Ekonomik katma değer (EVA) ve piyasa katma değeri'nin (MVA) hisse senedi getirileri üzerindeki etkisi ve İMKB'de bir uygulama

Bu çalısmanın temel amacı, deger bazlı performans ölçüm kriterlerinden ekonomik katma degerinin (Economic Value Added-EVA) ve piyasa katma degerinin (Market Value Added-MVA) hisse senedi getirileri üzerindeki etkilerini tespit etmektir. Ayrıca çalısmada, ekonomik katma degerinin piyasa katma degeri üzerindeki etkisinin incelenmesi; geleneksel performans ölçüm kriterlerinden aktif kârlılıgı (Return on Assets-ROA), özsermaye kârlılıgı (Return of Equity-ROE), hisse basına kâr (Earnings Per Share-EPS) ve net kârın (Net Income-NI) hisse senedi getirileri ve piyasa katma degeri üzerindeki etkilerinin tespit edilmesi; ekonomik katma degerinin unsurlarından vergi sonrası net faaliyet kârının (Net Operating Profit After Taxes?NOPAT) ekonomik katma degeri üzerindeki etkisinin saptanması ile vergi sonrası net faaliyet kârı ve yatırılan sermayenin (Invested Capital-InIC) piyasa katma degeri üzerindeki etkilerinin arastırılması amaçlanmaktadır. Amaçların test edilmesinde, SPSS 16.0 istatistik paket programı kullanılarak regresyon ve korelasyon analizleri ile temel istatistiklerden yararlanılmıstır. Söz konusu analizlerde, stanbul Menkul Kıymetler Borsası Sınai endeksine kayıtlı 75 sirketin 2008-2010 yıllarına ait finansal verilerinden olusan toplam 219 gözlemden olusan bir veri seti kullanılmıstır. Çalısmanın amaçlarına ulasmak için olusturulan regresyon modelleri, 2008-2010 yıllarını kapsayan dönemde MKB Sınai endeksindeki 75 sirketin 219 gözleminden olusan verilerine göre ve yine ilgili sirketlerin yıllar bazındaki verilerine göre test edilmistir. Analizden elde edilen sonuçlara göre; 2008-2010 yıllarını kapsayan dönemde çalısmada yer alan MKB Sınai endeksindeki 75 sirketin ekonomik katma degerinin, ilgili yılın hisse senedi getirileri üzerinde negatif yönde bir etkisinin olmasına karsın, bir sonraki yılın hisse senedi getirileri üzerinde pozitif yönde bir etkisinin oldugu; piyasa katma degerinin, ilgili yılın hisse senedi getirileri üzerinde pozitif yönde bir etkisinin oldugu; ekonomik katma degerinin, piyasa katma degeri üzerinde pozitif yönde bir etkisinin oldugu; net kâr ve hisse basına kârın ilgili yılın hisse senedi getirilerini pozitif yönde etkilemelerine karsın, aktif kârlılıgı ve özsermaye kârlılıgının ilgili yılın hisse senedi getirileri üzerinde istatistiki olarak herhangi bir etkisinin olmadıgı; net kâr ve hisse basına kârın piyasa katma degeri üzerinde pozitif yönde ve aktif kârlılıgının ise negatif yönde bir etkisinin olmasına karsın, özsermaye kârlılıgının piyasa katma degeri üzerinde istatistiki olarak herhangi bir etkisinin olmadıgı; vergi sonrası net faaliyet kârının, ekonomik katma degerinin üzerinde pozitif yönde bir etkisinin oldugu ve vergi sonrası net faaliyet kârı ile yatırılan sermayenin, piyasa katma degerinin üzerinde pozitif yönde bir etkisinin oldugu tespit edilmistir. Çalısmanın amaçlarına ulasmak için olusturulan regresyon modellerinin sirketlerin yıllar bazındaki verilerine göre test edilmesinden elde edilen analiz bulgularına göre, etkilerin yönünün bazı yıllarda farklılık gösterdigi tespit edilmistir. Ayrıca, etkilerin düzeyinin her yıl için aynı oldugunu söylemek mümkün degildir. Anahtar Kelimeler: Değer bazlı performans ölçüm kriterleri, ekonomik katma değer, piyasa katma değeri, hisse senedi getirisi, geleneksel performans ölçüm kriterleri, aktif kârlılığı, özsermaye kârlılığı, hisse başına kâr, net kâr, vergi sonrası net faaliyet kârı, yatırılan sermaye