Adana il merkezinde görev yapan birinci basamak sağlık çalışanlarının COVID-19 Pandemisi sürecinde tükenmişlik durumlarının ve ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi

Amaç: Tükenmişlik, sağlık çalışanları gibi insanlara yüz yüze hizmet sunulan meslek gruplarında oldukça sık görülen bir durumdur. Koronavirüs [Coronavirus disease-2019 (COVID-19)] pandemisi olağan dışı koşulları nedeniyle bazı psikososyal sorunları beraberinde getirmiştir. Çalışmamızda salgınla mücadelede aktif görev alan birinci basamak sağlık çalışanlarının tükenmişlik düzeylerinin ve ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Kesitsel tanımlayıcı nitelikteki araştırmamızda 01 Mart 2021-30 Nisan 2021 tarihleri arasında, Adana il merkezinde görevli 1210 birinci basamak sağlık çalışanına ulaşılması amaçlanmış, çalışanlardan araştırma anketimizi doldurması istenmiş ve çalışma gönüllülük esasına dayalı olarak, katılmayı kabul eden toplam 513 kişi ile yürütülmüştür. Veriler araştırmacı tarafından literatüre dayanarak hazırlanan sosyodemografik veri formu ve Maslach Tükenmişlik Ölçeği (MTÖ) kullanılarak toplanmış ve SPSS 20.0 istatistik paket programında analiz edilmiştir. Bulgular: Erkeklerde ve mesleki deneyimi az olan kişilerde duyarsızlaşma puanı daha yüksekti. Aile hekimliği uzmanlık öğrencisi olmak, çocuk sahibi olmamak, mesleğini istemeyerek seçmek, düşük mesleki tatmin duygusu yaşamak, yeterli dinlenme zamanı bulamamak, COVID-19 servisinde ya da polikliniğinde görev yapmış olmak, enfekte kişiyle temas etmiş olmak, kendisinin ve ailesinin enfekte olmasından endişe duymak tükenmişlikle ilişkili faktörler arasındaydı. Medeni durum, kronik hastalık varlığı, haftalık çalışma saati ve nöbet tutma ile tükenmişlik arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Katılımcıların %93,4'ü (n=479) pandemi öncesine göre stres düzeyinin arttığını, % 23'ü (n=118) psikolojik desteğe ihtiyaç duyduğunu bildirmiştir. Sonuç: Tükenmişlik ile ilişkili olduğu tespit edilen ve düzenlenebilir olan faktörlerin gözden geçirilmesinin ve girişimlerde bulunulmasının sağlık çalışanlarının psikososyal yönden iyi hissetmelerine, görevlerini layıkıyla yerine getirebilmelerine ve kritik bir hizmet olan sağlık bakımının kalitesinin arttırılmasına önemli katkı vereceği düşünülmektedir. Anahtar Sözcükler: Aile hekimliği, birinci basamak, COVID-19 pandemisi, tükenmişlik