Aksiyel spondiloartritli hastalarda nöropatik ağrı; hastalık aktivitesi, fonksiyonel durum ve yaşam kalitesine etkisi

Giriş ve Amaç: AxSpA, kronik bel ağrısının en önemli etiyolojik faktörlerinden olup; omurga ve SİE'leri tutan, ilerleyici omurga kısıtlığına neden olan, inflamatuar tipte nosiseptif ağrı ile karakterize bir hastalıktır. NA ise sıklıkla hastalar tarafından yanıcı, batıcı, zonklayıcı karakterde tariflenen, karıncalanma ve uyuşma hissinin eşlik ettiği ağrı türüdür. Bu çalışmada axSpA hastalarındaki NA sıklığı ile NA varlığının, hastalık aktivite ölçeklerine, fonksiyonel duruma ve yaşam kalitesine etkisini incelemeyi amaçladık. Materyal ve Metod: Çalışmaya Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı polikliniğine başvuran ASAS SpA sınıflama kriterlerine göre axSpA tanısı alan 1865 yaş aralığında 100 hasta (K/E=57/43) ve 40 sağlıklı kontrol (K/E=20/20) alındı. AxSpA tanısı alan hastalar kendi içinde modifiye New York kriterlerini karşılayanlar AS, diğerleri ise nr-axSpA olarak gruplandırıldı. Ağrı ve yorgunluk düzeyi VAS ile, NA painDETECT ve DN4 skalaları ile, hastalık aktivitesi BASDAİ ve ASDAS-CRP ile, fonksiyonel kapasite BASFİ ile, spinal mobilite BASMİ ile, yaşam kalitesi ASQoL, HAQ ve NHP ile değerlendirildi. Bulgular: İki grup arasında demografik veriler açısından anlamlı farklılık yoktu. AxSpA grubunda PainDETECT skalasına göre %19 NA olası, DN4 skalasına göre ise %36 NA var olarak saptandı ve bu oranlar sağlıklı kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksekti. NHP ve HAQ açısından her iki grup arasında anlamlı derecede fark vardı. AxSpA grubunda painDETECT ve DN4 skorları; VASistirahat, VAShareket, VASyorgunluk, BASDAİ, ASDAS-CRP ve BASFİ, HAQ, ASQoL, sosyal izolasyon hariç tüm NHP alt bileşenleri ile pozitif korelasyon gösterdi. AS ve nr-axSpA arasında demografik, klinik, yaşam kalitesi ve NA açısından anlamlı fark saptanmadı. Sonuç: Sağlıklı insanlara göre AxSpA'lı hastalarda NA daha yüksek oranda görülmektedir. NA varlığı hastalık aktivitesi, fonksiyonel durum, yaşam kalitesi ve yorgunluk düzeyleri ile ilişkilidir. Bu hastalardaki ağrı şikayetinin nöropatik komponentinin de olabileceği göz önünde bulundurularak planlanan tedavinin daha yararlı olacağı kanaatindeyiz.