Genel anestezi uygulanan hastalarda erken dönemde verilen soğuk buhar uygulamasının ve buz parçaları emdirmenin entübasyona bağlı gelişen boğaz ağrısı ve ses kısıklığına etkisi

Araştırma genel anestezi uygulanan hastalarda erken dönemde verilen soğuk buhar uygulamasının ve buz parçaları emdirmenin entübasyona bağlı gelişen boğaz ağrısı ve ses kısıklığına etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, randomize kontrollü deneysel tipte bir çalışmadır. Adnan Menderes Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Hastanesi'nin Genel Cerrahi Kliniğinde 1 Nisan 2017 – 1 Nisan 2018 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırmada kontrol ve uygulama gruplarına alınacak hastalar randomizasyon yöntemi ile belirlenmiştir. Gruplar; kontrol grubu, soğuk buhar grubu, buz parçaları emdirilen grup, soğuk buhar uygulaması ile birlikte buz parçaları emdirilen grup olmak üzere 4 gruptan oluşmuştur. Her bir gruba 30 kişi olmak üzere toplam 120 kişi çalışmaya alınmıştır. Veriler veri toplama formları, Amerikan Anestezi Uzmanları Derneği (American Society of Anesthesiologists-ASA) sınıflaması, mallampati sınıflaması, hasta tanıtım formu, Ramsay Sedasyon Skalası, Vizüel Analog Skala (VAS ) ve Stout's Ses Kısıklığı Değerlendirme Formu kullanılarak toplanmıştır. Uygulama gruplarındaki hastalara; ameliyattan sonra 2. saatte, soğuk buhar uygulama grubuna 15 dakika boyunca soğuk buhar uygulanmış, soğuk buhar uygulamadan önce ve sonra hastaların boğaz ağrısı ve ses kısıklığı değerlendirilmiş, buz parçaları emdirilen gruba ve soğuk buhar ile birlikte buz parçaları emdirilen gruba uygulama yapılmamış sadece boğaz ağrısı ve ses kısıklığı değerlendirilmiştir. Ameliyattan sonra 6. saatte uygulama grubundaki hastaların uygulama öncesi boğaz ağrısı ve ses kısıklığı değerlendirilmiş ve soğuk buhar grubuna 15 dakika boyunca soğuk buhar uygulanmış, buz parçaları emdirme grubuna buz parçaları emdirilmiş, soğuk buhar uygulaması ile birlikte buz parçaları emdirilen gruba önce 15 dakika boyunca soğuk buhar uygulanmış hemen ardından buz parçaları emdirilmiştir. Tüm uygulama gruplarının 6. saatte uygulamadan sonra boğaz ağrısı ve ses kısıklığı tekrar değerlendirilmiştir. Ameliyattan sonra 0. ve 24. saatlerde uygulama gruplarına herhangi bir uygulama yapılmamış sadece boğaz ağrısı ve ses kısıklığı değerlendirilmiştir. Kontrol grubunda yer alan hastalara herhangi bir işlem veya girişim yapılmayıp sadece ameliyat sonrası 0. 2. 6. ve 24. saatlerde hastaların boğaz ağrısı ve ses kısıklığı değerlendirilmiştir. Araştırmadan elde edilen verilerin analizi bilgisayar ortamında ve SPSS istatistik paket programında (Version 15, Chicago IL, USA) gerçekleştirilmiştir. Verilerin analizinde; Pearson Ki-Kare, One-Way ANOVA, General Lineal Model, Paired- Sample T Testi, Cochran's Q, Mc Namer Testi, Fisher's Exact Testi kullanılmıştır. İstatistik önemlilik düzeyi p<0.05 olarak alınmıştır. Araştırma sonucunda; hastaların yaş ortalaması, Beden Kitle İndeksi (BKİ), cinsiyet, medeni durum, eğitim düzeyi, sigara kullanma durumu, kronik hastalık varlığı ve ameliyat öyküsü dağılımları incelendiğinde gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Ameliyat sonrası 2. saatte soğuk buhar uygulanan hastaların ağrı (VAS) puan ortalamaları uygulama öncesi 4.40±1.78, uygulama sonrası 2.86±1.80 olarak bulunmuştur. Soğuk buhar uygulanan hastaların uygulama sonrası ağrı (VAS) puan ortalamaları uygulama öncesine göre anlamlı derecede düşük bulunmuştur (p<0.05). Ameliyat sonrası 6. saatte soğuk buhar uygulanan, buz parçaları emdirilen ve soğuk buhar uygulaması ile birlikte buz parçaları emdirilen gruplardaki hastaların uygulama sonrası ağrı (VAS) puan ortalamaları uygulama öncesine göre anlamlı derecede düşük bulunmuştur (p<0.05). Ameliyat sonrası 6. saatteki uygulama sonrası ağrı (VAS) puanının bütün uygulama gruplarında düştüğü ve ağrı (VAS) puan ortalamaları açısından gruplar arasında anlamlı bir fark olmadığı saptanmıştır (p>0.05). Ameliyat sonrası bütün gruplarda ses kısıklığının zamanla azaldığı fakat gruplar arasında anlamlı bir fark olmadığı saptanmıştır (p>0.05). Bu çalışma sonucunda; soğuk uygulamanın boğaz ağrısını azaltmada etkili olduğu, ses kısıklığı üzerine etkisinin olmadığı saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Endotrakeal Entübasyon; Boğaz Ağrısı; Ses Kısıklığı; Soğuk Buhar; Buz Uygulama; Hemşirelik.