Acil servise başvuran malignite hastalarında modifiye erken uyarı skoru (MEWS)'nun prognoz üzerine etkisi

Son yıllarda, acil servisler ve yoğun bakım birimlerinde kritik hastaların erken tanınması, prognoz ve hastalık ciddiyetinin değerlendirilmesinde kullanılabilecek skorlama sistemlerine olan ilgi giderek artmaktadır. Modifiye Erken Uyarı Skoru (MEWS)'da acil servis başvurularında klinik kullanım için geçerliliği onaylanmış yatak başı skorlama sistemidir. MEWS değerlerinin bir acil servis başvurusunu takip eden 60 gün içerisinde ölüm, yoğun bakım yatışı, kardiyak arrest gelişimi, sağkalım ve taburculuk için öngörü değeri olduğu gösterilmiştir. Çalışmamızda onkoloji hastaları ve hematolojik malignitesi olan hastalarda morbidite ve mortalite açısından risk belirlemek amacıyla MEWS değerinin saptanması ve acil servise başvuran hastaların hastalık ciddiyetlerini belirleme ve hastaneye yatırılan hastaların sonlanımlarını öngörmede MEWS'in etkinliğinin araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmamızda 01.01.2014-31.12.20124 tarihleri arasında Dicle Üniversitesi Acil Servisine başvuran onkolojik veya hematolojik malignitesi olan 380 hasta retrospektif olarak tarandı. Hastaların yaşı, cinsiyeti, kanser türü, başvuru şikayetleri, kemoterapi alıp almadıkları ile birlikte hastaların acil servis başvuru anındaki vital bulguları (vücut ısısı, nabız, kan basıncı, solunum dakika sayısı (SS), oksijen saturasyonu (SO2), AVPU değeri) kaydedildi. MEWS skoru hesaplanarak MEWS<5 ve MEWS≥5 olmak üzere 2 gruba ayrıldı. Bu gruplar yoğun bakıma yatış ve mortalite açısından karşılaştırıldı. Hastaların 189'unun; 117'si erkek, 72'si kadındı. Erkek hastaların 69(%59)'u MEWS<5 ve 48(%41)'i MEWS≥5 ti. Kadın hastaların 50(%69,5)'si MEWS<5 ve 22(%30,5)'si MEWS≥5 ti. Yoğun bakıma yatan hastalarda MEWS≥5 oranı istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksekti (p<0.001). Yoğun bakıma yatışı yapılıp ölen hastalarda MEWS≥5 oranı istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksekti (p<0.001). MEWS<5 olanların klinik yatışı ve bu yatış sonrası taburculuk, MEWS≥5 olanlarda ise yoğun bakıma yatış ve bu yatış sonrası ölüm oranı yüksekti. MEWS<5 olan hastaların 33'ünün yoğun bakıma yatması ve bunlardan 22'sinin ölmesi maligniteli hastada kritik durumu öngörmede MEWS'in yetersiz olduğunu göstermiştir. Acil serviste triaj aşaması ve klinik/yoğun bakım yatışı için hızlı ve pratik bir skorloma aracı olarak kullanılabilir. Fizyolojik rezervleri ciddi bir şekilde azalmış olan ve klinik kötüleşmenin hızlı bir şekilde gelişebileceği maligniteli hastalarda MEWS'in tek başına yeterli olmadığı ve çeşitli laboratuvar parametreleri (laktat yüksekliği, total protein ve albumin düşüklüğü) ile desteklenmesi gerektiği düşünülmektedir.