Diz osteoartritli hastalarda fiziksel aktivite düzeyi ile ilişkili faktörlerin incelenmesi

Kılınç H., Diz Osteoartritli Hastalarda Fiziksel Aktivite Düzeyi ile İlişkili Faktörlerin İncelenmesi, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Programı, Yüksek Lisans Tezi, 2018. Bu çalışmanın amacı, diz osteoartritli bireylerde ağrı, alt ekstremite fonksiyonları, fiziksel performans, hareket etme korkusu, anksiyete/depresyon seviyesi ve yaşam kalitesinin fiziksel aktivite düzeyi ile ilişkili faktörlerin incelenmesidir. Çalışma Şubat 2017 – Kasım 2017'de Yeni Mahalle Devlet Hastanesi'ne başvuran 40-65 yaşları arasında diz osteoartrit tanısı alan gönüllü bireyler üzerinde gerçekleştirildi. Bireylerin fiziksel özellikleri ve sosyodemografik bilgileri kaydedildi. Normal eklem hareketi gonyometre ile değerlendirildi. Ağrı ve fonksiyonel durumun hasta perspektifinden değerlendirilmesi için Oxford Diz Skalası (ODS), fiziksel performansın değerlendirilmesi için Zamanlı Kalk ve Yürü Testi (ZKYT) ve 6-Dakika Yürüme Testi (6-DYT), hareket etme korkusunun değerlendirilmesi için Tampa Kinezyofobi Ölçeği (TKÖ), anksiyete ve depresyonun değerlendirilmesi için Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ) ve Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) kullanıldı. Fiziksel aktivite Uluslararası Fiziksel Aktivite Değerlendirme Anketi - Kısa Formu (IPAQ-SF) ile değerlendirildi. Son olarak yaşam kalitesinin değerlendirilmesinde Kısa Form-12 (KF-12) anketinden yararlanıldı. Çalışmanın sonucunda ODS'nin tüm puanları ile IPAQ-SF arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki bulundu (r=-0,550; p<0,001). TKÖ puanları ile IPAQ-SF puanları arasında negatif yönde iyi derecede korelasyon bulunurken (r=-0,693; p<0,001); BAÖ ve BDÖ puanları ile IPAQ-SF puanları arasında negatif yönde orta dereceli bir ilişki tespit edildi (r=-0,970; r=-0,429; p<0,001). KF-12 fiziksel, mental ve toplam puanları ile IPAQ-SF arasında düşük bir korelasyon vardı (r=0,217; p<0,001). Doğrusal regresyon analizi, 6-DYT, TKÖ, BDÖ ve ODS parametrelerinin, diz OA'li bireylerde, IPAQ-SF ile değerlendirilen fiziksel aktivite düzeyini tahmin etmede en güçlü belirteçler olduğunu ortaya koydu. Sonuç olarak; diz OA'li hastaların yetersiz fiziksel aktivite seviyesine sahip olduğu göz önünde bulundurulduğunda, tedavi süresince kinezyofobi, depresyon seviyesi ve fonksiyonel seviyenin geliştirilmesine yönelik uygulamaların kullanılması fiziksel aktivite düzeyinin geliştirilmesi için önemlidir.