Azerbaijan
470 theses under this subject heading
Azerbaycan Cumhuriyeti Bilesuvar ili tarım topraklarının verimlilik durumlarının araştırılması
Bu çalışmada Azerbaycan Cumhuriyeti Bilesuvar ili sınırları içerisinde bulunan köylerin tarım topraklarındaki bazı makro ve mikro besin elementleri ve toprağın bazı fiziksel ve kimyasal özellikleri değerlendirilmiştir. Bu amaç doğrultusunda, Bilesuvar ilindeki tarım arazilerinden 267 farklı noktadan alınan toprak örneklerinde bazı makro ve mikro besin elementlerinin analizleri yapılmış ve bu analiz sonuçları literatürdeki besin elementi sınır değerleri ile karşılaştırılmıştır. Değerlendirmeler sonucunda, toprak örneklerinin yarayışlı P, değişebilir K, Ca, Mg, yarayışlı Fe, Cu, Zn ve Mn içerikleri sırası ile 25,9-437 mgkg-1; 688-3667 mgkg-1, 4480-95579,4 mgkg-1, 627-3733 mgkg-1, 20-158 mgkg-1, 2,6-21,5 mgkg-1; 0,6-11,9 mgkg-1 ve 81-456 mgkg-1 arasında bulunmuştur. Organik madde içeriği toprakların % 50,93'ünde 'az' olarak değerlendirilmiştir. Toprakların % 63,30'u kireçli, % 71,16'sı çok tuzlu ve % 95,13'ü hafif alkali olarak tespit edilmiştir. Aynı zamanda yarayışlı fosfor (P), değişebilir potasyum (K), kalsiyum (Ca) ve yarayışlı mangan (Mn) bitki besin elementi içerikleri toprak örneklerinde 'çok fazla' bulunmuştur. Yarayışlı bakır (Cu) ve çinko (Zn) içerikleri bütün toprak örneklerinde 'yeterli' seviyede bulunurken, demir (Fe) içeriğinin 'yüksek' seviyede olduğu görülmüştür. Değişebilir Magnezyum (Mg) bitki besin elementi % 77,53 oranında 'fazla' bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Toprak Verimliliği, Toprak Analizi, Makro Besin Elementi, Mikro Besin Elementi
Bağımsızlık sonrası Azerbaycan ekonomisinin gelişimi ve uluslararası ticarete entegrasyonu: Türkiye ilişkileri
Azerbaycan'ın bağımsızlık yıllarının başarısı, Cumhuriyetimizin bağımsız bir politika izlemesi, herhangi bir devlet veya uluslararası kuruluştan bağımsız olarak ulusal çıkarları gözetmesidir. Azerbaycan ekonomisinin iktisadi ve sosyal tabanı, 1996 yılından itibaren sürdürülebilir kalkınma ve yüksek büyüme oranları ile genişlemektedir. Ülkemizde petrol ve petrol dışı sektörlerin büyümesi, ekonominin gayri safi yurtiçi hasılasının, bütçesinin ve döviz rezervlerinin yıldan yıla istikrarlı büyümesini göstermektedir. Bu dönemde girişimciliğin gelişimi, enerji güvenliği, yeni altyapı da gelişmiştir. Son dönemlerde Türkiye'nin dış politikasında ciddi değişiklikler yapılmış ve Azerbaycan-Türkiye ilişkilerinde niteliksel olarak yeni bir aşama başlamıştır. Bugün Türkiye, Azerbaycan'ın en güvenilir siyasi müttefiki ve eşit ekonomik ortağıdır. Azerbaycan-Türkiye ilişkileri sadece iki kardeş halkın çıkarlarına hizmet etmekle kalmıyor, aynı zamanda dünyada ve bölgede barış ve huzurun tesis edilmesine de katkıda bulunuyor. Anahtar Kelimeler: Petrol sektörü, Petrol dışı sektör, Gayri Safi Yurtiçi Hasıla, Türkiye ilişkileri
Azerbaycan ve Türkiye'de devletin ekonomiye müdahale araçları ve bu araçların liberal/kapitalist ve sosyalist ekonomi yaklaşımları açısından etkinliği
Bu yüksek lisans tezi, liberal/kapitalist ve sosyalist ekonomilerin kendi ekonomik yaklaşımlarını dikkate alarak Azerbaycan ve Türkiye'de devlet müdahale araçlarının etkinliğini incelemektedir. Çalışma, devlet müdahalesinin ekonomik performans üzerindeki etkisine ilişkin içgörü sağlamayı ve bu araçların farklı ekonomik sistemlerdeki sonuçlarını karşılaştırmayı amaçlamaktadır. Araştırma, maliye politikası, para politikası, sanayi politikası, ticaret politikası ve altyapı geliştirme dahil olmak üzere çeşitli devlet müdahale araçlarına odaklanmaktadır. Tez, karşılaştırmalı bir analiz kullanarak, bu araçların etkinliğini ekonomik büyüme, istihdam oranları, gelir dağılımı ve sosyal refah sonuçları açısından değerlendirmektedir. Bulgular, devlet müdahale araçlarının her ülkede değişen derecelerde etkililiğe sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Türkiye'de, hedeflenen devlet müdahalesi sürdürülebilir ekonomik büyümeye, artan istihdama ve iyileştirilmiş gelir dağılımına katkıda bulunmaktadır, ancak gelir eşitsizliği ve kaynak tahsisi ile ilgili zorluklar devam etmektedir. Azerbaycan'da kapsamlı devlet müdahalesi, kaynak yönetimini ve kilit endüstrilerin gelişimini kolaylaştırarak, sosyal refah programları ve yoksulluğu azaltma çabaları açısından olumlu sonuçlara yol açmaktadır. Ancak, çeşitlendirme, şeffaflık ve pazar odaklı reformlar gibi zorluklar tespit edilmiştir. Araştırma, devlet müdahalesini piyasa güçleriyle birleştiren, yönetişimi ve şeffaflığı geliştiren ve hem liberal/kapitalist hem de sosyalist ekonomik yaklaşımlarda devlet müdahale araçlarının etkinliğini artırmak için piyasa odaklı reformları destekleyen dengeli bir yaklaşım önererek sona ermektedir. Bu çalışma, devlet müdahale araçlarının etkililiğini etkileyen bağlamsal faktörlere ilişkin karşılaştırmalı bir analiz, politika önerileri ve görüşler sunarak alana katkıda bulunmaktadır. Devlet müdahalesinin ve bunun ekonomik performans üzerindeki etkisinin kapsamlı bir şekilde anlaşılması için karşılaştırmalı analizi daha fazla ülkeyi kapsayacak şekilde genişletmek, boylamsal araştırmalar yürütmek ve nitel araştırma yöntemlerini dahil etmek için gelecekteki araştırmaları gerektirir.
