Kalça kırığı olan geriatrik hastalarda trombosit, PDW, MPV değerlerinin mortalite üzerine etkileri

Dünya'da olduğu gibi Ülkemizde de geriatrik popülasyonda artış meydana gelmektedir. Bu artışla birlikte kalça kırığı vakalarında da artış görülmektedir. Mortalitesi ve morbiditesi yüksek bir hastalık olan kalça kırıklarında, yaş ilerledikçe mortalite oranı %30'lara kadar çıkmaktadır. Ortopedik aciller arasında en yaygın olarak uygulanan ameliyatlar, yaşlı hasta grubundaki kalça kırığı cerrahileridir. Özellikle çoklu komorbid gibi faktörlere sahip olan yaşlı hasta grubunda bu ameliyatlar, yüksek mortalite ile ilişkilidir. Kalça kırıklarında otuz günlük mortalite oranlarının %5-13, bir yıllık mortalitede ise %20-30 civarında olduğu kaydedilmiştir. Son yıllarda yapılan çalışmalarda Trombosit İndeksleri (PI) olarak bilinen Platelet (PLT), Ortalama Trombosit Hacmi (MPV) ve Trombosit Dağılım Genişliği (PDW) gibi parametrelerin trombosit aktivasyonunda biyo-belirteçler olduğu ifade edilmiştir. Hastaların hastalık seviyelerini değerlendirmede kullanılan bu parametreler, oldukça kolay ölçülebilmekte ve ek maliyete neden olmamaktadır. Hemostaz ve trombozdaki önemli görevleri olan trombositlerin oluşan inflamatuvar sürece, mikrobiyal konakçı savunmasına, yara iyileşmesine, anjiyogenezise ve yeniden modellemeye katkıda bulunduğu rapor edilmiştir. Literatürlerde trombosit indekslerinin tromboz, anjiogenez, inflamasyon ve bağışıklık aşamalarındaki rolleri de araştırıldığı kaydedilmiştir. Çalışmamız, Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Servis'inde yapılmıştır. 1 Aralık 2019 ile 1 Aralık 2020 tarihleri arasında başvuran geriatrik kalça kırığı olan hastaların verileri incelenerek yapılmıştır. Kabul kriterimiz, 65 yaş üstü olup kalça kırığı olan hem kadın hastalardan hem erkek hastalardan oluşmaktadır. Hastalara ait kan sonuçları ve kalça grafileri değerlendirilmiştir. İlgili klink görüşleri alınan hastaların, klinik görüşleri sonrasında cerrahi endikasyon olan hastalar ile cerrahi yapılmayan hastalar olarak incelenmiştir. Hastalar, kan sonuçlarıyla beraber değerlendirilmiştir. Kan tetkiklerinin Tam Kan sonuçlarında Trombosit, PDW ve MPV değerleri incelenmiştir. Kalça kırığı olup ölen hastalar ve yaşayan hastaların incelenen kan değerleri (Trombosit, PDW ve MPV) karşılaştırılmıştır. Ölen hastaların kan sonuçlarının mortaliteyle ilgisi araştırıldı. Anahtar Kelimeler: Kalça kırığı, Geriatri, Trombosit, Mortalite.