İlköğretim okullarındaki öğretmenlerin okul iklimine ilişkin algılarının öğrenci başarısıyla ilişkisi: Küçükçekmece ilçesi örneği

Her okul, etkili bir eğitim ve öğretim sağlayabilmek için uygun ve olumlu bir örgüt kültürü oluşturmak zorundadır. Eğitim kurumları, örgütsel kültürü ve kimliğiyle diğer okullardan ayrılır. Her okulun kendine özgü bir kültürel ve örgütsel yapısı olmakla birlikte, kimi zaman diğer okullarla da benzerlikler gösterir. Bir okulun örgütsel kültürünün oluşturulması ve bunların yönetici ve öğretmenlerce kabul alanına alınması, bir okulun başarısının artmasına ve öğretmen performansının olumlu olarak şekillenmesine yardımcı olacağı yadsınamaz bir gerçektir.Örgüt iklimi, toplumdaki bireylerin belirgin beklenti ve davranışlara gösterdikleri yapılar üzerine kurulu bir kavram olup örgütün belli bir zamandaki havasını yansıtır. İklim, kişiler tarafından görünmez ya da dokunulmaz ancak gerçek ve üstelik bir oda içerisindeki hava gibi bir organizasyon içinde olup biten her şeyi içerir ve etkiler. Okullar sahip oldukları iklim özellikleri ile çalışan bireyleri farklı biçimlerde etkilemekle birlikte bunun uzantısı olarak da gerçekleştirilmeye çalışılan amaçlar bu etkilere göre şekillenmektedir. Amaçlar arasında belirgin fark olmamasına rağmen her okulun çıktısı bu etkilere göre değişmektedir.Bu araştırmada ilköğretim okullarında okul iklimi ile öğrenci başarısı arasındaki ilişki ele alınmakta ve bunların öğrenciler tarafından algılanma düzeyleri incelenmektedir. Araştırma, ilişkisel tarama modeli kullanılarak yapılmıştır. Teorik kısımda, ilgili kavramlar ve litteratür derinlemesine incelenerek bilgi verilmiş ve uygulama kısmında ise Halpin ve Croft (1963) tarafından geliştirilen ?Örgütsel İklimi Betimleme Anketi? (Organizational Climate Description Questionnaire, OCDQ) ve 8. sınıf öğrencilerinin SBS puanları ve not ortalamaları puanları kullanılmıştır.Çalışma evrenini, İstanbul ili Küçükçekmece ilçesi sınırları içerisindeki resmi ilköğretim okullarında görev yapan 400 branş öğretmeni ve SBS'ye katılan 400 8.sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Veriler, bilgisayar ortamında ve SPSS istatistik programı kullanılarak çözümlenmiştir. Verilerin istatistiksel çözümlemeleri için; frekans ve yüzde, ortalama, standart sapma, Bağımsız Grup t-testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Scheffe, Pearson korelasyon kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi de p?0.05 olarak alınmıştır.Yapılan analizler sonucunda ilköğretim okullarında okul iklimi ile öğrenci başarısı arasındaki ilişki demografik değişkenlere göre anlamlı bir şekilde farklılaşmadığı bulunmuştur. Bununla birlikte SBS puanları değişkeninin normalliğini denetlemek amacıyla yapılan bir örneklem Kolmogorov-Smironov testi sonucunda dağılımın normal dağılımdan anlamlı bir farklılık gösterdiği saptanmıştır.Okul İklimi Ölçeği puanlarının medeni durum değişkenine göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek üzere yapılan bağımsız grup t-testi sonucunda grupların aritmetik ortalamaları arasında farklılık istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur.Okul İklimi Ölçeği çözülme alt boyutu puanlarının mesleki kıdem değişkenine göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla gerçekleştirilen Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) sonucunda, grupların aritmetik ortalamaları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur.Okul İklimi Ölçeği uzak durma alt boyutu puanlarının mesleki kıdem değişkenine göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla gerçekleştirilen Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) sonucunda, grupların aritmetik ortalamaları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur.SBS puanları ile Not Ortalaması puanları arasında anlamlı bir ilişki bulunup bulunmadığını belirlemek amacıyla yapılan Pearson Çarpım Moment Korelasyon Analizi sonucunda değişkenler arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunduğu saptanmıştır.Anahtar Sözcükler: Okul İklimi, Başarı.