The effects of uncertainty in energy prices on the economy of the Caspian Sea countries: Evidences from Russia, Kazakhstan and Azerbaijan
By taking into account the role of crude oil in the world economy, the prices of petrol become one of the main indicators of the economic growth. In addition, the uncertainty in the price of crude oil has various effects in both oil exporting and importing countries. However, oil-producing countries are more vulnerable to the volatility in crude oil prices. Countries in the Caspian Sea region, including Russia, Kazakhstan and Azerbaijan depend heavily on oil export revenues, therefore, the uncertainty in oil prices influences macroeconomic variables in these nations. This thesis empirically examined the effects of uncertainty in crude oil prices on the gross domestic product in the selected countries using some macroeconomic variables such as exchange rates, interest rates, inflation rates and oil prices (Brent). Autoregressive Distributed Lag model was used to assess the long run and short run relationship between the volatility in oil prices and the gross domestic product (GDP). The result of the thesis indicates that the gross domestic product (GDP) responds to the uncertainty in oil prices for both short and long run, although at varying degrees. Based on the results of the estimation, the uncertainty in oil prices has negative impact on the gross domestic product for all three countries in both the long term and the short term. Meanwhile, our findings indicate that the effect of oil price uncertainty on the gross domestic product (GDP) in the short-run is greater than in the long-run. The results of this thesis have significant implications for policymakers.
Kafkas İslam Ordusu: Kuruluş, teşkilatlanma ve operasyonlar
1917'deki Rus ihtilallerinin Kafkasya'ya yansımaları, Kafkasyalı Türklerin yeni siyasal düzen arayışları ve yaşanılan zorlukların aşılmasında Osmanlı Devleti'nin izlediği askeri siyaset, bu çalışmanın başlıca araştırma konusunu oluşturmaktadır. Konuyla ilgili arşiv belgeleri, ana kaynaklar, hatıratlar ve yayımlanmış belgeler koleksiyonları araştırmanın başlıca kaynak envanterini teşkil etmektedir. Konu karşılaştırmalı tarih yöntemi ile araştırılmış ve inşa edilen metin sorgulayıcı üslupta yazılmıştır. Araştırma sırasında ulaşılan bulgulara göre, Osmanlı entelektüel muhitinin en yakın coğrafyadaki Türklerin kurtarılmasıyla ilgili Birinci Dünya Savaşı öncesinde ileri sürdüğü teorik öneriler, Rus ihtilallerinden sonra Osmanlı Devleti'nin kapsamlı Kafkasya siyasetine dönüştü. Yeni siyaset çerçevesinde oluşturulması gündeme gelen teşkilat, gayrinizami ve nizami olmak üzere, iki aşamadan geçti. Kafkasya'ya izam edilen Binbaşı Hasan Ruşeni'nin esaretten firar eden Türk subayları ve askerlerinin katılımıyla oluşturduğu gayrinizami teşkilat, Bakü Eyaleti genelinde Bolşevikler ve Taşnaklarla mücadelede başarısız oldu (Aralık 1917-Mart 1918). Kafkasya'dan gönderilen temsilcilerin daveti üzerine oluşturulması hızlandırılan nizami teşkilat ise kuruluş, operasyonlar ve tasfiye süreçlerinden geçti (Mart 1918-Ocak 1919). İstanbul'daki kuruluş döneminde nizami teşkilatın karargâhı ile üç fırkası teşkil edildi ve Enver Paşa'nın kardeşi Nuri Paşa da bu teşkilatın komutanı tayin edildi (Mart-Mayıs 1918). Nuri Paşa'nın kurmay heyetiyle gittiği coğrafyada yerel teşkilatın henüz oluşum aşamasında bulunmasından dolayı Azerbaycan'a 5 kafile halinde 3 fırka takviye kuvveti gönderildi (Haziran-Eylül 1918). Bahsedilen kıtaatın katılımıyla yapılan operasyonlar üç aşamalı oldu. İlk aşamada Bolşevikler ile Taşnakların oluşturduğu Kızıl Kolordu ile savaşıldı, Gökçay ile Kuba, Cevat ve Şamahı kazaları kurtarıldı (Haziran-Temmuz 1918). İkinci aşamada İngilizlerin destekledikleri sağ ihtilalci örgütlerle Taşnakların oluşturduğu Diktatörlük Ordusu ile savaşıldı ve Bakü kazası ile şehir merkezi gerçek sahiplerine iade olundu (Ağustos-Eylül 1918). Üçüncü aşamada Azerbaycan'ın toprak bütünlüğünü tehdit eden Karabağ'daki unsurlar kısmen kontrol altına alındı. Güneydeki Rus yerleşimcilerin dizginlenmesine ve Zengezur'daki Ermeni ekspansiyonizminin engellenmesine ise vakit yetmedi. Sonuç itibariyle Birinci Dünya Savaşı'nda yenilenlerin safında bulunmanın bedeli olarak imzalanan mütarekenin 11. ve 15. maddeleri gereğince, Bakü muharebe cephesindeki kazanımlardan tamamen vazgeçildi ve Kafkasya'daki Türk kıtaatı peyderpey ana vatana döndü (Kasım 1918-Ocak 1919).
Azerbaycan`da devlet siyaseti olarak çokkültürcülük
Çokkültürcülük, ülkede etnik ve kültürel değerlerin korunmasını ve geliştirilmesini amaçlayan bir politikadır. Çokkültürcü devlet politikasının temel amacı, ülkede yaşayan tüm toplulukların etnik-kültürel değerlerinin korunmasını, geliştirilmesini ve toplum geneline entegrasyonunu sağlamaktır. Azerbaycan Cumhuriyeti, Azerbaycan'ın topraklarında yaşayan tüm halkların, özellikle etnik azınlıkların etnik-kültürel değerlerinin korunması ve geliştirilmesini kendisinin devlet politikasının hem amacı hem de aracı olarak belirleyen bir yaklaşım sergilemektedir. Araştırmada ilk olarak bu politikanın dünya üzerindeki tanımı ve geçtiği tarihi yol incelenmiştir. Burada özellikle çokkültürcülüğün farklı kavramlar üzerinden okunması vurgulanmıştır ki, Azerbaycan Devleti bu okumayı kültür kelimesi üzerinden yapmaktadır. Daha sonraki bölümde, interdisipliner alan olan çokkültürcülüğün Azerbaycan edebiyatına, basınına, sanatına, genel anlamda kültürüne yansımalarına bakılmıştır. Bu bölümde ayrıca dönem konjöktürü göz önünde bulundurularak, 20.Yüzyıl'ın başlarında Azerbaycan`da kurulmuş olan Demokratik Cumhuriyetin siyasetinin birfiil çokkültürcü bir siyaset olmasının okuması yapılmaya çalışılmıştır. Araştırma, aynı zamanda çokkültürcülüğü esas alarak resmi düzeyde ve anayasal çerçevede etnik azınlıkların hak ve özgürlüklerinin temin edilmesi yolunda devlet tarafından atılan adımları da içermektedir. Son bölümdeyse, SSCB dağıldıktan sonra 1991 yılında bağımsızlığına tekrar kavuşan Azerbaycan Cumhuriyeti`nin geçen 28 yıl süre zarfında iç ve dış siyasetinde çokkültürcülüğün önemi araşırtırılmıştır.
