Kübler-ross'un yas süreci modeline göre hemşirelere verilen eğitimin yas süreci yönetimine etkisi

Amaç: Bu çalışma ile hemşirelerin ölüm kaygılarını, ölmekte olan bireye bakım vermeye ilişkin tutumlarını ve manevi bakıma ilişkin algı düzeylerini belirlemek ve Kübler-Ross'un Yas Süreci Modeli'ne göre hemşirelere verilen ölüm eğitiminin hemşirelerin ölüm kaygısına, ölmekte olan bireye bakım vermeye ilişkin tutumlarına ve manevi bakıma yönelik algılayışları üzerine etkisini ortaya koymak amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Tek gruplu ön test-son test yarı deneysel olan bu çalışmanın evreni bir eğitim ve araştırma hastanesinde yoğun bakım, onkoloji, palyatif bakım kliniklerinde çalışan hemşirelerdir (N=98). Örneklemi ise seçim kriterlerine uyan ve araştırmaya katılmaya kabul eden 76 hemşiredir. Araştırma verileri Tanıtıcı Bilgi Formu, Frommelt Ölmekte Olan Bireye Bakım Vermeye İlişkin Tutum Ölçeği (FATCOD), Thorson-Powell Ölüm Kaygısı Ölçeği (TPÖKÖ) ve Maneviyat ve Manevi Bakım Dereceleme Ölçeği (MMBDÖ) ile toplanmıştır. Araştırma sonuçları yüzde dağılımı, sayı, ortalama, standart sapma cinsinden belirtilmiştir. Veriler uygun istatistiki yöntemlerle değerlendirilmiştir. Bulgular: Hemşirelerin FATCOD, TPÖKÖ ve MMBDÖ eğitim sonrası puan ortalamalarının (sırasıyla; 107,184±13,89, 50,95±10,48, 60,47±8,17) eğitim öncesine göre artmış olduğu (sırasıyla; 86,63±9,61, 47,47±11,70, 45,28±9,49), aradaki farkların FATCOD ve MMBDÖ için istatistiksel olarak ileri düzeyde anlamlı olduğu belirlenmiştir (p<0,001). Sonuç: Çalışmada eğitim sonrası FATCOD, TPÖKÖ ve MMBDÖ puan ortalamalarının eğitim öncesine göre arttığı ve verilen eğitimin etkili olduğu belirlenmiştir. Ölüm eğitimlerinin standardizasyonu sağlanarak, sahada yol gösterici nitelikte standart bakım rehberleri oluşturulması önerilmektedir. Anahtar kelimeler: Yas süreci, ölüm kaygısı, manevi bakım, kaygı, hemşirelik, Kübler-Ross