Gruplar arası tehdit ve empatinin Suriyeli göçmenlere yönelik açık ve örtük tutumlar üzerindeki etkisi

Türkiye'de artan mülteci sayısı Türk toplumu ile mültecilerin sürekli bir etkileşim içinde olmalarını gerektirmiş, böylece Türkiye'de Suriyeli mültecilere yönelik tutumların çalışılması daha kritik bir konu haline gelmiştir. Bireyin dış grubun varlığını kendisine veya iç grubuna yönelik bir tehdit olarak nitelendirmesi gruplar arası tehdit algısına yol açmaktadır. Dış gruba yönelik tutumlar üzerinde rol oynayan bir başka kavram olan empati ise en genel hatlarıyla bir kişinin kendisini karşıdaki kişinin yerine koyarak olaylara onun bakış açısıyla bakması, o kişinin duygularını ve düşüncelerini anlayıp, hissetmesi olarak tanımlanmaktadır. Bu bulgular doğrultusunda, gruplar arası tehdit algısı ve empati değişkenlerinin Türkiye'de mültecilere yönelik hem açık hem de örtük tutumlar üzerinde etkili olacağı düşünülmüştür. Araştırmada yürütülen birinci deneyde, gruplar arası tehdit algısı ve empatinin Suriyeli mültecilere yönelik açık tutumlar üzerindeki etkisini; ikinci deneyde ise aynı değişkenlerin Suriyeli mültecilere yönelik örtük tutumlar üzerindeki etkisini incelemek amaçlanmıştır. Her iki deneyde de empati düzeyini değişimlemek amacıyla perspektif alma yöntemi temel alınmıştır. Bu kapsamda, gruplar arası tehdit algısı düzeyine bağlı olarak iki gruba ayrılan (yüksek tehdit/düşük tehdit) katılımcılardan yüksek empati koşulundaki katılımcılara Suriyeli mülteciler ile yapılan röportajı içeren bir video izletilmiş, kontrol grubundaki katılımcılar ise uzayda zaman kavramı ile ilgili bir video izlemişlerdir. Her iki deneyde de elde edilen bulgular tutarlı olarak gruplar arası tehdit algısı yüksek olduğunda açık ve örtük tutumların daha olumsuz olduğunu göstermiştir. Ayrıca, gruplar arası tehdit algısının her iki düzeyinde de mülteciler ile empati kuran kişilerin mültecilere yönelik daha olumlu tutumlara sahip oldukları görülmüştür.