Cumhuriyet Dönemi Türk resminde ekspresyonist sanatçılar

ÖZET YÜKSEK LİSANS TEZİ CUMHURİYET DÖNEMİ TÜRK RESMİNDE EKSPRESYONİST SANATÇILAR Meraduha SATIR Danışman: Yard. Doç. Ömür KOÇ 2001-Sayfa: VH+212 Jüri: Yard. Doç. Ömür KOÇ Prof. Dr. Babek KURBANOV Doç. Dr. Fikret HAŞİMOV Batı etkisindeki (karakalem, yağlıboya ve diğer sanatlarımız) resim sanatımız ve çağdaş dünya standartlarına uygun ekspresyonist alam her geçen gün biraz daha ilgi görmektedir. Ekspresyonizmin insanın bilinçaltında var olan genel duygularım dışa vurumuyla oluşmuştur. Türk resim sanatında ekspresyonizme yönelen sanatçıların kendilerine özgü bir çalışma içine girdikleri görülür. Batı tarzındaki bu anlayışın ortaya çıkmasından yaklaşık kırk yıl sonra sanatçılar arasında dışa vurumcu bir fantazi görüldü. 1930'lardan sonra ülkemizde Doğu-İslâm kültürü ve Batı kültürünün bir sentezi ortaya çıkmıştır. Cumhuriyet döneminde giderek hız kazanan sanat çabalan bir bütün olarak ele alındığında yeni bir dönemin doğduğu görülür. 1940'lardan sonra genç kuşak sanatçıları Batıya yönelik ekspresyonist anlayışı sergilediler ve bu yeni anlayış genç sanatçılar tarafından da takip edildi. Endüstri devrirninin getirdiği sanat ve teknoloji ilişkileri üslûp ve biçim anlayışında da farklılıklara sebep oldu. Bu değişim dönemin sosyo-ekonomik koşullarından kaynaklandı. Ve bu değişim Türk ekspresyonist sanatçılar için kişisel hakların ve iç dünyalarım ifade etmeleri balonundan çok önemlidir. Aynı zamanda bu değişim Türk sanatçılarının sanat biçimlerini değişmesine de sebep olmuştur. Türk dışa vunımculan eserlerinde değişimi ve gelişimi daima en ön plânda tutmuşlardır. Onların ilk amacı, daha önce yapmış oldukları eserlerden daha iyi eserler üretmektir. Ekspresyonizm sanatçının bilinçaltında var olan birikimlerini ifade etmesinde etkili olmuştur. Çağdaş resim sanatımız cumhuriyetin kurulmasından sonra sanatçıların eserleri için özgün ve özgür bir ortama kavuşmalarından dolayı gelişti ve yaygınlaştı. Bundan dolayı günümüz sanatçıları bireysel gelişimlerini önceki dönemlere göre daha hızlı bir şekilde elde edebilmektedirler.