Cəlil Məmmədquluzadə'nin seçilmiş öykülerinin Azerbaycan Türkçesinden Türkiye Türkçesine aktarılması ve öykülerdeki ki'li tümcelerin incelenmesi
Celil Memmedguluzade; Azerbaycanlı yazar, küçük öykünün büyük üstadı, gazeteci ve Azerbaycancılık fikrinin yaratıcılarından biridir (Həbibbəyli, 2004). Azerbaycan edebiyatının en ünlü temsilcilerindendir. Kafkasya ve İran'dan Uzakdoğu Asya, Afrika ve Avrupa ülkelerine kadar geniş bir coğrafyada Türk dünyasında ilgi ile karşılanan, 1906 – 1931 yılları arasında yayımlanmış "Molla Nasreddin" mizah dergisinin yaratıcısı ve editörüdür (Habibbeyli, 2008). Azerbaycan edebiyat tarihinde hem kendi takma adı hem de 25 yıl boyunca yayımladığı derginin adı olan "Molla Nasreddin" adı ile tanınır. Kurduğu derginin çatısı altında realist-demokratik edebî bir okul kurmuştur. Azerbaycan milliyetçiliğinin oluşmasında etkin rol oynamıştır (Həbibbəyli, 2004). Celil Memmedguluzade'nin eserlerinin dili konuşma diline oldukça yakındır veeserlerinde kitümce kullanımının oldukça sık olduğu gözlenmektedir. Bu çalışmanın ilk aşamasında Celil Memmedguluzade'nin seçilmiş öyküleri Azerbaycan Türkçesinden Türkiye Türkçesine aktarılmış, ikinci aşamasında ise öykülerde geçen ki bağlaçlı (tümleyicili) tümcelerden hareketle bir inceleme yapılmaya çalışılmıştır. ki bağlacı dilimize Farsçadan geçmiştir (Tekin, 1989, s. 62). Farsçadan, İran coğrafyasıyla daha yakın ilişkileri olan Azerbaycan, daha çok etkilenmiştir (Ortaylı, 2016). Bu nedenle Azerbaycan Türkçesindeki Farsça unsurlar Türkiye Türkçesine oranla daha fazladır. ki bağlacı da bu unsurlardan biridir. Bu bağlacın sık kullanımı aynı zamanda işlevsel çeşitlilik de doğurmuştur. Bu çalışmada ki bağlacının Azerbaycan Türkçesindeki sözü edilen anlam/işlev çeşitliliği de incelenecektir.
Bağımsızlık sonrası Azerbaycan dış ticaret politikası ve sonuçları
Bu çalışmada Bağımsızlık Sonrası Azerbaycanın Dış Ticaret Politikası ve Sonuçları araştırılmış, detaylı incelenmesi yapılmaya çalışılmıştır. İlk önce Azerbaycan ekonomisi hakkında genel bilgiler verilmiş, Azerbaycanın Sovyetler Birliği ve sonrasındakı ülke ekonomisi dönemlere ayrılarak incelenmiştir. İkinici bülümde dış ticaret politikası kavramı, dış ticaretin tarihsel yapısı, amaç ve araçları açıklanmaya çalışılmıştır. Sonuncu bölüm olan üçüncü bölümde Azerbaycanın Dış Ticaret Politikası araştırılmış, ülkenin Dış Ticaretinde İthalat, İhracat ve Yabancı Yatırımlar gerekli tablolarla analiz edilmiş ve yıllara göre karşılaştırmalar yapılmıştır. Azerbaycanın Dış Ticaret politikasında önemli yeri tutan Pertol ve Doğal Gaz sektörü detaylıca araştırılmış ve ülke ekonomisine vediği katkılar değerlendirilmiştir. Bunun yanı sıra Petol Dışı sektör hakkında da gerekli araştırmalar ve incelemeler yapılmaya çalışılmıştır. Aynı zamanda bu bölümde Azerbaycanın Ticari İlişkileri ayrıca bir alt başlık olarak araştırılmış, bir çok ticari kurumlarla yapmış olduğu anlaşmalar hakkında kısa bilgiler verilmiştir. Bunun yanı sıra Azerbaycanda Gümrük Tarifeleri adı altında ayrıca başlık konulmuş ve Azerbaycanda uygulanan Gümrük Vergileri incelenmeye alınmış, gerekli maddelerle açıklanmaya çalışılmıştır. Bağımsızlık sonrası Azerbaycanın dış ticaretinde önemli yerlerden birini tutan Yabancı Yatırımlara da baş vurulmuş ve gerekli tablolarla açıklanmaya çalışılmıştır. Ülkede ki yatırım alanları değerlendirilmiş, kısa alt başlıklarlara bölünerek gösterlimliştir. Son olarak Azerbaycan-Türkiye Ticari İlişkileri araştırılmış, karşılaştırmalarla incelenmeye alınmıştır. Sonuç kısmında Azerbaycanın Dış Ticretin Politikasındakı sorunlara deyilmiş, gerekli önlemlerin uygulanması öngörülmüştür.
Modern performans değerleme yöntemleri ve Azerbaycan'daki işletmeler üzerinde bir uygulama
Günümüz globalleşen dünyada işletmeler ve bireyler ayakta kalabilmeleri için her konuda rekabet avantajı sağlamak durumundadırlar. Böylesine rekabetçi bir ortamda kurumların başarılı olabilmeleri ve etkinlik ve verimlik sağlayabilmeleri, sadece süreçleri iyileştirmekle ve teknoloji alanlarındaki gelişmelerle değil, hem de bunlar arasında en önemli bilinen ve en değerli hazine olan insan kaynağını yönetmek, eğitmek, geliştirmek ve geleceğe hazırlamakla mümkün olabilecektir. Üretim faktörleri içinde en önemli öğe olan insan, organizasyonların başarıya ulaşmasında vazgeçilmez bir unsurdur. İnsan; duyguları, düşünceleri, doğası ve yetenekleriyle karmaşık bir varlıktır. Bu nedenle yönetilmesi de diğer üretim faktörlerine göre çok daha zordur. Bu çalışmada, performans değerlendirme yöntemlerinin Azerbaycan'daki kamu ve özel kurumlarda nasıl uygulandığı konusu üzerinde araştırma yapılmıştır. Özellikle kamu sektöründe ast üst ilişkilerinin kabarık görüldüğü de dikkate alınırsa, çalışanların performansına yönelik çalışmaların daha çok gerektiği kamu sektöründe performans değerlendirmenin hem de astların üstlerle daha doğal ilişki kurması ve örgütü daha iyi tanımlamaları bakımından etkili olacağı düşünülmektedir. Bu çalışma ile elde edilen verilerin, kamu ve özel sektörde çalışanların işlerindeki motivasyon ve verimliliklerini artırıcı önlemlerin alınması konusunda bazı yararlar sağlayacağı göze alınmaktadır. Anket yöntemi kullanılarak araştırmada veriler elde edilmiştir. Anahtar Kelimeler; Kamu sektörü, özel sektör, performans, performans değerlendirme, motivasyon, verimlilik.
