Farklı eğimli ve kurak koşullarda bir arazi toplulaştırma sahasında çölleşme potansiyelinin araştırılması

Varyasyon katsayısı ve fraktal teori, toprak sistemlerinin performansını daha iyi anlamak için toprak yapı dinamiklerini tanımlayan yararlı bir araç haline gelmiştir. Arazi eğim değişiklikleri toprağın fiziksel, kimyasal ve biyolojik özelliklerini önemli ölçüde etkiler. Bununla birlikte, farklı eğimlerde yer alan toprak tabakalarına ait değişim katsayısı ve fraktal özellikleri hakkında sınırlı bilgi mevcuttur. Klasik ve modern istatistiksel çalışmalar topraklardaki heterojenliği tanımlayarak farklı toprakların çölleşme eğilimlerini karşılaştırmaya imkan vermektedir. Bu çalışmada, dört farklı eğim grubunda (% 0-2, % 3-6, % 7-12, >% 12) on altı adet toprak değişkeni için toprak profilleri boyunca çölleşme eğilimini tanımlamak üzere varyasyon katsayısı ve fraktal analiz istatistiksel teknikleri kulölanılmıştır. Bu amaçla, Aksaray iline bağlı Ortaköy ilçesi arazi toplulaştırma projesi sahasından toplam 1808 toprak örneği toplanmıştır. Çalışmada toprak tekstürü, doygunluk, pH, EC, tuz, kireç, Ca + Mg, Na, SAR, ESP, B, Kil Oranı I, Kil Oranı II ve Kil Oranı III içerikleri dikkate alınmıştır. Farklı eğim gruplarında toprak özelliklerinin heterojenliğini tanımlamak için değişkenlik katsayısı ile fraktal katsayı arasında genellikle düşük bir korelasyon görülmüştür. Değişim katsayılarına göre doygunluk, pH, tuz, kireç, silt, kil, Ca + Mg, Na, SAR, ESP ve B özellikleri farklı eğim gruplarında önemli farklılıklar göstermiştir. Fraktal katsayısına göre, pH, tuz, kireç, silt, Ca + Mg, Na, SAR ve ESP önemli farklılıklar göstermiştir. Genel olarak, eğim arttıkça değişkenlik katsayısı değerleri artmış ve fraktal katsayısı değerleri düşmüştür. Her iki yaklaşımın da toprakların heterojenliğini belirlemede uygun ve önerilebilir olduğu belirlenmiştir.