Bruksizm hastalarında masseter, temporal ve lateral pterygoid kas botoksunun ve ısırma plağı kullanımının temporomandibular eklem üzerinde oluşturduğu gerilimlerin üç boyutlu sonlu elemanlar analizi ile değerlendirilmesi

Amaç: Bu çalışmamızın amacı bruksizm hastalarında masseter, temporal, lateral pterygoid kaslara botoks uygulaması ve ısırma plağı kullanımının temporomandibular eklemde oluşacak stres değişimlerinin karşılaştırmalı olarak 3 boyutlu sonlu elemanlar analizi ile incelenmesidir. Materyal ve Metod: Bruksizmli erişkin bir hastaya ait tomografi verileri kullanılarak 3 boyutlu çene modeli oluşturuldu. Tomografi verisinden kemik .stl modelin elde edilmesi 3DSlicer yazılımında yapılmıştır. Tersine mühendislik ve üç boyutlu CAD faaliyetleri ANSYS Spaceclaim yazılımı, katı modellerin analiz ortamına uygun hale getirilmesi ve optimize ağ örgüsünün oluşturulması faaliyetleri ANSYS Workbench yazılımı ile gerçekleştirilmiştir; oluşturulan sonlu elemanlar modellerinin çözümü için LS-DYNA çözücüsü kullanılmıştır. Temporomandibular eklemin normal kondil-diskfossa ilişkisi içerisinde, diskin tek taraflı ve çift taraflı anteriora deplase olduğu üç ana model üzerinde botoks uygulaması ve ısırma plağı kullanımının yedi farklı yükleme senaryosu oluşturuldu. Oluşturulan üç ana modelde de dişlerin sıkılması sırasında çiğneme kasları, TME'nin artiküler fossası, mandibular kondili ve eklem diskinde oluşan von Mises stres dağılımları incelendi. Bulgular: Deplasman olmayan modellerde stresler en çok kondil ve diskin orta bölgesinde, glenoid fossanın posteromedialinde toplanırken, diskin anterior deplasmanlı olduğu durumlarda streslerin arttığı, kondil, disk ve glenoid fossadaki streslerin posterior alanda yoğunlaştığı görüldü. Botoks uygulaması ve ısırma plağı kullanımıyla kondil disk ve glenoid fossada izlenen streslerde azalma izlendi. Modellerde ısırma plağı kullanımıyla masseter-temporal botoksun beraber uygulamasının, masseter-temporallateral pterygoid kaslara botoks uygulamasına göre kondil-disk-fossa üzerindeki stresleri azaltmada çok daha etkili olmuştur. Sonuç: Lateral pterygoid kasa botoks uygulamasının anatomik zorluğu, kılavuzsuz kas içi enjeksiyonun zorluğu nedeniyle kör enjeksiyon yapılmasının komplikasyonları nedeniyle bruksizm için deplasman olan ve olmayan durumlarda öncelikli tedavi seçeneği eklem içi stresleri azaltmada daha iyi sonuçlar veren masseter ve temporal kaslara botoks enjeksiyonuyla birlikte ısırma plağı kullanımı olabilir. Anahtar Kelimeler: Bruksizm, Botoks, Isırma Plağı, Sonlu Elemanlar Analizi