Lise öğrencilerinde mükemmeliyetçilik, karar vermede özsaygı ve karar verme stilleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, lise öğrencilerinin mükemmeliyetçilik düzeyleri, karar vermede öz saygıları ve karar verme stilleri arasındaki ilişkileri ortaya koymak ve mükemmeliyetçilik düzeylerini çeşitli değişkenler açısından incelemektir. Araştırma, betimsel özelliğe sahip ilişkisel tarama modelindedir. Araştırmanın örneklemini Kilis il merkezinde farklı lise türlerine devam etmekte olan 748 (448 kız, 300 erkek) 9. 10. 11. ve 12. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Veriler, katılımcıların demografik bilgilerini ortaya koyan Kişisel Bilgi Formu, Çok Boyutlu Mükemmeliyetçilik Ölçeği ve Ergenlerde Karar Verme Ölçeği'nden elde edilmiştir. Lise öğrencilerinden toplanan veriler SPSS 22 paket programında işlenmiştir. Betimsel, normallik ve önkoşul istatistikleri incelendikten sonra veriler bağımsız grupları karşılaştırmak için kullanılan T Testi, Tek yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Kruskal Wallis ile test edilmiştir. Mükemmeliyetçilik, karar vermede öz saygı ve karar verme stilleri arasındaki ilişkileri incelemek için Pearson Korelasyon ve Basit Regresyon Analizi yapılmıştır. Araştırmanın sonucu, lise öğrencilerinin mükemmeliyetçilik düzeylerinin cinsiyet ve algılanan sosyoekonomik statü açısından anlamlı bir farklılık göstermediğini ortaya koymuştur. Öte yandan sonuçlar, lise öğrencilerinin mükemmeliyetçilik düzeylerinin okul türü, algılanan anne baba tutumu ve akademik başarı ortalamasına göre önemli ölçüde farklılaştığını göstermiştir. Mükemmeliyetçilik düzeyi mesleki teknik anadolu lisesi öğrencilerinde en yüksek, fen lisesi öğrencilerinde en düşük olarak bulunmuştur. Ailelerini otoriter olarak algılayan lise öğrencilerinin mükemmeliyetçilik düzeyinin, ailelerini koruyucu ve demokratik olarak algılayan öğrencilere göre anlamlı derecede yüksek olduğu bulunmuştur. Ayrıca akademik ortalaması düşük olan öğrencilerin mükemmeliyetçilik düzeylerinin diğer gruplara göre daha yüksek olduğu görülmüştür. Bu çalışmanın sonucu, mükemmeliyetçiliğin karar vermede özsaygı ve karar verme stillerinden biri olan ihtiyatlı seçicilik ile anlamlı bir ilişkisinin olmadığını, dolayısıyla mükemmeliyetçiliğin bu değişkenlerin üzerindeki yordayıcı rolünü incelemek için regresyon analizi yapılamadığını ortaya koymuştur. Diğer yandan lise öğrencilerinin mükemmeliyetçilik düzeylerinin karar verme stillerinden panik, umursamazlık ve sorumluluktan kaçmayı anlamlı derecede yordadığı bulunmuştur. Mükemmeliyetçilik karar verme stillerinden paniğin %7.7, umursamazlığı %4.7 ve sorumluluktan kaçmanın %4 'ünün varyansını açıklamaktadır. Araştırmanın bulguları tartışıldıktan sonra, gelecekteki araştırmacılara ve uygulayıcılara öneriler sunulmuştur.