Mühendislik eğitiminde fen bilimleri temel kavramlarının önemi ve ortaöğretimde kazandırılmışlık düzeyine ait akademisyen görüşleri (İstanbul örneği)

Bu araştırmada, mühendislik fakülteleri öğretim üyeleri ve elemanlarının görüşleri alınarak görev yaptıkları mühendislik bölümü açısından temel olarak kabul edilebilecek kavramların tespiti ve bu temel olan kavramların görev yapılan bölüm açısından hazırbulunuşluk düzeyinin tespiti amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemi, İstanbul ilinde Yükseköğretim Kurumuna bağlı bulunan üniversitelerde Mühendislik ve Mimarlık Fakültelerinde 2014-2015 akademik yılında görev yapan öğretim üyeleri ve elemanlarından oluşmaktadır. Araştırmada tesadüfi oransız küme örnekleme modeli kullanılmıştır. Araştırmaya 10 adet üniversitede görev yapan 104 akademisyen katılmıştır. Örneklem grubunu oluşturan akademisyen grubunun 6'sı Bilgisayar Mühendisliği Bölümünde, 2'si Biyomedikal Mühendisliği Bölümünde, 2'si Deniz Ulaştırma Mühendisliği Bölümünde, 11'i Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümünde, 18'i Endüstri Mühendisliği Bölümünde, 18'i İnşaat Mühendisliği Bölümünde, 3'ü Jeoloji Mühendisliği Bölümünde, 19'u Kimya Mühendisliği Bölümünde, 2'si Maden Mühendisliği Bölümünde, 17'si Makine Mühendisliği Bölümünde, 6'sı Metalurji Mühendisliği Bölümünde görev yapmaktadır. Araştırmaya katılan akademisyenlerin 13'ü profesör, 12'si doçent, 42'si yardımcı doçent, 37'si öğretim görevlisi/araş. görevlisi ünvanıyla görev yapmaktadır. Araştırmada fen bilimlerinde geçerli temel kavramların tespiti için Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu' nun belirlediği esaslar çerçevesinde ders kitaplarından yararlanılarak, 643 adet kavram bir liste halinde ilk etapta belirlenmiştir. Daha sonra alanında uzman Fen Bilgisi öğretmenlerinden oluşan 93 kişilik bir ekiple İstanbul ilinde bir çalıştay gerçekleştirilerek oluşturulan kavram listesinden öğretmenlerin kendilerine göre önemli olanları seçmesi istenerek bir eleme yöntemine gidilmiştir. Çalıştay sonucunda canlılar ve hayat, fiziksel olaylar, madde ve değişim, dünya ve evren öğrenme alanları kapsamında 52 adet temel fen kavramı belirlenmiş olup, bu kavramlar tez çalışması kapsamında hazırlanan anket için geçerli soruları oluşturmuştur. Araştırmanın ikinci etabında akademisyenlerden; bu kavramlar arasından görev yaptıkları mühendislik bölümü açısından temel olarak kabul ettikleri kavramları oluşturulan ankette "evet" ya da "hayır" cevabını işaretleyerek belirtmeleri istenmiş, araştırmanın üçüncü etabında ise; anketin ikinci bölümünde akademisyenler tarafından "evet" olarak cevaplanan kavramların mühendislik bölümünde kayıtlı öğrencilerde öğrenilmişlik düzeyini ölçmek üzere, 3'lü Likert tipi ölçeklemede(yetersiz, orta, yeterli) işaretlemeleri istenmiştir. İkinci ve üçüncü bölümlerde toplanan veriler, bilgisayara kaydedilerek istatistiki çözümler için "IBM SPSS Statistics 15.0" paket programına aktarılmıştır. Veriler girildikten sonra; yüzde, frekans hesaplamaları ve tabloları ile çapraz tablo analizi kullanılmıştır. Elde edilen bulgular değerlendirildiğinde, öğretim üyelerinin açık bir şekilde "mühendislik bölümlerinde kayıtlı öğrencilerin büyük çoğunluğunun kendi alanlarında temel kabul edilebilecek fen kavramlarında yeterli olmayan bir hazırbulunuşluk düzeyinde olduklarına" dair görüşe sahip oldukları anlaşılmaktadır. Anahtar kelimeler: Fen Bilimleri, Kavram Öğrenme, Hazırbulunuşluk, Mühendislik Eğitimi, Kavram Yanılgısı