Kronik hastalığı olan yaşlı bireylerde teknoloji tutumu ile hastalık yönetiminde e-sağlık okuryazarlığı arasındaki ilişkinin incelenmesi

Amaç: Bu araştırma, kronik hastalığı olan yaşlı bireylerde teknoloji tutumu ile hastalık yönetiminde e-sağlık okuryazarlığı arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla gerçekleştirildi. Materyal ve Metot: Araştırma, tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tipte planlandı. Araştırmanın evrenini, Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi Mengücek Gazi Eğitim ve Araştırma Hastanesi’ne başvuran 65 yaş ve üzeri kronik hastalığa sahip bireyler oluşturdu. Araştırma verileri Ekim 2025-Şubat 2026 tarihleri arasında toplandı. Araştırma, dahil edilme kriterlerini karşılayan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 305 yaşlı birey ile tamamlandı. Veriler; Kişisel Bilgi Formu, Yaşlılarda Teknolojiye Yönelik Tutum Ölçeği ve E-Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği kullanılarak yüz yüze anket yöntemiyle toplandı. Verilerin analizinde IBM SPSS 25.0 paket programı kullanıldı. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, bağımsız gruplar t testi, tek yönlü varyans analizi ve Pearson korelasyon analizi kullanıldı. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Araştırmaya katılan bireylerin %51,5’inin kadın, %64,9’unun 65-70 yaş aralığında olduğu belirlendi. Katılımcıların %73,4’ünün internetten sağlıkla ilgili bilgi araştırmadığı, %57,4’ünün ise teknolojik araçları kullanmayı tercih etmediği saptandı. Yaşlı Bireylerin Teknolojiye Yönelik Tutum Ölçeği toplam puan ortalaması 2,74±0,61, E-Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği puan ortalaması ise 17,06±9,79 olarak bulundu. Erkek, daha genç yaş grubunda bulunan, eğitim düzeyi ve gelir durumu yüksek, evinde internet ve bilgisayar bulunan bireylerin teknoloji tutum puanlarının daha yüksek olduğu belirlendi (p<0,05). İnternetten sağlık bilgisi araştıran ve teknolojik araçları kullanmayı tercih eden bireylerin teknoloji tutumu puan ortalamalarının anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu saptandı (p<0,001). Ayrıca yaşlı bireylerin teknolojiye yönelik tutumları ile e-sağlık okuryazarlığı düzeyleri arasında pozitif yönlü anlamlı ilişki bulundu. Sonuç: Araştırma sonucunda kronik hastalığı olan yaşlı bireylerde teknolojiye yönelik olumlu tutumun e-sağlık okuryazarlığını desteklediği belirlendi. Yaşlı bireylerin dijital sağlık uygulamalarını etkin kullanabilmeleri için teknoloji kullanım becerilerinin geliştirilmesi ve e-sağlık okuryazarlığını artırmaya yönelik hemşirelik girişimlerinin planlanması önerilmektedir.