Tikrit şehrinde kardiyovasküler hastalık riski taşıyan yetişkin hastalarda psikolojik faktörlerin etkisinin incelenmesi

Kardiyovasküler hastalıklar tüm dünyada ölüm ve sakatlıkların ilk sırasında yer almaktadır. Uzun yıllardır kardiyovasküler hastalıklarla psikososyal faktörler birbiriyle ilişkilendirilmiştir. Literatürde düşük sosyoekonomik durum, sosyal destek yetersizliği, iş stresi, ailevi sorunlar, anksiyete bozuklukları ve depresyon gibi durumların kardiyovasküler hastalık riskini arttığı bildirilmiştir. Bu risk faktörlerinin aynı zamanda miyokard infarktüsü sonrası ölüm riskini de arttırdığı bilinmektedir. Kardiyovasküler hastalık risk faktörlerinin genetik ve çevresel etmenlerden etkilendiği bilinmektedir. Fakat Irak'ta bu alanda yapılan çalışmalar sınırlı sayıdadır. Bu nedenle bu araştırmanın amacı; Tikrit şehrinde kardiyovasküler hastalık riski taşıyan erişkin hastalarda psikolojik faktörlerin etkisini incelemektir. Aralık 2020 ile Aralık 2021 tarihleri arasında Tikrit Araştırma ve Uygulama Hastanesi (Tikrit Acil Hastanesi) ve Salah Al-Din Genel Hastanesi' nde tanımlayıcı kesitsel bir çalışma olarak yürütülmüştür. Örneklem kriterlerini karşılayan 245 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Veriler hastane ortamında yüz yüze toplanmış olup, verilerin toplanmasında kişisel bilgi formu ve Psikolojik Faktörler Ölçeği-Hasta versiyonu kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS paket programı kullanılmıştır. Verilerin normal dağılımını belirlemek için çarpıklık ve basıklık testi kullanılmıştır. Verilerin analizinde sayı, yüzde, aritmetik ortalama, t-testi ve ANOVA testi kullanılmıştır. Çalışmada p< 0.05 güven aralığı dikkate alınmıştır. GHQ-28 toplam puan ortalaması 54.66 ± 28.8' dir. Yaş, eğitim düzeyi, vücut kitle indeksi, aile öyküsü, ileri derecede malign hastalık varlığı, nörolojik hastalık öyküsü, alkol kullanımı, sigara kullanımı ile psikolojik faktörler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki vardır (p<0,05). Ayrıca kaygı, sosyal işlev bozukluğu ve depresyon alt boyutları arasında kadınlar lehine istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir (p<0,05). Kardiyovasküler hastalıklar gibi mortalitesi yüksek hastalıkların gelişiminde psikolojik faktörlerin etkisi yüksektir. Sağlığın korunmasından ve geliştirilmesinden sorumlu olan hemşireler, aldıkları eğitimlerle toplumun bilgi düzeyini arttırabilmektedir. Toplum ruh sağlığının korunması da kronik hastalıkların önlenmesi açısından oldukça önemlidir.