Tüketicilerin internet üzerinden satın alma davranışının incelenmesi: Azerbaycan örnekleri
Çalışma esas olarak son dönemde yıldızı parlayan internetten alışveriş olgusunun tüketici satın alma davranışlarını oldukça farklı bir yapıya büründürmüş olduğu öngörüsüyle yapılmıştır. Esas amaç, tüketicilerin internetten alışveriş davranışlarının incelenmesidir. Bu amaç doğrultusunda öncelikle birinci bölümde elektronik ticaret konusu ele alınmış elektronik ticaretin başlangıcından itibaren gelişim süreci değerlendirilmiş, elektronik pazarlama konusuna ilişkin bilgilendirmede bulunulmuş, internetten alışveriş ve özel alışveriş siteleri konuları hakkında bilgiler sunulmuştur.
Dağlık Karabağın tarihi: Türkiye'nin Karabağ politikasında istikrarlı tutumu
Dağlık Karabağ Azerbaycan toprakları içinde bölgedir. Ermeniler tarafından işgal olunub. Bölgenin toprak nüfüsu 4,400 .İnsan nufusu 1990'da nüfusu 192.000'e ulaşmış. Nüfus Ermeniler (% 25), Azerbaycan türkleri (% 70), Kürtler, Ruslar ve Rumlardan oluşmaktadır. Orta Hankendi (Stepanakert) ve başka büyük şehir Şuşa ilidir. Eskiden Albaniya (Kafkas Albaniyası). M.Ö. MS 95 yılında Tigran tarafından işgal edildi. IV. Yüzyılın başında Albanlar Albanıya geri döndüler ve M.Ö 387'de tekrar Albanıya girdiler. Sekizinci yüzyıldan beri Albaniya topraklarında büyümüş ve Batı'da Pers olarak var olmuştur. XVII yüzyılın başında İran, XVIII. Yüzyılda Karabağ hanlığı içinde (meliklik) özerklik sahibi oldular. 1813 yılında Dağlık Karabağ (Dağlık Karabağ) Anlaşması Rusya'ya devredildi. 1822 yılında Karabağda hanlığı kaldırıldı ve Rus hükümeti, Türkiye ve İran'dan 1 milyondan fazla Ermeni Karabağa köç etdi. 1923'te Dağlık Karabağ Özerk Bölgesi kuruldu. 1989'da Azerbaycan Parlamentosu kararı ile özerklik kaldırıldı. 1980'lerin sonunda ve 1990'lı yılların başında bölgede meydana gelen etnik çatışmalar ve Ermenistanın birleşmesi talepleri Ermenistan ve Azerbaycan arasında bir savaşa dönüştü. 1994'te Bişkek'te ateşkes anlaşması imzalandı. Dağlık Karabağ'taki yerel "hükümet" 1991'de bağımsızlığını ilan etti. Ancak şu ana kadar bu "bağımsızlık dünyadaki herhangi bir ülke tarafından tanınmadı.
İran'da insani kalkınma analizi: Eğitim ve cinsiyet eşitsizliği karşılaştırmalı bir bakış açısından
This thesis attempts to address existing gender parities and gaps in Iran compared to Azerbaijan and Turkey in terms of human development perspective. Human development by enlarging people's freedoms and potentials draws the attention to "ends" and insists on both intrinsic and instrumental values of development. The three main components within human development are: capabilities, free agency and achievements. Health, education and per capita income are the essential indicators of Human Development Index (HDI). Each of which has the same ratio in HDI value estimation. Gender inequality as a global phenomenon, increasingly focuses on women's deprivation of education, health, income and social developments. This thesis discusses Iran's educational developments analytically and compares female-to-male progresses in HDI indicators of Iran with Turkey and Azerbaijan. The main goal of human development and capability approach is equal distribution of capabilities and functionings among people. The exceptional status of education in having both intrinsic and instrumental values multiplies the significance of equal education in a global context. In addition to the direct impact of education on total health and income rates, parity in education has the capacity to empower women and make them qualified for well-paid vocations. Iran from 1990 to 2015 has had a sustainable progress in health, education and per capita income. In case of education, Iran has proceeded remarkably in women's access to schools. Iran has almost succeeded to close the gender gap in education, while gender inequality remains in achievements so far. In comparison, in Turkey and Azerbaijan, raising women's capabilities has led to more achievements in terms of economic resources, labor force participation and political participation. According to human development reports, Turkey in capability distribution has experienced more gender disparity than Iran. By filtering the health indicator, Azerbaijan has the best status in gender parity rather than Turkey and Iran. Turkish women's high life expectancy at birth is the best among the analyzed countries. Unlike Iran, educated women in Azerbaijan and Turkey have lower unemployment rates than Iranian women. That is probably why women in Iran recently have less interest to continue their education in tertiary level and this disappointment has reproduced the gender gap.
