Monolitik zirkonya yüzeylerine uygulanan farklı periodontal enstrümantasyonların yüzey pürüzlülüğü üzerine etkilerinin değerlendirilmesi

Zirkonya diş protezleri diş hekimliği pratiğinde yaygın olarak kullanılmaktadır. Ancak profesyonel diş temizliğinin bir parçası olarak yapılan periodontal enstrümantasyon ve politür prosedürlerinin monolitik zirkonya diş protezleri üzerindeki etkisi tam olarak araştırılmamıştır. Bu in vitro çalışma, farklı periodontal enstrümantasyonların ve politür prosedürlerinin monolitik zirkonya yüzey pürüzlülüğü üzerindeki etkilerini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Zirkonya bloklardan kesilerek hazırlanan 8x8 mm boyutlarında 240 adet örnek üreticinin talimatlarına göre sinterlendi. Örneklerin yaşlandırma prosedürleri Thermocycler Sd Mechatronik cihazı aracılığı ile 1 yıl ve 5 yıl olarak gerçekleştirildi. Yaşlandırma sonrası örnekler; kontrol grupları (n = 20), el aleti ile enstrümantasyon grupları (n = 60), sonik enstrümantasyon grupları (n = 60), ultrasonik enstrümantasyon grupları (n = 60) ve politür grupları (n =40) olmak üzere beş gruba ayrıldı. Kontrol gruplarına (Ka-Kb) yaşlandırma dışında hiçbir işlem uygulanmazken, el aleti, sonik ve ultrasonik enstrüman grupları uygulanan ilk işlem sonrasında başka işlem yapılmayan (EG1a, EG1b, SG1a, SG1b, UG1a, UG1b), pat ile politür (EG2a, EG2b, SG2a, SG2b, UG2a, UG2b) ve hava-toz püskürtmeli sistem ile politür (EG3a, EG3b, SG3a, SG3b, UG3a, UG3b) uygulanan gruplar olmak üzere üç gruba ayrıldı. Politür gruplarına enstrüman uygulanmadan pat (PG1a, PG1b) veya hava-toz püskürtmeli sistem (PG2a, PG2b) ile politür uygulandı. Her örneğin yüzey pürüzlülüğü profilometre cihazı (Perthometer M2) ve atomik kuvvet mikroskobu kullanılarak ölçüldü. Bir yıllık yaşlandırma uygulanan gruplarda pürüzlülük farkı bulunan tek grup PG1a ve PG2a arasında bulunmuştur (p<0,05). Aynı işlemler uygulanan bir ve beş yıllık yaşlandırılmış gruplarının Ra, Rz ve Rmax değerleri benzerdir (p>0,05). Beş yıllık yaşlandırılmış grupların çoklu karşılaştırılmalarında oluşan farklılıkların çoğu kontrol grubu ve işlem grupları arasında bulunmuştur. İşlem grupları arasında UG1b-UG3b, UG2b-UG3b ve EG3b-UG3b gruplarının pürüzlülükleri arasında anlamlı farklılık tespit edilmiştir (p<0,05). Farkı oluşturan, pürüzlülüğü fazla olan grup; ultrasonik enstrümantasyon sonrası hava-toz püskürtmeli sistem ile politür (UG3b) uygulanan gruptur (p<0,05). Periodontal enstrümantasyon direkt olarak monolitik zirkonya yüzeyini etkilemiyor gibi görünse de materyalin yapısı gereği ağız ortamında uzun zaman geçirince yapısı ve pürüzlüğü değişmektedir. Yapılan periodontal tedavilerin çoğu oluşabilecek pürüzlülüğü azaltma eğilimindedir. Beş yıllık yaşlandırılan monolitik zirkonya örneklerde ultrasonik enstrümantasyon sonrası hava-toz püskürtmeli sistem ile politürün pürüzlülüğü arttırıcı etkisi olduğu tespit edilmiştir. Pat ile politür işleminin genel olarak pürüzlülüğün azalmasında katkısı olduğu söylenebilir.