yıldız pazarında imalat şirketleri üzerine bir araştırma
Bu çalışmada kurumsal sürdürebilirliğin firma performansı üzerindeki etkisinin ölçülmesi amacıyla Borsa İstanbul 100' e kayıtlı 38 imalat firmasının 2010-2015 dönemi için finansal tabloları kullanılarak firma karlılığı belirleyicileri olan özsermaye karlılığı (ROE) ve varlık getirisi (ROA)'sı, hisse başı kar oranı (ESP)'si ve Pazar değeri (Tobin Q) hesaplanarak yorumlanmıştır. Çalışmanın sonucunda, sürdürebilirlik endeksinde olan firmaların, sürdürebilirlik endeksin de olmayan şirketlere göre ROA, ROE, TOBİN Q oranları yüksek çıktığı görülmüştür.
KOBİ müşterilerinin kredi kullanma davranışları üzerine bir araştırma: ING Bank örneği
Ülke ekonomisinin gelişmesinde büyük öneme sahip olan KOBİ'lerin büyümesinde bankalar tarafından bu KOBİ'lere sunulan ticari kredilerle desteklenmesi büyük önem arz etmektedir. Bu çalışmada, KOBİ müşterilerinin kredi kullanma aşamasında banka tercihini etkileyen faktörleri ve bu faktörlerin banka tercihlerini ne derecede etkilediğini belirlemek amacıyla Mersin ilinde ING Bank KOBİ müşterisi olan 400 firmaya anket uygulaması yapılmıştır. Yapılan anket çalışması ile anket formundan elde edilen veriler tanımlayıcı istatistiki analizler, güvenilirlik analizi, keşfedici ve doğrulayıcı faktör analizi regresyon ve korelasyon analizleri yapılarak ölçülmüştür. Yapılan anket sonucunda, bankanın güvenirliliği, müşteri portföyünün güler yüzlü olması, bankada hızlı bir şekilde hizmet verilmesi, bankanın satış sonrası hizmete önem vermesi, mevduat faizinin yüksek olması, müşterilerin müşteri portföyü veya banka ile kolay iletişim kurabilme, yüksek limit tanımlanması faktörlerinin KOBİ müşterilerinin banka tercihlerinde etkili olduğu ortaya koyulmaktadır.
Bireysel yatırımcıların yatırım kararı verirken etkilendiği faktörler
Bireysel yatırımcının kararları, finansal piyasalarda işlem yaparken psikolojik, kişilik unsurları, sosyal etkenler sebebiyle irrasyonel olmaktadır. Yatırımcı, çeşitli etkenler sebebiyle bilinçli ve bilinçsiz kararlar vermektedir. Davranışsal finans, rasyonelliği kısıtlayıcı unsurlar sebebiyle yatırımcıların karar verme aşamasını ve bu kararların finansal etkisini inceleyen, son yıllarda önem kazanmış bir alandır. Bu çalışma ile Adana ilindeki bireysel yatırımcıların yatırım kararı verme sürecinde etkili olan faktörlerin ele alınması amaçlanmıştır. Çalışmada, 338 yatırımcıya yüz yüze anket yöntemi uygulanmıştır. Ankette frekans analizi ile yüzde dağılımları ve özellikle yatırımcının davranışsal eğilimlere yönelimleri incelenmiştir. Anket sonuçlarının değerlendirildiği diğer bölümde crosstabs ile ki kare yöntemi uygulanmış ve cinsiyet ile yatırım profili arasındaki ilişki incelenmiştir. Sonuç olarak, Adana'daki bireysel yatırımcıların yatırım kararı verirken özellikle davranışsal eğilimlere yönelimlerinin olduğu görülmektedir. Cinsiyet ile yatırım profili arasında nasıl bir ilişki olduğu incelenmiştir
Futbol endüstrisi ve Borsa İstanbul'da işlem gören futbol kulüplerinin finansal analizi
Futbol, 1800'lü yılların ortasından itibaren bir dizi kurallar çevresinde şekillenerek günümüzdeki halini almıştır. Bu dönemden itibaren ülkeler genelinde de desteklenen futbol için çeşitli kurum ve kuruluşlar açılmıştır. Ekonomik gelişimini hızla sürdüren futbol 1980'li yılların sonundan itibaren sadece spor aktivitesi olmaktan çıkmıştır. 