AB'nin genişleme politikası kriterlerinden olan hukukun üstünlüğü ve demokrasi ehliyetlerine resmi bakış açısı: 1998- 2016 yılları arasında Türkiye üzerine vaka çalışması

Bu tez çalışması, Avrupa Birliği (AB) adaylık siyasi kriterleri içerisinde bulunan demokrasi ve hukukun üstünlüğü kavramlarının, AB resmi yaklaşım çerçevesinde nasıl şekillendirildiği sorusunun yanıtlarına odaklanmıştır. Bu bağlamda, araştırma sorusunda AB'nin resmi yaklaşımlarını öne çıkardığı için, aday ülkelerin üyelik kriterleri özelindeki performanslarını değerlendirmek üzere Avrupa Komisyonu tarafından yayımlanan ilerleme raporlarının ilgili içeriklerini analiz etmiştir. Türkiye'nin adaylık süreci, şimdiye kadar AB'ye aday olmuş ülkeler arasında en uzun süreyi deneyimlediği ve Avrupa Komisyonu tarafından en fazla sayıda ilerleme raporu ile değerlendirildiği için vaka olarak seçilmiştir. Güncel literatürde, Türkiye için hazırlanan ilerleme raporlarının tamamı değerlendirilerek AB'nin üyelik siyasi kriterleri içerisinde bulunan demokrasi ve hukukun üstünlüğü ehliyetlerine olan yaklaşımının analiz edildiği bir çalışma yayınlanmamıştır. Bu çalışma, AB'nin siyasi üyelik criterleri içerisinde bulunan demokrasi ve hukukun üstünlüğü ehliyetlerine bakış açısını tespit etmek üzere, Türkiye İlerleme Raporları'nın (1998- 2016) ilgili içeriklerini, literatür ile birlikte değerlendirmiş, AB'nin bu kavramlara resmi yaklaşımını analiz etmiştir. Nihai sonuç ise AB'nin üyelik siyasi kriterleri içerisinde bulunan demokrasi ve hukukun üstünlüğü kavramları üzerinde oluşturduğu resmi bakış açısının farklı gerekçelendirmeler özelinde rasyonel ve konstrüktivist kurumsalcı çerçevelerde temellendirdiğidir.