Fiziksel modelleme ve hızlı prototip yapımının ürün kimliği gelişimine etkisi

Araştırma, Endüstri Ürünleri Tasarım Disiplininin yeni ürün kimliği konumlandırma süreci altında, işbirliği oluşturduğu ve yönlendirdiği fiziksel prototipleme aşamasına odaklı tümleşik süreç basamaklarını incelemektedir. Ayrıca yeni ürün kimliği modelleme süreçlerindeki tasarlama aşamalarının temel rolünü, eğitim odaklı tanımlamaktadır. Araştırmada yer alan 'hızlı prototipleme' ve 'ürün kimliği tasarımı' terimleri ''endüstri ürünleri tasarımı'' faaliyetleri ile eşleştirilmektedir. İmalat sanayi uygulamalarında 'prototipleme↔kullanıcı deneyimi', 'yeni ürün kimliği↔kullanıcı deneyimi' ve 'endüstri ürünleri tasarımı disiplini↔endüstri ürünleri tasarımı eğitimi' işlevsel kavramlarının eşleştiği, eğitim ve sanayi uygulamalarının disiplinler arası temel süreç gelişimi, çalışmanın uygulama alanını oluşturmaktadır. Ayrıca, imalat sanayi uygulamalarında tasarlanan yeni ürünün kimlik modellemesindeki farklı yöntemlerin, akademik eğitime olan yansımasının katkısı, araştırmanın temel çerçevesidir. Çalışmada, imalat sanayinde tasarım faaliyetlerinin izlediği adımlar tanımlananarak ürün kimliği modelleme aşamalarını sonuç odaklı (endüstri ürünleri tasarımı aşamaları↔hızlı prototipleme etkisi↔kullanıcı deneyimi↔yeni ürün kimliği), yeni ürünün fiziksel prototipleme tercihi altında incelenmiştir. Tezin saha çalışması; akademik takvimde bir dönem (14 hafta) süren endüstri ürünleri tasarımı eğitimindeki proje ve ürün kimliği geliştiren 25 öğrenci, imalat sanayinde motosiklet ürünü geliştiren bölüm çalışanı (ürün geliştirme 7 mühendis) ve tasarım (3 tasarımcı) bölümü ile 5 firma yöneticisi birlikte, vaka konusu motosiklet ürün gamı tasarımı üstüne yapılan araştırmalarını içermektedir. Yeni ürün gelişimi ile beraber oluşan ürün kimliğinin işlevsel anlamı, kavramsallaştırılması, tanımları ve sınanması, endüstri ürünleri tasarımı faaliyetlerinin temel gelişim yapısını oluşturmaktadır. Bu anlamda, yeni ürün kimliği modelleme basamaklarının etkinliği veya yeni ürün tasarımı aşamalarının performansı ile ilgili üretim süreci dâhil, bütünsel yapıda yer alan tüm ölçütler fiziksel prototip imalatı ile sonuçlanmaktadır. Çalışmada, yeni ürün kimliği modellemesi üç farklı ana geliştirme basamağının etkileşimi altında değerlendirilmiştir. İlk bölümde, endüstri ürünleri tasarımı eğitiminde öğrencilere aktarılan proje tanımları oluşturulmuştur. İkinci aşamada katılımcı firmanın ürün geliştirme bölüm çalışanlarıyla, tasarım faaliyetlerinin işbirliği altında ürün kimliği uzmanlıklarının görüşleri değerlendirilmiştir. Üçüncü basamakta kullanıcı deneyimi ve müşteri test çalışmaları yer almaktadır.Ayrıca son aşamada, tasarım faaliyetleri ve hızlı prototipleme ilişkileri de incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Hızlı Prototipleme, Endüstri Ürünleri Tasarımı, Ürün Kimliği, Kullanıcı Deneyimi