Azerbaycan'ın yabancı yatırım potansiyelinin sektörel açıdan incelenmesi
1991 senesinde bağımsızlığını kazanan Azerbaycan ekonomisi günümüzde çok kısa bir zamanda hızla gelişmiştir. Bağımsızlığının ilk yıllarında çok büyük ekonomik krizler yaşayan ve dünyanın yoksul ülkeleri sırasında yer alan Azerbaycan yürüttüğü ekonomik reformlar sayesinde 25 bir süreçde pazar ekonomisine geçişi sağlamış, Karabağ savaşında göçmen durumuna düşen bir milyondan fazla insanın sosyal problemlerini çözmüş, milli gelirini artırmış, ülkedeki altyapı sistemlerinin çoğunu inşa etmiş ve yenilemiş, döviz rezervlerini artırmış ve dünyanın en hızlı gelişen ekonomileri listesine girmeyi başarmıştır. Tüm bu gelişmelerin başında Azerbaycan ekonomisinin gelişimini sağlayan en büyük faktör sahip olduğu zengin petrol ve doğalgaz yatakları, bu yatakların işletilerek dünya piyasasına çıkışının temini için yabancı yatırımın bu sektöre büyük oranda sermaye koyuluşunu öngören ekonomik reformlar olmuştur. Petrol ve doğal gaz sektörüne yapılan yabancı yatırımlar sayesinde kısa zamanda devlet gelirleri artmış ve bu sektörden elde edilen gelirler sayesinde ülkenin başlıca ekonomik sorunları giderilmiştir. 2010-2014 yılları arasında daha da büyük bir hızla büyüyen Azerbaycan ekonomisinin temel göstergesi petrol ve doğal gaz ihracat ve gelirlerinin artması olmuştur. Artan petrol ve doğal gaz gelirleri sayesinde Azerbaycan halkının artan gelirleri ekonominin diğer dallarının da gelişimini sağlamıştır. 2014 yılından başlayarak dünya piyasasında petrol fiyatlarının düşmesiyle Azerbaycan ekonomisi daralmaya başlamış, banka sektöründeki krizler ülke ekonomisin genelini etkilemiş, milli gelirde azalmalar, devalüasyonlar bu krizi daha da tetiklemiştir. Tüm bunlar Azerbaycan ekonomisinin daha çok petrol ve doğal gaz sektöründen gıdalanarak yararlanarak büyüdüğünü ve büyümenin başındaysa bu sektöre yapılan büyük oranda yabancı yatırımların olduğu bir kez daha kanıtlanmıştır. Diğer sektörlere yapılan yabancı yatırımların yeteri kadar olmaması, bu sektörlerin ülke ekonomisine katkısının az olmasına ve gelişmemesine sebep olmuştur. 2014 yılından başlayarak petrol gelirlerinin düşmesi dikkati ekonomin diğer sektörlerine yöneltse de bu sektörler yukarıda belirtildiği gibi yeterli seviyede gelişmemesi beklentileri karşılayamamıştır. Bu sektörlerin gelişerek ülke ekonomisine büyük oranda katkı sağlamsı için yapılacak yabancı yatırımların katkısı tezde daha sıkça belirtilmiştir. Yapılan araştırmada Azerbaycan ekonomisin tarihi ve bu günü incelenerek ekonominin bütün sektörlerine yapılan yabancı yatırımlar detaylı bir şekilde ele alınmış, sektördeki ithal ihraç rakamları ve bu sektöre şimdiye kadar yapılan yabancı yatırımlar, bu yatırımların kazanç ve kayıpları ve gelecek perspektifleri ayrıntılı olarak analiz edilmiştir. Tezdeki araştırmada ithalat rakamları incelendiği zaman çoğu ürünlerin diğer ülkelerden ithal edildiği ve bu ürünlerin pazar payının büyük olduğu görülmektedir. İthal edilen ürünlerin başında gelen gıda ve tarım ürünlerinin birçoğunun Azerbaycan 'da üretiminin mümkün olduğu ve bu üretim için her türlü doğal şartların mevcut olduğu araştırılmış, yabancı yatırım açısından avantaj ve dezavantajları hakkında detaylı bilgi verilmiştir. İthal olunan sanayi ürünlerinin de birçoğu için Azerbaycan 'da hammadde varlığı, bu ürünlere Azerbaycan 'da büyük xviii talep olduğu ve bu ürünlerin üretiminin yabancı yatırımcılar açısından perspektifleri öne çıkarılmıştır. Bu çalışmada ithalat rakamlarının yanında Azerbaycan ürünlerinin ihracat verileri de incelenmiş ve ihracatın birçok sektörde bir önceki yıla oranla daha da arttığı görülmüştür. Yabancı yatırım yapılan her hangi bir sektörde ülkenin iç pazarının yanında yabancı pazarlara ihracat imkanları ayrıca incelenmiş ve ihracat için en uygun sektörlere yabancı yatırım yapılmasının mantıklı olduğu fikri vurgulanmıştır. Tezde Azerbaycan ekonomisinin bu günü, halkın gelirleri, ülkeye gelen yabancı vatandaşların sayısı incelenerek gerekli sektörlerin talebi karşılayıp karşılayamadığı, yabancı yatırım açısından uygun olup olmadığı da araştırılmıştır. Son olarak 2017 yılında Azerbaycan ekonomisindeki her bir sektöre yapılan tüm büyük yatırımların listesi yer almıştır. Yer alan bu sektörler ve yatırımların büyük bir kısmı yabancı yatırımlar için uygun görülen sektörlerdir.
2015 Azerbaycan ve Türkiye seçim kampanyalarında kadın kimliği üzerine bir araştırma: Adalet ve Kalkınma Partisi ve Yeni Azerbaycan Partisi örneği
Teknolojik çağda yaşamımızın bir çok avantajı olduğu herkes tarafından kabul edilir bir gerçektir. Özellikle internet ve sosyal medyanın her yerde karşımıza çıkması bu durumu kanıtlar niteliktedir. Değişen bu düzeye ayak uydurmak ve rekabet ortamından başarılı bir şekilde çıkmak kurum ve kuruluşlar için önemli bir etkendir. En iyi yönetim biçimi olarak bilinen ve toplumun tüm bireylerine cinsiyet ayrımı yapmaksızın, eşit hakların tanınması gerektiğini savunan demokrasinin en önemli ünitelerinden birisi siyasal partilerdir. Siyasal partiler bir ülkenin kalkınmasında veya tam tersi çökmesinde önemli bir etken olarak bilinmektedir; bir siyasal parti bir ülkenin imajıdır ve faaliyette bulunduğu ülkenin durumu onun sorumluluğundadır. Doğal olarak, bir ülkedeki demokrasi şartlarının yerine getirilmesi, özellikle iktidarda bulunan siyasal partinin üzerine düşmektedir. Bu çalışmada AKP ve YAP partilerinin 1 Kasım 2015 tarihinde, Azerbaycan ve Türkiye'de gerçekleştirilen genel seçimlerde kadınlara ve kadın milletvekili adaylarına yönelik kampanya ve çalışmaları, ayrıca her iki partinin kadın kollarının kadınların siyasal katılımına yönelik ne gibi çalışmalar yaptığı araştırılmaya çalışılmıştır. Bu nedenle AKP Kadın Kolları ve YAP Kadın Kolları yetkilileri ile mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Gerçekleştirilen mülakatlar sonucunda, kadın kollarının amacı, genel olarak, seçimler zamanı partilere oy verilmesinde kadınların desteğini kazanmak ve görevli oldukları partilerin toplumda olumlu imajını oluşturmak olduğu görülmüştür. Ayrıca, 1 Kasım 2015 genel seçimleri döneminde basında kadınlara yönelik yer alan haberler analiz edilmiştir. Aynı zamanda, kadınların siyasal katılımındaki engelleri belirlemek amacıyla, her iki ülkeden toplamda 400 kişinin katıldığı online anket çalışması yapılmıştır. Anketin sonucunda, siyasal katılımdaki engeller, kadınların ekonomik özgürlüğünün olmaması, eğitim durumunun düşük olması, kadınların aile sorumlulukları, toplum tarafından siyasetin kadın işi olmaması düşüncesi gibi engellerin olması belirlenmiştir.
