Akut romatizmal ateş ön tanısı ile başvuran hastaların nihai tanıları ve akut romatizmal ateş tanısı alan hastaların klinik,laboratuvar ve epidemiyolojik özellikleri

Amaç: Hastanemiz Çocuk Kardiyoloji Polikliniğine 2012-2017 yılları arasında başvuran akut romatizmal ateş ön tanılı hastaların epidemiyolojik özellikleri, risk faktörleri, tanı kriterleri, tedavi şekilleri, komplikasyon durumları, rekürrens durumu, klinik ve laboratuvar özellikleri değerlendirilecektir. Tanıya gitmekte kullanılan majör ve minör kriterler değerlendirilecektir. Bu şekilde erken tanı ve tedavi ile çocuk morbidite ve mortalitesinin azaltılması amaçlanmıştır. Ayrıca akut romatizmal ateş ön tanısı ile bölümümüze danışılan hastaların nihai tanıları irdelenerek; akut romatizmal ateş benzeri semptom ile başvurabilecek hastalıklar konusundaki bilinç düzeyinin yükseltilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Pediatrik Kardiyoloji Polikliniği'nde, Ocak 2012-Aralık 2017 tarihleri arasında akut romatizmal ateş ön tanısıyla başvurup akut romatizmal ateş tanısı alan 166 hasta ve akut romatizmal ateş tanısı almayan 51 hastanın verileri retrospektif olarak incelenmiştir. Bulgular: Akut romatizmal ateş tanılı hastaların ilk başvuru yaşları 5-18 yaş arasındadır (ortalama 12.08±2.72 yıl). Akut romatizmal ateş ön tanısı ile gelip akut romatizmal ateş tanısı almayan hastaların yaşları 3-17 yaş arasındadır (ortalama 11.02±3.76 yıl). Çalışmamıza alınan 166 akut romatizmal ateş hastasının %51.2'si erkek, %48.8'i kızdı. Akut romatizmal ateş olmayan 51 hastanın ise %49'u erkek, %51'i kızdı. Akut romatizmal ateş hastalarının yaşadığı yerler değerlendirildiğinde; %53 hasta il merkezlerinde, %37.3 hasta ilçe merkezlerinde, %9.6 hasta ise köyde yaşamaktaydı. Akut romatizmal ateş atağıyla başvuran hastaların çoğunluğu aralık (% 15.6), ocak (%13.8) ve şubat (% 13.2) aylarında gelmiştir. Akut romatizmal ateş hastalarının geldiği şehirlere bakıldığında; %43.4'ü Diyarbakır'dan, %56.6'sı Güneydoğu Anadolu bölgesinin diğer şehirlerinden başvurmuşlardır. Akut romatizmal ateş hastalarının başvuru şikayetleri incelendiğinde; en sık başvuru şikayetinin % 50.6 ile izole eklem ağrısı ve/veya şişliği olduğu görüldü. Akut romatizmal ateş hastalarının %91.5 ilk tanı iken, geriye kalan %8.5 hasta akut romatizmal ateş rekürrensiydi. Akut romatizmal ateş tanılı hastalarımızda % 94.6'sında kardit, % 76.5'inde artrit (% 54.2'inde poliartrit, % 10.2'sinde monoartrit, % 67.5'inde poliartralji), % 4.2'sinde sydenham koresi, % 1,8'inde eritema marginatum ve % 0.6'sında subkutan nodül saptanmıştır. Minör kriterlerden akut faz reaktanları pozitifliği % 65, ateş % 30.7, elektrokardiyografi de PR mesafesinde uzama % 36.7, monoartralji ise % 0 olarak görülmüştür. Çalışmadaki akut romatizmal ateş hastalarının %25.3'inde başvuru esnasında bir majör kriter, %72.3'inde iki majör kriter, %1.8'inde üç majör kriter, %0.6'ında dört majör kriter olduğu görülmüştür. Hastaların ilk ekokardiyografileri göz önüne alındığında; % 91.6 oranında mitral yetmezlik, %45.8 oranında aort yetmezlik saptandı. Kardit şiddetiyle yaş, cinsiyet, geliş yeri ve akut faz reaktanları arasında anlamlı ilişki saptanmamıştır. Sonuç: Çalışmamız; akut romatizmal ateş ön tanısıyla başvuran hastaların benzer şikayet ve bulgularla giden birçok hastalık ile ayırıcı tanı yapılması gerektiğini göstermiştir. Akut romatizmal ateş tanısı alan hastalarda en sık majör bulgu olarak kardit saptanmıştır. En sık minör bulgu olarak akut faz reaktanı pozitifliği tespit edilmiştir. Kapak tutulum sıklığına bakıldığında en sık tutulan mitral kapak olup, onu aortik kapak tutulumu takip etmekteydi. Majör kriter kombinasyonlarına bakıldığında en sık kardit-artrit kombinasyonu görülmüştür. Rekürrens hastalarımızda ALT yüksekliği, monoartrit sıklığı ve kapak tutulum şiddetinin yüksek olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca; hastalarımızda tedavi sonrası kapak yetmezliklerindeki düzelme miktarı düşük olarak görülmüştür. Amerikan Kalp Akademisi'nin 2015'te revize ettiği Jones kriterlerinde monoartrit majör kriter olarak kabul edilmiştir. Çalışmamızda majör kriter olarak kabul edilen monoartrit (% 10.2) olarak tespit edildi. Anahtar Kelimeler: Akut romatizmal ateş, kardit, artrit, rekürrens