Şizofreni hastalarında prolin, prolidaz, prolin dehidrogenaz, reaktif oksijen türleri düzeylerinin araştırılması

Amaç: Çalışmamızın amacı psikiyatri polikliniğimize ayaktan başvuran ve yatarak takip ettiğimiz şizofreni hastalarında, hastalığın patofizyolojisiyle ilişkili olduğunu düşündüğümüz serum prolidaz, prolin, PRODH, ROS düzeylerine bakmak ve sağlıklı kontrol grubu ile arsında bir farklılık olup olmadığını araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmanın örneklemi 01.10.2018 tarihinden itibaren Dicle Üniversitesi Psikiyatri Polikliniğine başvuran ve klinikte yatırılarak takip edilen şizofreni hastaları ile yaş, cinsiyet, eğitim seviyesi ve sigara içme durumu açısından eşleştirilmiş sağlıklı gönüllülerden oluşturulup tüm katılımcılar psikiyatrist tarafından değerlendirildi. Çalışmamıza 18-65 yaş arası kişiler dahil edilip iki grup oluşturuldu. Grup 1: Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal El Kitabı Beşinci Baskı (DSM-5)'ya göre şizofreni tanısı konmuş 85 hasta. Grup 2: herhangi bir psikiyatrik tanı almamış 74 sağlıklı gönüllü kişiden oluşturuldu. Katılımcılara bilgilendirilmiş gönüllü olur formu imzalatıldıktan sonra hasta ve kontrol grubuna sosyodemografik veri formu dolduruldu. Sadece hasta grubundaki kişilere Pozitif ve Negatif Sendrom Ölçeği (PANSS), Klinik Global İzlem Ölçeği (KGİÖ), Sheehan Yeti Yitimi Ölçeği, Calgary Şizofrenide Depresyon Ölçeği ve Hamilton Anksiyete Ölçeği uygulandı. Verilerin analizinde SPSS 24.0 istatistik paket programı kullanıldı. Bulgular: Çalışmamızda hastaların serum prolin, prolidaz, PRODH ve ROS düzeylerini sağlıklı kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük bulduk (p=001 z= -3,394; p<0.001 z= -4,214; p<0.001 z= -4,372; p=0,005 z= -2,804 ). Hem hasta grubunda hem de kontrol grubunda prolin, prolidaz, PRODH ve ROS un kendi aralarında birbirleriyle yüksek pozitif korelasyon olduğunu saptadık (p<0,001). Çalışmaya katılan gruplar arasında cinsiyet, medeni hal, sigara kullanımı, yaş, eğitim seviyesi, VKİ açısından istatiksel olarak karşılaştırıldığında anlamlı bir farklılık saptanmadı(p>0.05). Çalışmamızda hastaların biyokimyasal parametreleri ile PANSS-T, PANSS-P, PANSS-N, PANSS-GP, HAM-A, CDO, SYYO, KGIÖ-S ölçek puanları arasında anlamlı korelasyon saptanmadı (p>0,05). Sonuçlar: Çalışmamızda hastaların serum prolidaz seviyelerinin hasta grubunda anlamlı derecede düşük çıkması ve prolidaz düzeyleri ile prolin, PRODH ve ROS arasında anlamlı pozitif korelasyonun saptanması şizofreni hastalarında prolidaz enzim düzeylerinde bir disregülasyon olduğunu ve bu disregülasyonun aşağı akış şeklinde prolin, PRODH ve ROS seviyelerini de etkilediğini göstermesi açısından önemlidir. Anahtar sözcükler: Şizofreni, prolidaz, prolin, prolin dehidrogenaz, reaktif oksijen türleri