Azerbaycan ve Türkiye muhasebe sistemleri hesap planları karşılaştırılması
Muhasebenin temel görevi işletme içi ve işletme dışı kişi ve kuruluşlara bilgi üretmektir. Üretilen bilgileri doğru analiz ederek kullanan işletmeler başarılı olmaktadır. Günümüzde, artan teknolojik imkanlar ve ülkeler arasındaki sınırların ortadan kalkmasıyla işletmeler teknoloji, küreselleşme, artan rekabet şartları gibi konularda sürekli değişmektedir. Söz konusu durum farkı ülke ve kuruluşların muhasebe bilgilerini herkes tarafından anlaşılan bir "dil"de, yani benzer standartta hazırlanmak zorunda bırakmıştır. Artık, bir çok ülke Uluslararası Muhasebe Standartları bazında kendi standartlarını hazırlamıştır. Bu çalışmada Azerbaycan ve Türkiye hesap planları incelenerek benzer ve farklı yönleri karşılaştırılacaktır.
Çalışanların örgütsel adalet algılarının oluşumunda insan kaynakları uygulamalarının etkisi ve buna yönelik araştırma
Bu çalışma, çalışanların insan kaynakları uygulamalarına ilişkin adalet algısının oluşum sürecini inceleyerek, gelecekte bu konuyla ilgili yapılabilecek faaliyetlere fayda sağlamağı amaçlamaktadır. Tez çalışması 4 bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, örgütsel adalet kavramı, boyutları, teorileri ve örgütsel adaleti etkileyen faktörler incelenmiştir. İkinci bölümde, insan kaynakları yönetimi kavramı ve insan kaynakları uygulamaları hakkında literatür taraması yapılmıştır. Üçüncü bölümde ise, bu iki kavramın ilişkisi hakkında teorik çerçevede bilgiler verilmiştir. Tez çalışmasının sonuncu bölümünde insan kaynakları uygulamalarının, çalışanların örgütsel adalet algılarının oluşumundaki etkisine yönelik araştırma yapılmıştır. Araştırma anket yöntemiyle oluşturulmuş veriler esasında yapılmaktadır. Anket Azerbaycan'ın Bakü ilinde 3 banka, Uluslararası Azerbaycan Bankası, Rabite ve Express bankaları arasında yapılmıştır. Anket 3 bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, katılımcılar hakkında demografik (cinsiyet, yaş, eğitim durumu, pozisyon veya unvan, mevcut iş yerinde çalışma süresi ve toplam çalışma süresi) özelliklerin bulunduğu sorular bulunmaktadır. İkinci bölümde, insan kaynakları uygulamalarına ilişkin 20 ifadeden oluşturulmuş ölçek yer almaktadır. Üçüncü bölümde ise 18 ifadenin oluşturduğu örgütsel adalete ilişkin ikinci ölçek bulunmaktadır. Araştırmanın amacı, önemi ve yöntemleri hakkında bilgiler verildikten sonra SPSS 23 programında verilerin analizi yapılmaktadır. Öncelikle, demografik özelliklere ve ölçeklere ilişkin betimleyici istatistikler bulunarak tablolarda gösterilmektedir. Daha sonra her iki ölçeğin güvenirlik analizi yapılmaktadır. Sonraki aşamalar sırası ile hipotezlerin analizi ve sonuçların değerlendirilmesidir. Anahtar Kelimeler: Örgütsel Adalet, İnsan Kaynakları Uygulamaları ve Örgütsel Adalet Algısı ve İnsan Kaynakları Uygulamaları İlişkisi
Dağlık Karabağ sorunu
18. yüzyılda Rusların Güney Kafkasya bölgesine hakim olmasıyla beraber izlemiş olduğu göç politikaları sonucunda, Ruslar Karabağ bölgesinin etnik yapısını Ermeniler lehine değiştirmişlerdir. Ermeniler bölgenin demografik yapısını kendi lehlerinde düzenleyebilmek için "Türksüz Büyük Ermenistan" politikasını uygulamaya başlamışlardır. Bu politikalarla birlikte Ermeniler, 1987 yılının Ağustos ayında Azerbaycan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'ne bağlı özerk bir bölge olan Dağlık Karabağ'ı, nüfusunun çoğunluğunu Ermenilerin oluşturduğu iddiası ile kendilerine bağlanması gerektiğini belirtmişlerdir. Temmuz 1988'de Yukarı Karabağ Ermenilerinin, özerk bölge olarak resmen Ermenistan'a bağlandıklarını ilan etmesi ve 1 Aralık 1989 tarihinde Ermenistan Parlamentosu'nun Yukarı Karabağ bölgesiyle birleşme kararı alması bölgede bir savaşa yol açmış, hatta Hocalı gibi büyük bir katliama neden olmuştur. Ermenistan Parlamentosu, Azerbaycan'ın onayı olmadan almış olduğu bu tek taraflı kararla Sovyet Anayasası'nın 78. maddesini çiğnemiş ve uluslararası hukuka aykırı bir işgal gerçekleştirmiştir. Uluslararası hukuka göre Dağlık Karabağ bölgesi, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları ile Azerbaycan Cumhuriyeti'nin bir parçası sayılmıştır. Bu kararlarda Dağlık Karabağ'ın Azerbaycan egemenliği altında olduğu ifade edilmiştir. Azerbaycan'a ait bu bölgenin Ermeniler tarafından işgal edilmesi, uluslararası kuruluşlar tarafından alınmış kararlara Ermenilerin uymaması ve Azerbaycan topraklarındaki işgalin devam etmesi nedeniyle sorunun çözümünde olumlu bir gelişme gözükmemektedir
Assessing Azerbaijan's modernization trajectory in light of theories of modernity
