İlköğretim öğretmenlerinin teknolojik pedagojik alan bilgisi (TPAB) düzeylerinin yaşam boyu öğrenme, özyeterlik düzeyleri ve hizmet içi eğitim gereksinimleri açısından incelenmesi: Muş/Bulanık örneği

Bu çalışmanın amacı Muş ili Bulanık ilçesinde görev yapan öğretmenlerin mesleki başarısında önemli olduğu düşünülen teknolojik pedagojik alan bilgisinin öz yeterlik, yaşam boyu öğrenme eğilimleri, hizmet içi eğitim ihtiyaçları ve teknolojiye yönelik tutumları gibi faktörlerle birlikte incelenmesidir. Ayrıca bu faktörlerin etkilendiği diğer değişkenleri ortaya koymaktır. Araştırma ilişkisel tarama modelinde yürütülen bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini Muş ili Bulanık ilçesinde ilköğretim okullarında görev yapan tüm öğretmenler oluşturmaktadır. Araştırmada evrene ulaşma güçlüğü bulunmaması nedeniyle örneklem belirleme yöntemi kullanılmamış evren kendini örnekleyen evren olarak kabul edilmiştir. Araştırmaya 166'sı erkek 191'i kadın olmak üzere 357 ilköğretim öğretmeni katılmıştır. Veriler Çapa, Çakıroğlu ve Sarıkaya (2005) tarafından geliştirilen "Öğretmen Öz yeterlik Ölçeği", Gökmenoğlu (2013) tarafından geliştirilen "İlköğretim Öğretmenlerinin Hizmet içi Eğitim Gereksinimlerini Belirleme Ölçeği", Coşkun (2009) tarafından geliştirilen "Yaşam Boyu Öğrenme Eğilimleri Ölçeği", Schmidt, Baran, Thompson, Mİshra, Koehler ve Shin (2009) tarafından geliştirilen Öztürk ve Horzum (2011) tarafından Türkçeye uyarlanan "Teknolojik Pedagojik İçerik Bilgisi Ölçeği", Yavuz (2005) tarafından geliştirilen "Teknolojiye Yönelik Tutum Ölçeği" ve araştırmacı tarafından geliştirilen "Kişisel Bilgi Formu" ile toplanmıştır. Veriler istatistiksel veri analiz programı ile analiz edilmiştir. Veri analizinde frekans, aritmetik ortalama, standart sapma gibi hesaplamaların yanı sıra t testi ve Pearson Korelasyon analizleri kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre öğretmenlerin teknolojik pedagojik alan bilgileri yüksek olarak tespit edilmiştir. Ayrıca öğretmenlerin teknolojik pedagojik alan bilgisi cinsiyete göre anlamlı farklılık göstermezken branşa, kıdem yılına ve görev yapılan yerleşim birimine göre anlamlı farklılık göstermektedir. Araştırma sonuçlarına göre öğretmenlerin öz yeterlik düzeyleri orta düzey olarak tespit edilmiştir. Öz yeterlik düzeyleri cinsiyete, kıdem yılına göre anlamlı şekilde farklılık göstermezken branşta sınıf öğretmenliği lehine, görev yerine göre köy ve kasaba öğretmenleri lehine anlamlı farklılık göstermektedir. Araştırmanın diğer bir sonucu öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme eğilimlerinin yüksek olduğunu göstermektedir. Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme eğilimleri cinsiyete göre kadınlar lehine, branşa göre branş öğretmenleri lehine, kıdem yılına göre 6 yıl ve üzeri kıdeme sahip öğretmenler lehine, anlamlı düzeyde farklılık gösterirken görev yapılan yerleşim birimine göre anlamlı farklılık göstermediği sonucu elde edilmiştir. Araştırmadan elde edilen diğer bir sonuç ise öğretmenlerin orta düzeyde hizmet içi eğitim ihtiyacı sergiledikleridir. Öğretmenlerin hizmet içi eğitim ihtiyaçları cinsiyete, branşa ve kıdem yılına anlamlı farklılık göstermezken görev yapılan yerleşim birimine göre merkez okullarda görev yapan öğretmenler lehine anlamlı farklılık göstermektedir. Ayrıca öğretmenlerin teknolojiye yönelik tutumları olumlu derecede yüksektir. Öğretmenlerin teknolojiye yönelik tutumları cinsiyete, branşa, kıdem yılına ve görev yapılan yerleşim birimine göre anlamlı düzeyde farklılık göstermemektedir. Araştırma sonucunda öğretmenlerin TPAB düzeyleri ile öz yeterlikleri arasında anlamlı şekilde pozitif yönlü orta düzey bir ilişki olduğu, TPAB düzeyleri ile yaşam boyu öğrenme eğilimleri arasında düşük düzeyde pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu, TPAB düzeyleri ile hizmet içi eğitim gereksinimleri arasında negatif yönde orta düzeyde bir ilişki olduğu ve TPAB düzeyleri ile teknolojiye yönelik tutumları arasında pozitif yönlü düşük düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu sonucu elde edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi, Yaşam Boyu Öğrenme, Hizmet İçi Eğitim İhtiyacı, Teknolojiye Yönelik Tutum, Öz Yeterlik.