1995 yılında alınan Bosman kararları ile tamamen endüstrileşen futbol bir çok sektöre doğrudan etkisi olan bir iş kolu haline gelmiştir. Futbol endüstrisi, piyasa yapısı ve kaynak yaratma gücü itibariyle yüzlerce milyar dolara etki eden bir pazar haline gelmiştir. Bu pazarın içinde faaliyet gösteren futbol kulüpleri de durumdan doğrudan etkilenmiş ve yüksek bütçelere sahip yapılar halini almıştır. Bu denli yüksek bütçelere sahip olan kulüplerin finansal ve yönetimsel performanslarının analiz ihtiyaçları da ön plana çıkmaktadır. Büyük bütçelere sahip olan futbol takımları gerek yönetimsel stratejilerini uygulayabilmek gerek daha kolay ve hızlı yönetilebilmek adına dernek statüsünden şirket statüsüne geçiş sürecine girmişlerdir. Şirketleşen ve daha yüksek pazar payı elde etmeyi hedefleyen kulüpler gerek pazarlama geliri gerek sportif başarının getirdiği ödül gelirlerini elde etmek amacıyla yüklü miktarda transfer harcamaları yapmış ve gelir gider dengeleri olumsuz yönde etkilenmiştir. Yaşanan bütçe açıkları sebebiyle düşük maliyetli fon arayışına giren kulüpler anonim şirketlerine bağlı iştirakleri aracılığı ile sermaye piyasalarına açılmışlardır. Kulüpler bu noktadan itibaren kurumsal yönetim anlayışı ile hem finansal hem de yönetimsel açıdan profesyonel şekilde yönetilmeyi hedeflemiş olsalar da istenilen seviyeye ulaşamamışlardır. Bu tez çalışmasında, futbol endüstrisinin genel yapısı ve hisseleri Borsa İstanbul'da işlem gören profesyonel futbol kulüplerimizin finansanal performansı oran analizi yoluyla ölçülmüştür. Aynı zamanda söz konusu kulüplerimizin halka arz modelleri, yönetimsel ve finansal yapılanma farklılıklarına da değinilmiştir.
Kredi derecelendirme kuruluşlarının Türkiye ekonomisine etkisi
Son yıllarda, küreselleşmenin artması mali piyasaların yapısında karmaşıklığa ve derinleşmelere yol açmıştır. Bunun sonucunda piyasalara olan güvenin azalması, gerek yatırımcıları gerekse resmi otoriteleri, piyasayı tahlil ederek kamu oyunu aydınlatan kredi derecelendirme kuruluşlarının kararlarına yöneltmiştir. Derecelendirme kuruluşları, bir şirketin ya da ülkenin mali yükümlülüklerini zamanında yerine getirip getiremeyeceğini analiz eden ve evrensel sembollerle kamuoyunu aydınlatan uluslar arası piyasalarca kabul gören kuruluşlardır. Kredi derecelendirme kuruluşları, finansal piyasalar içerisinde özellikle son yüz elli yıldır büyük önem kazanan bir sektör niteliğindedir. Başlangıçta farklı amaçlarla kurulan uluslar arası kredi derecelendirme kuruluşları, son yıllarda piyasalarda denetleyici ve düzenleyici niteliği ile popüler konuma gelmiştir. Bu bağlamda bu çalışma, kredi derecelendirme kavramı ile ilgili genel bilgileri ve kredi notunun etki alanlarını açıkladıktan sonra, kredi derecelendirme kuruluşlarının not verme kriterlerini Türkiye ekonomisi etkisi incelenmiş söz konusu uygulamada karşılaştırmalı ülke derecelendirme indeksi kullanılmıştır.
Finansal kaldıraç kullanımının karlılığa etkisi: BİST çimento sektöründe bir uygulama
Şirketlerin gelecek dönemlerde de rakiplerine üstünlük sağlayıp, var olabilmesi için sürdürülebilir karlı büyümeye ihtiyacı vardır. Sürdürülebilir karlı büyüme hedefindeki şirketler, sermaye yapılarını stratejik, operasyonel ve taktiksel kararlarına bağlı olarak optimum şekilde dizayn etmeye çalışırlar. Optimum sermaye yapısı ve sermaye yapısının karlılık performansı üzerine etkisi, yaklaşık 60 senedir finans literatürünün en çok ele alınan konularındandır. Karlılığa etki eden çok fazla faktörün olması, literatürün zengin, güncel ve sürekli üretken bir yapıda olmasını sağlamaktadır. Tüm bu çalışmalar finans yöneticilerinin alacağı kararlarda rehber olabilecek kıymetli kaynaklardır. Bu çalışmada Borsa İstanbul (BİST) çimento sektöründe faaliyet gösteren 18 şirketin, 2009-2016 yılları arasındaki mali tabloları incelenerek sermaye yapılarının karlılığa etkisi araştırılmıştır. Özsermaye karlılığı (ROE) ve Varlık karlılığı (ROA) bağımlı değişken olarak; uzun süreli borçlar ve toplam borçlar bağımsız değişken, ek olarak firma büyüklüğü ve borç dışı vergi kalkanı da bağımsız (kontrol) değişken olarak kullanılmıştır. Veriler, panel veri yöntemi ile ekonometri programında analiz edilmiştir.