Modernization theories study a country to identify whether a country is developed or not, or to identify the development level of a country. There are three commonly used distinctive features to analyze and measure the modernity level of a country, which are introduced by classical modernization theory (CMT) as: secularism, economic development, and political development. According to CMT and neo-modernization theory (NMT) these features necessarily interact with each other, and if a country possesses all these features then it can be accepted as modern. However, multiple modernities paradigm (MMP) states that interaction between these features is not necessary and explains that the development of the three fields do not have to appear as in Western countries in non-Western countries. These three features are examined in the Azerbaijan case to identify whether Azerbaijan is a modern or non-modern country. Indeed, as the theories advocate different points of view, the study comparatively analyzes the theories and their application to Azerbaijan. In contrast to CMT and NMT's Eurocentric modernity approach, MMP assumes a more universalized modernization viewpoint. By analyzing the modernization trajectory of Azerbaijan, this thesis illustrates that MMP is a more universally applicable theory than its counterparts. This thesis analyzes the social, economic, and political development of Azerbaijan and contributes to the literature on MMP by showing that these three features do not necessarily be positively correlated with each other. Key words: CMT, NMT, MMP, Azerbaijan, secularism, economy, democracy,
Karaçukur havzasının (Abşeron Yarımadası-Azerbaycan) petrol potansiyeli
Dünya'nın en eski petrol üreticisi ve ihracatçısı olan Azerbaycan, yeraltı kaynakları bakımından çok zengin bir ülkedir ve en büyük yeraltı zenginliği petrol olup, ülke arazisinin %70'i petrol yönünden yüksek potansiyele sahiptir. Özellikle Abşeron Yarımadası'nda 1800'lü yıllardan itibaren tespit edilen petrol havzalarından büyük ölçüde petrol çıkarılmaktadır. Abşeron Yarımadası'nın en zengin petrol havzalarından biri olan Karaçukur havzasının jeolojik yapısında Neojen ve Pliyosen yaşlı çökeller yer almaktadır. Fakat, yüzeyde Pleistosen çökelleri de görülmektedir. Güncel (Holosen) sedimanlar ise nispeten derin çökellerden ve tuz katmanlarından oluşan alanlarda yayılmıştır. Karaçukur kıvrımı tektonik açıdan nispeten derin gömülmüş kırıklı antiklinal yapıya sahip olup, Sarıkayabaşı-Şahdeniz antiklinal bölgesi içerisinde yerleşmektedir. Havzanın petrol ve gaz potansiyeli esasen Mehsuldar Kat formasyonu çökelleri ile ilgilidir. Petrol potansiyeli havzanın Surahanı formasyonundan aşağıda tüm kumlu ve kumlu-siltli zonlarda tespit edilmiştir. Havzada gaz potansiyeli diğer formasyonlara nisbeten Kırmeki formasyonunda daha yüksek oranda görülmektedir. Havza, endüstriyel öneme sahip kaliteli bir petrol potansiyeline sahiptir. Karaçukur havzasında bulunan petrolün yoğunluğu düşük olduğu için hafif petrol sınıflamasına dahil edilmektedir .
Türkiye ve Azerbaycan'daki üniversite öğrencilerinin akıllı telefon bağımlılık düzeylerinin incelenmesi
Bu araştırmada Türkiye ve Azerbaycan'daki üniversite öğrencilerinin akıllı telefon bağımlılık düzeyleri incelenmiştir. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama yönteminden yararlanılmıştır. Çalışmanın evreni Türkiye'de ve Azerbaycan'da okuyan üniversite öğrencileri olarak belirlenmiştir. Örneklem grubunun ise İstanbul Haliç Üniversitesi ve Bakü Devlet Üniversitesi öğrencilerinden uygun örnekleme yöntemiyle gönüllülük esasına dayalı olarak seçilmiştir. Araştırmada "Akıllı Telefon Bağımlılık Ölçeği" kullanılmıştır. Çalışmada, Akıllı Telefon Bağımlılık Ölçeği ile araştırmacı tarafından oluşturulan 38 farklı demografik sorunun ilişkisi incelenmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde SPSS 23 programı kullanılmıştır. Yaşanan ülkenin (Türkiye, Azerbaycan) ve akıllı telefon bağımlılık düzeyinin demografik değişkenlere göre farklılaşma durumuna bağımsız gruplar t testi ve ANOVA kullanılarak bakılmıştır. Araştırma neticesinde demografik form ile Akıllı Telefon Bağımlılık Ölçeği arasında çok sayıda ilişkiye rastlanmıştır. Elde edilen sonuçlardan yola çıkılarak önerilerde bulunulmuştur.
Yetişkinlerde yalnızlığın ölüm kaygısına etkisinin incelenmesi
Bu araştırmada yetişkinlerin yalnızlık ve ölüm kaygısı düzeyleri çeşitli değişkenler açısından incelenmiştir. Bununla birlikte yetişkinlerin yalnızlık düzeylerinin onların ölüm kaygısı düzeyini yordayıp yordamadığı da değerlendirilmiştir. Araştırmanın katılımcılarını Azerbaycan'da yaşayan 595 yetişkin oluşturmuştur. Araştırmanın verileri Kişisel Bilgi Formu, Yaşlılar için Yalnızlık Ölçeği ve Ölüm Kaygısı Ölçeği ile toplanmıştır. Verilerin analizinde bağımsız örneklem t testi, ANOVA, korelasyon ve çoklu regresyon kullanılmıştır. Analizler sonucunda yetişkinlerin yalnızlık düzeylerinin eğitim durumlarına, kronik bir hastalığa sahip olmalarına, medeni durumlarına ve yaşadıkları eve göre anlamlı biçimde farklılaştığı belirlenmiştir. Diğer taraftan yalnızlık düzeyinin ailedeki çocuk sırasına, çocuk sayısına ve yaşadıkları yerleşim yerine göre ise anlamlı farklılık göstermediği saptanmıştır. Ölüm kaygısına yönelik yapılan analiz sonucunda ise eğitim durumuna, kronik bir hastalık olup olmadığına, ailedeki çocuk sırasına, çocuk sayısına, medeni duruma, yaşanılan eve ve yerleşim yerine göre anlamlı bir farklılık olmadığı anlaşılmıştır. Yalnızlığın ölüm kaygısıyla pozitif yönde anlamlı ilişkili olduğu görülmüş ve yapılan çoklu regresyon analizi sonucuna göre de duygusal yalnızlığın ölüm kaygısının pozitif yönde anlamlı bir yordayıcısı olduğu belirlenmiştir. Elde edilen bulgular ilgili alanyazın ışığında tartışılmıştır.
