Örme tekstil yüzeylerinde yenilikçi malzeme ve tekniklerin giysi tasarımına etkileri

Örme Tekstil Yüzeylerinde Yenilikçi Malzeme ve Tekniklerin Giysi Tasarımına Etkileri konulu Sanatta Yeterlik tez çalışmasının seçilmesinde örme tekstiller, günümüze kadar tekstilin alt dalı olarak genellikle uygulandığı teknik ve malzeme kolaylığı ile geçmişten bu zamana kadar dokumadan sonra ikinci tercih sebebi olmuştur. Bu tercihin 21. yüzyılda teknoloji, sanat ve tasarım ile birlikte değiştiği ve örmenin günümüzde estetik yapısı ve formuyla artık tekstil alanının öncül tercihi olduğu anlaşılmıştır. Teknoloji, bilgi ve iletişim çağında sanat ve tasarım kavramının girmediği alan ve disiplin yoktur. Sanat, teknoloji ve yenilik açısından örme tekstil yüzeyleri tekstil sanatı kapsamında değerlendirilerek örme tekstil yapılarının tasarımcılar ve sanatçılar tarafından sanatsal ifade bağlamında ele alınışı incelenmiştir. Bu araştırmada örmenin iki boyutlu bir yüzeyden üç boyutlu bir yüzeye gelme aşamaları, malzeme ve tekniğin verdiği olanaklarla sanatsal yaratım sürecindeki tasarım öge ve disiplinleri ile endüstriyel bir ürüne dönüşme aşamaları titizlikle incelenmiştir. Sahip olduğu özgün teknikten aldığı isimle arkaik çağlardan 21. yüzyıla kadar bunu koruyarak gelen örme tekstiller, sanat alanı içinde birçok disipline de ilham kaynağı olmuştur. Sanat akımları içinde ayrıştırıcı özellik olarak yer alan malzeme, tekstil yüzey yaratı evrelerinde teknik ve tasarım kadar önemlidir. Öncelikle bu aşamada örme tekstil yüzeylerinin tasarım, teknik ve malzeme katkısıyla giysi tasarım sürecinde giysinin sanatsal ve endüstriyel katmanları incelenmiştir. Sanat ve endüstri kavramları içinde örme giysi tasarımı yenileşim ve teknoloji sentezinde ayrıca incelenmiş ve gelecekte yenilikçi malzeme ve tekniklerle giysi tasarım kavramının daha karmaşık ve sanatsal özellikleri birlikte barındırdığı öngörülerine ulaşılmıştır. Çalışmanın sonunda örme tekstil tekniklerinin sağladığı form, yapı ve estetik temeller ile yenilikçi malzeme ve teknik araştırılarak önce farklı malzeme ve tekniklerle örme yüzey tasarımları hazırlanmıştır. Daha sonra bu tasarımlarla bir biyomalzeme olan sığır jelatini kullanılarak heykelsi örme giysi tasarımları deneysel çalışmalarından 4 parçalık bir koleksiyon hazırlanmıştır. Bu deneysel tasarımlarla birlikte örmenin iki boyutlu yüzeyden üç boyutlu heykelsi bir forma dönüşmesinde malzeme, teknik ve tasarım sürecindeki yaklaşım, yöntem ve etkilerine dikkat çekilmiştir. Anahtar Kelimeler: Örme giysi tasarımı, örme tekstil yüzeyler, örme sanatı, yenilikçi malzemeler, yenilikçi teknikler