Odun üretiminde kullanılan bazı motorlu testerelerin performanslarının karşılaştırılması

Bu çalışmada, Antalya Orman Bölge Müdürlüğü sınırlarında yer alan Serik-Ören ve Kaş-Karadağ Orman İşletme Şeflikleri'nde gerçekleştirilen tensil ve bakım kesimlerinde üç farklı benzinli motorlu testere modelinin performansı çalışma süresi ve iş verimine göre karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Araştırmada kullanılan testere modelleri Stihl MS 361, Husqvarna 268 ve Husqvarna 365 Special olup, uygulamalar aynı operatör tarafından, benzer meşcere, çaplar, arazi eğimi ve çevresel koşullar altında yürütülmüştür. Her model için 30 adet olmak üzere toplam 90 kızılçam (Pinus brutia Ten.) ağacı üzerinde kesme (ve devirme), dal alma ve tomruklama işlemleri gerçekleştirilmiştir. İş-zaman verileri dolaylı gözlem tekniğiyle (video destekli) ve zaman etüdü yöntemiyle analiz edilmiştir. Motorlu testere modellerine toplam ortalama çevrim süreleri ve iş verimleri sırasıyla; Stihl MS 361 için 5.4 dak/ağaç (9.51 m3/sa), Husqvarna 268 için 5.2 dak/ağaç (9.58 m3/sa) ve Husqvarna 365 Special için 5.5 dak/ağaç (9.51 m3/sa) olarak ölçülmüş ve hesaplanmıştır. Güç ağırlık oranı en yüksek olan Stihl MS 361 olmakla birlikte, aynı çap ( d1.30 ve ddip) ortalamalarına sahip ağaçlarda; en kısa kesme süresi Husqvarna 365, en kısa tomruklama süresi Stihl MS 361, en kısa dal alma süresi Husqvarna 268 ve en kısa toplam çalışma süresi Husqvarna 268 ile gerçekleşmiştir. Husqvarna 268 modelinin genel olarak en verimli motorlu testere olarak belirlenmiştir. Ağaç (d1.30) çapının 35 cm altındaki bireylerde Husqvarna 268'in, 35 cm üzeri bireylerde Stihl MS 361 modelinin daha yüksek performans gösterebildiği görülmüştür. Kesim sürecinin iş adımı bazlı dağılımında; tüm testereler için en uzun sürelerin dal alma işleminde harcandığı, akış gereği beklemelerin de iş verimini düşürdüğü ve motorlu testerelerin verimli çalışma zamanlarının %30' un altında kaldığı belirlenmiştir.