İlkokul öğrencilerinin okul ile ilgili korkularının değerlendirilmesi: Ölçek geliştirme çalışması

Bu araştırmada, ilkokul üçüncü ve dördüncü sınıf öğrencilerinin okul hayatlarındaki korkularını ortaya çıkarmak için geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmek amaçlanmıştır. Ölçeğin geliştirilme aşamasında, çocuklara okul hayatındaki korkularına yönelik hikayeler yazdırılmıştır. Seksen öğrencinin hikayesinden yola çıkılarak açık uçlu sorular hazırlanmış, sorulara verilen cevaplar, drama yoluyla belirlenen korku durumları ve ilgili literatür taranarak elde edilen bilgilerle madde havuzu oluşturulmuştur. Bu madde havuzu doğrultusunda 73 maddelik bir ölçek formu hazırlanmış, 147 öğrenciye ön deneme olarak uygulanmıştır. Uygulama esnasında çocukların anlayamadığı sorular not alınmış, 2 soru anlaşılır olmamasından dolayı çıkarılmıştır. Yetmiş bir soruya indirilen ölçek formu alanında uzman 12 akademisyenden görüş alınarak 44 maddeye indirilmiştir. Kırk dört maddeden oluşan ölçek formu ile 619 öğrenciden veri toplanmıştır. Bunların 558 tanesi geçerli olarak kabul edilmiştir. Açımlayıcı faktör analizi (AFA) sonrasında 22 maddeden oluşan üç faktörlü bir yapı elde edilmiştir. Bu faktörler otorite korkusu, akran korkusu ve başarısızlık korkusu olarak adlandırılmıştır. Ölçeğin toplam varyansı açıklama yüzdesi 49,705 olarak hesaplanmıştır. İç tutarlılık katsayıları, otorite korkusunda .87, akran korkusunda .85 ve başarısızlık korkusunda .80 olarak bulunmuştur. Ölçeğin toplamının iç tutarlılık katsayısı ise .91'dir. AFA sonucunda ölçeğe son şekli verilmiştir. Son haliyle 460 öğrenciye uygulanan ölçeğin 449 tanesi geçerli sayılarak doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ile uygunluğu incelenmiştir. DFA sonucu üç faktörlü yapı doğrulanmış, uyum indekslerinin iyi uyuma işaret ettiği belirlenmiştir. Sonuç olarak İlkokulda Korku Ölçeğinin (İKÖ), çocukların okul hayatındaki korkularını ölçmeye yönelik geçerli ve güvenilir bir araç olduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Korku, İlkokulda korku, İlkokulda korku ölçeği, Ölçek geliştirme.