Öğretmen adaylarının öğrenme stillerinin öğrenme öğretme anlayışları ve fen öğretimine yönelik özyeterlik inançları ile ilişkisi

Günümüzde eğitim programlarının yapılandırmacı yaklaşım temelinde bireysel farklılıklara ve anlamlı öğrenmeye verdiği önemin artması, bilginin öğrencilere benimsedikleri öğrenme stillerine uygun şekilde sunulmasını önemli hale getirmektedir. Öğrencilerin anlamlı öğrenmesi öğretmenlerin etkili rehberliği ile sağlanabilir. Fen konularının etkili bir şekilde öğretilebilmesi için öğretmenlerin fen öğretimine yönelik öz-yeterlik inançlarının yüksek olması beklenmektedir. Öğretmenlerin öğrendikleri gibi öğretme eğiliminde olmaları öğretmen adaylarının benimsedikleri öğrenme stillerinin, fen öğretimine yönelik öz-yeterlik inançlarının ve öğrenme öğretme anlayışlarının incelenmesini gerekli kılmaktadır. Dolayısıyla bu araştırmanın amacı, sınıf ve fen bilgisi öğretmen adaylarının öğrenme stillerinin, öğrenme öğretme anlayışları ve fen öğretimine yönelik öz-yeterlik inançları ile ilişkisini incelemek olarak belirlenmiştir. Bu araştırmanın çalışma grubunu 2013-2014 eğitim öğretim yılı bahar döneminde Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi sınıf ve fen bilgisi öğretmenliği anabilim dalları üçüncü ve dördüncü sınıflarında öğrenim gören toplam 423 (326 kız, 97 erkek) öğretmen adayı oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak fen öğretiminde öz-yeterlik inancı ölçeği, öğrenme stilleri ölçeği ve öğrenme öğretme anlayışı ölçeği kullanılmıştır. Fen öğretiminde öz-yeterlik inancı Riggs ve Enochs (1990) tarafından geliştirilmiş ve Bıkmaz (2002) tarafından Türk kültürüne uyarlanmıştır. Öğrenme öğretme anlayışları ölçeği Chan ve Elliott (2004) tarafından geliştirilmiş ve Aypay (2011) tarafından Türk kültürüne uyarlanmıştır. Öğrenme stilleri ölçeği ise Grasha-Riechmann (1994) tarafından geliştirilmiş ve Uzuntiryaki, Bilgin ve Geban (2003) tarafından Türk kültürüne uyarlanmıştır. Yapılan analizlerden elde edilen bulgulara göre öğretmen adaylarının daha çok bağımsız, işbirlikli ve rekabetçi öğrenme stillerini benimsedikleri, öğrenme stillerinin anabilim dalına göre anlamlı fark olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmen adaylarının geleneksel öğrenme öğretme anlayışı puanlarının öğrenme stili ve cinsiyete göre, yapılandırmacı öğrenme öğretme anlayışı ve fen öğretimine yönelik öz-yeterlik inancı puanlarının anabilim dalı ve öğrenme stiline göre anlamlı fark olduğu, sonuç beklentisi puanlarının da öğrenme stiline göre anlamlı fark olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca öğrenme stilleri ile yapılandırmacı ve geleneksel öğrenme öğretme anlayışı puanları ve fen öğretimine yönelik öz-yeterlik inancı puanları arasında anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır. Geleneksel öğrenme öğretme anlayışı puanları ile kişisel fen öğretimine yönelik öz-yeterlik inancı puanları arasında negatif ve anlamlı, yapılandırmacı öğrenme öğretme anlayışı puanları ile kişisel fen öğretimine yönelik öz-yeterlik inancı ve sonuç beklentisi puanları arasında pozitif ve anlamlı ilişki bulunmuştur. Elde edilen sonuçlar eleştirel bir yaklaşımla yorumlanmıştır.