Damla sulama projelerinde maliyet unsurlarının irdelenmesi

Bu çalışma; narenciye bahçeleri için hazırlanan ve uygulanan damla sulama sistemlerini değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. 2017, 2018 ve 2019 yıllarında toplam 276 proje verileri kullanılarak sistemin ilçelere, mahallelere ve köylere göre dağılımı, sistem parçaları ve bu parçalara dair performans çalışması yapılmıştır. 2017 yılında 84 adet, 2018 yılında 97 adet, 2019 yılında 95 adet olmak üzere toplam 276 proje incelenmiştir. Bu projelere bağlı olarak; 276 projeden 27 adet proje tam teşekküllü ( hafriyat işleri, işçiliği, motor ve filtre montajı vb.) olarak uygulanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; alan büyüklük sonuçlarında 0-50 dekar arasında ortalama dekara maliyet 336,40$, 101-200 dekar için 294,00$, 301-500 dekar için 199,40$ olarak hesaplanmıştır. Bitki sıra mesafesine göre 2018 yılında uygulaması yapılan projelerde bitki sırası 6 m olan 10 projenin ortalama maliyeti $249,19 olarak hesaplanmıştır. Su kaynağı tipine göre projeler incelediğinde de su kaynağı kanalet olan 15 projenin ortalama maliyeti 262,92$ olarak hesaplanmıştır. Kullanılan pompaların güçlerine göre 17 hp pompa olan ortalama maliyeti $315,83, 31-45 Kw güçte ise 289,90$ olarak hesaplanmıştır. Vana istasyonundaki otomasyon durumuna göre ortalama maliyet; 2019 yılında uygulaması yapılan projelerde vana istasyonlarında otomasyon durumu; otomasyonlu olan 10 projenin ortalama maliyeti 238,69$, otomasyonsuz olan 5 proje 311,36$ olarak hesaplanmıştır. Yapılan bu araştırmalar sonucunda Adana çiftçilerinin bilinçli bir çiftçi grubu olduğu, yeniliklere açık( otomasyon, hidrolik vana kullanımı, otomatik filtre kullanımı), fiyat odaklı değil amaç odaklı üreticiler olduğu belirlenmiştir.