Aydın merkezde diyabet bilinci: Diyabetle ilgili bilgi düzeyi ve ilişkili faktörler

Aydın Merkezde Diyabet Bilinci: Diyabetle İlgili Bilgi Düzeyi ve İlişkili FaktörlerDiyabetes Mellitus, ömür boyu süren ve tedavi edilebilen, akut ve kronik komplikasyonları ile hastanın yaşam kalitesini azaltan, sosyal ve ekonomik maliyeti yüksek toplumsal bir hastalıktır. Diyabetin artan sıklığını da göz önünde bulundurursak diyabet eğitiminin önemi gündeme gelmektedir. Eğitim diyabet bilincini etkileyen önemli bir faktördür. Bunun etkilerini araştıran birçok çalışma mevcuttur. Biz de kendi bölgemizde özgün durumu belirlemek adına, diyabet bilinci, bilgi düzeyi ve ilişkili faktörleri saptayarak bu konulara dikkat çekmeyi amaçladık. Genellikle diyabetli hastalar üzerinde yapılan bilgi düzeyi araştırmasını, biz diyabetli olmayan gruba da uygulayarak diyabet hakkında genel bir bilgi düzeyi değerlendirmesi yapmayı ve iki grubu karşılaştırmayı hedefledik. Elde edeceğimiz verilerin daha sonra yapılacak diyabeti önleme ve komplikasyonlarından korunma amaçlı eğitim programlarına katkıda bulunacağını düşünüyoruz.Kesitsel tanımlayıcı nitelikteki araştırmamız, 1 Ocak 2012 - 31 Mart 2012 tarihleri arasında yürütüldü. Aydın Merkezde bulunan 16 ASM'den rastgele örneklem yöntemiyle belirlenen 8 ASM'de, araştırmayı kabul eden 18 yaş ve üstü 1026 kişi üzerinde çalışmamızı uyguladık. Veri toplama aracı olarak iki bölümden oluşan anket formu kullanıldı. Birinci bölüm sosyo-demografik bilgileri içeriyordu, ikinci bölümde ise Michigan Diyabet Araştırma ve Eğitim Merkezi tarafından diyabet bilgi düzeyini ölçmek üzere geliştirilmiş olan 23 sorudan oluşan Kısa Diyabet Bilgi Testi kullanıldı, her bir soruya bir puan verildi ve bilgi düzeyi 23 puan üzerinden değerlendirildi. Katılımcılara anket formu verilerek doldurmaları istendi, ardından VKİ'nin belirlenmesi amacıyla kişinin boy, kilo ve bel çevresi ölçülerek kaydedildi.Tüm katılımcıların 23 puanlık testten aldıkları doğru cevap puan ortalaması 10,57±5,19 idi. Araştırmamız sonucunda eğitim düzeyi yüksek olan grubun bilgi düzeyini anlamlı olarak yeterli bulduk. Diyabet eğitimi alanların da bilgi düzeyi, almayan gruba oranla anlamlı olarak yüksekti. Yine sağlık mensubu kişilerin bilgi düzeyi, diğer meslek gruplarına göre anlamlı derecede yüksekti. Sosyoekonomik düzeyin düşüklüğü ise bilgi düzeyini anlamlı ölçüde düşürüyordu. Bilgi düzeyini arttıran diğer faktörler arasında gelir durumunun yüksek oluşu, egzersiz yapma ve 65 yaşın altında olmak geliyordu. Diyabetli olmanın bilgi düzeyini etkilememesi ise dikkat çekiciydi.Araştırmamız sonucunda, diyabetli olmanın tek başına diyabet bilgi düzeyine etkisi olmadığını ancak diyabet eğitimi almış olmanın diyabet bilgi düzeyini anlamlı ölçüde etkilediğini saptadık.Anahtar Kelimeler: Diyabet, diyabet bilinci, diyabet eğitimi, ilişkili faktörlerİletişim adresleri: ayfer64@yahoo.com, zeyneparda9877@gmail.com