Turizm sektörünün Azerbaycan'ın makroekonomik göstergelerine etkisi
Bilindiği üzere Azerbaycan dünya ekonomik piyasasında petrol ülkesi olarak tanınmaktadır. Azerbaycan Cumhuriyeti büyük bir turizm potansiyeline sahiptir. Hazar Denizi'nin doğal kaynaklarından, tarihi eserlerinden, sosyal coğrafi konumundan, kıyı bölgelerinden bahsetmek mümkündür. Bu potansiyel, petrol faktörüne olan bağımlılığı azaltmak açısından önemlidir. Bugün uluslararası turizm Azerbaycan Cumhuriyeti'nde özel ilgi odağındadır ve ülke ekonomisinin petrol dışı sektörünün ana gücü haline gelmektedir. Azerbaycan Cumhuriyeti'nin turizm endüstrisi şimdiden gelişmeye başlamıştır. İzlenen devlet politikası sonucunda Azerbaycan son yıllarda dünyada yeni bir turizm destinasyonu olarak kabul görmüş ve uluslararası düzeyde turizm pazarına entegrasyonu sağlanmıştır. Bir hizmet sektörü olan turizmin, tüm dünya genelinde çok büyük bir hızla gelişme gösterdiği görülmektedir. Bugün, tüm dünya hizmet ticaretinin yaklaşık %30'unu turizm sektörü tek başına oluşturmaktadır. Turizm sektörü ekonomide irili ufaklı birçok hizmet sektörü ile ilişkide olduğu için, ülke ekonomisine katkısı tam olarak hesaplanamamaktadır. Turizm sektörünün Azerbaycan'ın ekonomik büyümesini 2003 yılından sonra, özellikle de 2008 yılından itibaren daha yüksek oranda etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuç kırılma dönemlerini içsel olarak veren yöntemlerle bulunmuştur. Çalışmada Azerbaycan turizm sektörüne genel bakış, Azerbaycan'da turizm sektörünün devlet politikası, turizm sektörünün temel sorunları ve perspektifleri araştırılmıştır. Ayrıca, turizm sektörünün Azerbaycan'ın ekonomik büyümesindeki yerini ve makroekonomik göstergelerine etkisi araştırılmıştır.
Musâfirîlerin siyasî tarihi (916-1090)
Abbâsî halifeliğinin siyasî hâkimiyet alanın merkeze doğru daralmasıyla söz konusu bölgelerde yeni bağımsız hanedan ve emîrlikler ortaya çıktı. Bu durum hanedanların faliyetlerini rahat bir şekilde sürdürmelerini sağlamıştı. Azerbaycân, Ermîniyye ve Arrân bölgeleri birçok hanedana ev sahipliği yapmışlardır. Azerbaycan'da Sâcoğullarının çekilmesinden sonra doğan otorite boşluğuyla beraber bölge Musâfirîlerin eline geçti. Musâfirîlerin ilk tahta çıkan üyesi Muhammed b. Musâfir bölgede güçlenip itibar kazandı (316/928-929). Muhammed b. Musâfir'in kendi ailesi tarafından tutsak edilmesinden sonra başa geçen oğlu Merzubân b. Muhammed hanedanın sınırlarını genişletti (330/941). Merzubân hâkimiyeti boyunca sınırları genişletmek için birçok mesele ile uğraştı. Bunlar arasında, Sâcoğulların halefi olarak bağımsız bir yönetim oluşturmaya çalışan Deysem b. İbrahim el-Kurdî ile mücadeleleri (330/941-942-343/954-955) , Rusların saldırılarını püskürtmesi (332/943-944), Rey bölgesini Büveyhîlerden almak istemesi ise onun için hezimete dönüşmüştü (337/948-949). Bunlara rağmen bir iktidar kurduğunu söylemek yerinde olur. Merzubân b. Muhammed'in ölümünden sonra ise, kardeşi Vehsûdân ve oğulları Cestân, İbrahim ve Nâsır arasında taht mücadeleleri başladı. Hâkimiyetini genişletmeye çalışan Revvâdîlerin Azerbaycân'a hâkim olmaları ile beraber Musâfirîler etkinliklerini belli yerlerde gösterebildiler. Gazneliler Musâfirîlere ait yerleri 420/1029'de, Selçuklular ise 454/1062'de ele geçirdiler ve onlara vergi koydular. Musâfirîlerin varlıklarına Alamut İsmailileri son vermiştir (483/1090).
Sovyetler Birliği dönemi ve sonrası Azerbaycan'da Osmanlı tarihi araştırmaları
Osmanlı tarihi ile ilgili akademik çalışmaların yapıldığı ülkelerden biri de Azerbaycan Cumhuriyeti'dir. Azerbaycan'da Osmanlı tarihi ile ilgili çalışmalara 1920'li yılların sonlarından başlamış, fakat dönemin siyasi şartlarından dolayı başarılı olamamıştır. II Dünya Savaşı'nın bitmesi ile dünyada yeni siyasi dengeler ortaya çıkmış ve Sovyetler Birliği'nin Türkiye ile ilgili politikalarında yeni değişmeler yaşanmıştır. Bu bakımdan SSCB'nin akademik kurumlarında olduğu gibi Azerbaycan'da da Türkiye tarihi ile ilgili yeni gelişmeler yaşanmıştır. Türkiye ve özellikle de Osmanlı tarihi ile ilgili çalışmalar Azerbaycan Ulusal Bilimler Akademisi'nin bünyesinde bulunan iki kurumda: A.A. Bakühanov adına Tarih Enstitüsü ve Yakın ve Orta Doğu Halkları Enstitüsü'nün (hâlihazırda Z.M.Bünyadov adına Şarkiyat Enstitüsü) çeşitli şubelerinde yapılmıştır. Azerbaycan'daki Osmanlı çalışmalarının birinci aşaması SSCB döneminde yapılmış ve ilk hedef olarak Osmanlı tarihi alanında araştırma yapacak olan uzman kadrolar yetiştirilmiştir. Fakat Soğuk Savaş yıllarında Türkiye'nin SSCB'nin karşısındakı askeri blokta yer alması Osmanlı tarihine olan bakışların da siyasileşmesine neden olmuştur. Genel olarak SSCB döneminde Azerbaycan'daki Osmanlı çalışmaları siyasi-ideolojik dayatmaları çerçevesinde yapılmıştır. Özellikle de Osmanlı tarihinin Marksist metodoloji kapsamında araştırılması gerçeklerin göz ardı edilmesine neden olmuştur. Bununla beraber Azerbaycandaki uzmanlar Osmanlı tarihi ile ilgili arşiv materyallerine ulaşama konusunda çok sıkıntı çekmiş ve bu durum da araştırmanın kalitesini düşürmüştür. Aynı zamanda Türkiye'de Osmanlı tarihi alanında yayınlanan makaleler Sovyet sisteminin yasakları nedeniyle Azerbaycan'a ulaşmamış veya çok sınırlı şekilde kullanılmaya sunulmuştur. Fakat 1991 yılında Azerbaycan kendi bağımsızlığını tekrar kazandıktan sonra Osmanlı tarih ile ilgili çalışmalarda çok kapsamlı değişmeler yapılmıştır.