İş hukukunda rekabet yasağı sözleşmeleri

İşçi çalıştığı süre boyunca işletmenin gerek teknik gerek ekonomik bakımdan üretim, pazarlama ve müşteri ilişkileriyle ilgili bilgilere sahip olmaktadır. İşçinin, sözleşmenin devamında veya sona ermesinden sonra bu bilgileri, kendi çıkarları doğrultusunda veya işvereniyle rakip işletmeler nezdinde kullanma ihtimali bulunmaktadır. Bu husus ise, işverenin menfaatlerine zarar vereceğinden, yasayla bazı koruma önlemleri getirilmiştir. Bunlardan ilki, iş sözleşmesinin devamı sırasında, sadakat borcunun uzantısı olarak işçinin rekabet etmeme borcudur. İş sözleşmesinin sona ermesiyle birlikte işçinin rekabet etmeme borcu da sona erecektir. Bu sebeple, iş sözleşmesinin sona ermesinden sonra işçinin rekabet teşkil edebilecek eylemlerde bulunmasını engellemek amacıyla, TBK. m.444vd. gereğince, rekabet yasağının belirli koşullar ve sınırlar çerçevesinde düzenlenmesine imkan verilmiştir. Bu bağlamda, iş sözleşmesinin sona ermesinden sonra işçinin belirli koşul ve sınırlar çerçevesinde eski işvereni ile rekabet etmesi engellenebilecektir. Çalışmamızda da, öncelikle rekabet etmeme borcu ve rekabet yasağı sözleşmesi kavramları incelenmiş, esas itibariyle TBK. m.444 vd. kapsamında iş sözleşmesinin sona ermesinden sonraki dönem için düzenlenen rekabet yasağı sözleşmesi kapsamında inceleme yapılmıştır. İşçi ve işverenenin menfaatlerini dengelemek adına, TBK. m.444vd. gereğince rekabet yasağı sözleşmesi sıkı geçerlilik koşullarına ve sınırlandırmalara tabi tutulmuştur. Bu kapsamda da yasanın öngördüğü koşullara ve sınırlamalara sahip olmayan rekabet yasağı sözleşmelerinin hukuki durumu, yaptırımları ve hakimin sözleşmeye müdahalesi ayrıca çalışmamızda incelenmiştir. Yasaya uygun bir şekilde yapılan rekabet yasağı sözleşmelerinin işçi tarafından ihlali durumunda da işverenin hakları, hangi hukuki yollara başvurabileceği ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Çalışmamızda son olarak, rekabet yasağı sözleşmesinin sona erme halleri ve uygulamada karşımıza çıkabilen durumlar Yargıtay kararları çerçevesinde incelenmiştir.