Bilinci kapalı hastalarda optik sinir çapının beyin ödemini göstermedeki etkinliğinin araştırılması

ÖZET Bilinci Kapalı Hastalarda Optik Sinir Çapının Beyin Ödemini Göstermedeki Etkinliğinin Araştırılması Amaç: Optik sinir kılıf çapındaki (OSKÇ) genişleme düzeyinin beyin ödemini göstermedeki etkinliğinin araştırılmasıdır. Materyal ve Metot: Prospektif ve gözlemsel olan bu çalışmada Abant İzzet Baysal Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Servisine Eylül 2014-Eylül 2015 arasında başvuran hastalardan 18 yaşından büyük bilinci kapalı olan hasta grubu incelendi. Hastaların herhangi bir tanısal görüntüleme yöntemi kullanmadan OSKÇ'leri HITACHI ALOKA F 37 ultrasonografi (USG) cihazı kullanarak 7,5 mHz lineer prob ile bilateral ölçüldü. Beyin tomografisi görüntülerinden her iki OSKÇ'leri ölçüldü. Sağlıklı gönüllülerin USG ile bilateral OSKÇ'leri ölçüldü. Ölçümler kayıt altına alındı ve veriler Statistical Package for the Social Sciencefor Windows (SPSS, Inc., Chicago, IL) version 22.0 istatistik programı kullanılarak değerlendirildi. Normal dağılıma uyan veriler için t-testi uymayanlar için Mann-Whitney U Testi uygulandı ve p<0,05 olan bulgular anlamlı kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya 27 (%58,7) erkek ve 19 (%41,3) kadın toplam 46 hastadâhil edildi. Hastaların USG ile ve tomografi görüntüleri üzerinden OSKÇ'leri ölçüldü ve kaydedildi. Cut-off değeri 5 mm, 5,5 mm ve 6 mm olarak alındığında beyin ödemi olan hastalarda OSKÇ ortalamaları arasında fark saptanmadı(p>0.05). Kontrol grubunda 67 gönüllünün USG ile OSKÇ'leri arasında istatiksel olarak fark bulunmadı (p>0,05). BBT'si normal sınırlarda olan 66 hastanın tomografi görüntülerinde OSKÇ'leri arasında fark bulunmadı (p>0,05). Beyin ödemi tespit edilen 41 hastanın OSKÇ'leri ile beyin ödemi arasında yaş, cinsiyet ve tomografi görüntüleri üzerinden sağ-sol göz açısından fark bulunmadı (p>0,05). Beyin ödemi olan 41 hasta ve BBT'si normal raporlanan 66 hasta karşılaştırıldığında OSKÇ açısından anlamlı fark bulundu (p = 0,0001). Cut-off değeri >5 mm sensitivite; % 88, spesivisite; % 33, > 5,5 mm sensitivite; % 68, spesivisite; % 59, > 6 mm sensitivite; % 53spesivisite; %77. Cut-off değeri arttıkça sensitivite düşmekte ve spesivisite artmaktadır. Sağlıklı katılımcıların USG ölçümleri ve BBT normal olarak raporlanan hastaların OSKÇ'leri arasında anlamlı fark bulunmuştur (p = 0,000105). Ölçümlerin USG ve BBT ile yapılması arasında fark vardır. Sonuç: Beyin ödemi olan hastalarda OSKÇ genişlemekte ve görüntüleme yöntemleri ile ölçülebilmektedir. OSKÇ'nin USG ve BBT ile ölçülmesi arasında anlamlı bir fark vardır. Anahtar Kelimeler: Beyin ödemi, Optik Sinir Kılıfı Çapı, Ultrason,