Fibromiyalji sendromlu olgularda tiyol/disülfit düzeylerinin oksidatif stres ve klinik parametrelerle ilişkisi

Fibromiyalji Sendromu (FMS), yaygın vücut ağrısı, yorgunluk, uyku bozukluğu, kognitif fonksiyonlarda bozulma ve anksiyete ile seyreden kronik bir sendrom olarak tanımlanmaktadır. FMS etyolojisinde rol oynayan reaktif oksijen türleri (ROS) mekanizmaları üzerinde birçok çalışma vardır ama fibromyaljide oksidatif stresin rolü hala tartışmalıdır. Önemli bir antioksidan olan tiyoller, oksidan moleküller ile oksidasyon reaksiyonlarına girerek, disülfit bağları oluştururlar. Dinamik thiol/disülfit dengesi, detoksifikasyonda, antioksidan korumada, sinyal iletiminde, apopitozda, enzimatik aktivitenin ve transkripsiyon faktörlerinin düzenlenmesinde ve hücresel sinyal mekanizmalarında çok önemli rollere sahiptir. Biz bu çalışmada, FMS etiyopatogenezinde ve klinik süreçte rol alabileceğini düşündüğümüz thiol/disülfit düzeylerinin oksidatif stres ve klinik parametrelerle ilişkisini incelemeyi amaçladık. Çalışmaya, 2013 ACR Fibromyalji Tanı Kriterlerini karşılayan 48 fibromiyalji hastası ve 38 sağlıklı gönüllü alındı. Hastaların değerlendirilmesinde; WBC (Beyaz Küre Sayısı), Sedimantasyon, CRP (C-Reaktif Protein), VAS-Ağrı, VAS-Yorgunluk, FIQ (Fibromiyalji Etki Anketi), BDÖ (Beck depresyon ölçeği), BAÖ (Beck anksiyete ölçeği), SF-36 (Kısa Form-36), PUKİ (Pittsburgh uyku kalite indeksi), SLANSS (Self-Leeds nöropatik belirti ve bulgu değerlendirmesi), FSFI (Kadın Cinsel İşlev Ölçeği), kullanıldı. Serum NT (Nativ Tiyol), TT (Total Tiyol), TAS (Total Antioksidan Stres) ve TOS (Total Oksidan Stres) düzeyleri enzyme-linked immunosorbent assay (ELİSA) ile ölçüldü. Disülfit (D); TT (Total Tiyol) ile NT (Nativ Tiyol) arasındaki farkın yarısı olarak hesaplandı. OSİ (Oksidatif Stres İndeksi), TOS/TAS olarak hesaplandı. Çıkan sonuçlardan NT/TT, D/NT ve D/TT oranları hesaplandı. FMS'li hasta grubu ile kontrol grubu arasında nativ tiyol, total tiyol, disülfit düzeyleri, nativ tiyol/total tiyol, disülfit/nativ tiyol, disülfit/total tiyol oranları, TAS, TOS ve OSİ düzeyleri açısndan anlamlı fark saptanmadı. Çalışmamızda NT ile CRP arasında ve disülfit ile VAS-ağrı skoru arasında negatif korelasyon saptandı. Hastaların NT, TT, disülfit düzeyleri, NT/TT, D/NT, D/TT oranları ile TAS, TOS, OSİ, WBC, sedimantasyon, hassas nokta sayısı, şikayet süresi, VAS-yorgunluk, FIQ, BDÖ, BAÖ, iii SF-36 total skoru, SF-36 alt parametreleri, PUKİ, S-LANSS, FSFI arasında bir korelasyon saptanmadı. Sonuç olarak; fibromiyalji sendromlu olgularda tiyol/disülfit dengesinin, oksidatif stres ve klinik parametrelerle ilişkisini araştırdık. Çalışmamızda hasta ve kontrol grubu arasında tiyol/disülfit dengesi parametreleri, TAS, TOS, OSI değerleri açısından istatiksel anlamlı fark saptamadık. NT ile CRP ve disülfit ile VAS-ağrı skoru arasında korlasyon izlendi. Diğer tiyol/disülfit dengesi ile klinik ve laboratuvar parametreleri arasında korelasyon izlenmedi. Çalışmamızda FMS'li hastalarda oksidatif stresin artmadığını bulduk. Tiyol/disülfit ve oksidatif stres parametrelerinin, FMS etiyopatogenezinde ve klinik süreçte rolünün anlaşılması için geniş katılımlı daha çok çalışmaya ihtiyaç vardır.