Gebelerde egzersiz eğitiminin egzersiz inanış, fayda ve bariyerleri üzerine etkisi

Bu çalışmanın amacı gebelerde egzersiz eğitiminin; egzersiz davranış, inanış, fayda/bariyerler ve öz yeterlilik ile sağlık denetim odağı, beden imajı, yaşam kalitesi, yorgunluk ve kinezyofobi üzerine etkisini belirlemekti. Çalışmaya gebeliğinin 2. trimesterinde bulunan 69 gönüllü gebe kadın dahil edildi. Gebelerin sosyodemografik özellikleri kaydedildikten sonra Gebelikte Fiziksel Aktivite Anketi, Gebelerde Egzersiz İnanışları Anketi, Egzersiz Yarar/Engel Ölçeği, Egzersiz Öz Yeterlilik Ölçeği, Anne Karnındaki Bebek Sağlık Denetim Odağı Ölçeği, Beden İmajı Ölçeği, Short Form-36 ve Görsel Analog Skalası kullanılarak eğitim öncesi ilk değerlendirmeleri tamamlandı. Gebeler eğitim (n=39) ve kontrol (n=30) olmak üzere iki gruba ayrıldı. Eğitim grubundaki gebeler 4-12 hafta süresince, haftada 3 seans fizyoterapist eşliğinde grup egzersizine alındı. Kontrol grubundaki gebelere ise egzersizle ilgili öneriler verildi. Çalışma bitiminde tüm değerlendirmeler tekrarlandı. Egzersiz eğitiminin; davranışsal inanışlar, normatif inanışlar, kontrol inanışları, tutum, subjektif norm ve niyette değişiklik oluşturmadığı (p>0,05), algılanan davranışsal kontrolü ise geliştirdiği görüldü (p<0,05). Çalışma sonrası gebelerin algılanan yarar ve algılanan engelleri ile hareket korkuları, eğitim grubu lehine değişiklik gösterdi (p<0,05). Egzersiz eğitiminin sedanter aktiviteyi azalttığı (p<0,05), diğer fiziksel aktivite parametreleri ile egzersiz öz yeterlilik, sağlık denetim odağı, beden imajı ve yaşam kalitesini etkilemediği tesbit edildi (p>0,05). Çalışmamızın sonuçlarına göre gebelerde egzersiz eğitimi, davranışla ilgili kontrol algısını artırmaktadır. Ayrıca, gebelerin egzersiz ile ilgili algıladıkları fayda ve bariyerler egzersiz eğitiminden etkilenmektedir. Sağlıklı yaşam tarzının benimsenmesi için ideal bir dönem olan gebelik sürecinde, düzenli fiziksel aktivite inanışları ile ilgili yapılan bu çalışmalar yaygınlaştırılmalıdır.