Astımlı hastaların akut atak ve stabil dönemlerinde ortalama trombosit hacimlerinin değerlendirilmesi

Giriş ve Amaç: Astım; genellikle kronik hava yolu inflamasyonu ile karakterize heterojen bir hastalıktır. Hırıltı, nefes darlığı, göğüste sıkışma hissi, öksürük ve değişken ekspiratuvar hava akımı kısıtlanması ile karakterizedir. Semptomlar epizodik olsa da astımdaki hava yolu inflamasyonu süreklidir. Önceki çalışmalarda astımlı hastalarda birçok inflamatuvar belirteç ve sitokin incelenmiştir. Ortalama Trombosit Hacmi (OTH), trombosit aktivasyonunu gösteren belirteçlerden biridir. Özellikle son yıllarda OTH'nin trombozla seyreden kardiyovaküler hastalıklarda ve malign hastalarda arttığı saptanmıştır. Bu çalışmalara ek olarak birçok kronik inflamatuar hastalıkta, hastalığın aktivitesinin, antiinflamatuvar tedavinin etkinliğinin ve inflamasyonun göstergesi olarak önemli bir rolü olduğu gösterilmiştir. İnflamatuvar hastalıklarda, sistemik inflamasyonun şiddetine bağlı olarak trombositlerin büyüklüğünün etkilendiği ifade edilmiştir. Biz bu çalışmada; astım atağı sırasında ve stabil dönemde OTH ve CRP değerlerinin belirlenmesi, hastalık aktivitesi ile OTH arasındaki ilişkinin incelenmesini amaçladık. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya Hastanemize başvuran 50 astım atak, 50 stabil astım hastası ve Göğüs Hastalıkları Polikliniğine değişik nedenlerle başvuran muayene ve tetkik sonucu patoloji saptanmayan 40 sağlıklı birey dahil edildi. Herhangi bir sistemik inflamatuar hastalığı olanlar, ciddi anemi veya hematolojik hastalığı olanlar, malignitesi olanlar, kronik karaciğer, kalp veya böbrek hastalığı olanlar, sistemik kortikosteroid, antiinflamatuar veya antikoagülan ilaç kullananlar çalışmaya dahil edilmedi. Verilerin istatistiksel analizinde gruplar arasındaki sayısal parametrelerin karşılaştırılması için t ve One-way-ANOVA testi ve non-parametrik testlerden Many-White U testi ve Kruskal-Wallis H testi, kategorik değişkenlerin karşılaştırılması için ki kare testi kullanıldı. Korelasyon testleri için bivariate Pearson testi kullanıldı. Tüm testlerde istatistiksel anlamlılık olarak p<0.05 değeri kabul edildi. Bulgular: Astım atak hastalarındaki OTH değerlerini (9.2 ± 0.9 fL) stabil astım hastalarına (9.6 ± 1.3 fL) göre daha düşük bulmamıza rağmen, istatistiksel açıdan stabil astım hastaları, astım atağındaki hastalar ve kontrol grubu arasında OTH değerleri açısından herhangi bir fark saptamadık. (p=0.374). Lökosit sayısı, nötrofil sayısı ve yüzdesi ve CRP değerleri astım atağındaki hastalarda stabil astımlılara ve kontrol grubuna göre belirgin olarak daha yüksek saptandı (p=0.000). Stabil astımlı hastalar ile sağlıklı kontroller arasında ise lökosit sayısı, nötrofil sayısı ve yüzdesi ve CRP değerleri açısından bir fark yoktu (p>0.05). Sonuç: Sonuç olarak, astımlı hastalarda OTH değerleri ile hastalık aktivitesi arasında istatistiksel anlamlı ilişki saptanmamıştır. Çalışmamızda hasta ve kontrol sayısının az olması nedeni ile astımlı hastalardaki OTH'nin yerinin belirlenmesi için daha fazla sayıda hastayı kapsayan prospektif çalışmaların yapılmasına ihtiyaç olduğu görüşündeyiz.