Ortaokul öğrencilerinin algılanan aile internet tutumlarına göre siber mağduriyetlerinin belirlenmesi

Bilgi çağındaki hızlı gelişim ve değişim günümüz dünyası koşullarına uyum sağlayabilmek için teknolojinin pek çok alanda kullanılmasını zorunlu hale getirmiştir. Günümüzde teknolojinin kazandığı güç ve değer teknolojinin yaygınlaşmasında ve bununla birlikte teknolojinin daha küçük yaşlarda kullanılmasında etkili olmuştur. Ergenler yeni teknolojilere karşı güçlü bir eğilim göstermekte ve henüz psikolojik olgunluğa erişmediklerinden teknolojinin olumsuz sonuçları açısından risk grubu haline gelmektedir. Teknolojinin gelişimiyle sanal ortama taşınan ve zorbalık türü olan siber zorbalık, siber mağduriyeti beraberinde getirmiştir. Çocuklarının sağlığından ve güvenliğinden sorumlu olduğu gibi çevrim içi güvenliğinden de sorumlu olan ebeveynlerin çocukların internet kullanımına yönelik tutumu çocuğun siber mağdur olma durumu üzerinde de etkili olmaktadır. Ortaokul öğrencilerinin aile internet tutumları ile siber mağdur olma durumları arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapılan bu çalışmada "Siber Mağduriyet" ve "İnternet Aile Tutumu" anketleri ve "Demografik Bilgi Formu" uygulanmıştır. Araştırma örneklemini 2020-2021 öğretim yılında Konya ili merkezinde öğrenim gören 5., 6.,7. ve 8. sınıf öğrencileri oluşturmuştur. Araştırmaya 685 ortaokul öğrencisi katılmıştır. Araştırmadan elde edilen verilere istatistiksel programlar ile çeşitli analizler uygulanmıştır. Tanımlayıcı istatistiklerin çözümlenmesinde verilerin frekans, yüzde, aritmetik ortalama, standart sapma, mod, en düşük ve en yüksek değerlerinden faydalanılmıştır. Yapılan tüm analiz sonuçları p=.05 düzeyinde anlamlılık derecesine göre test edilmiştir. Aile internet tutumunun belirlenmesine ve aile internet tutumunun bireysel özelliklere (cinsiyet, sınıf düzeyi, not ortalaması, anne eğitim düzeyi, baba eğitim düzeyi, öğrenim görülen okul türü) göre farklılaşmasına ilişkin verilerin analizinde İki Değişken İçin Kay Kare Testi; siber mağduriyet düzeylerinin cinsiyet ve okul türüne göre farklılaşmasına ilişkin verilerin analizinde Mann-Whitney U Testi; sınıf düzeyi, not ortalaması, anne eğitim düzeyi, baba eğitim düzeyine ilişkin verilerin analizinde Kruskal-Wallis H Testi uygulanmıştır. Yapılan analiz sonucunda en fazla algılanan aile internet tutumunun demokratik tutum olduğu ve mağduriyeti en fazla yaşayan öğrencilerin algılanan aile internet tutumunun ihmalkar tutum olduğu görülmüştür. Ortaokul öğrencilerine göre aile internet tutumunun cinsiyete, sınıf düzeyine, anne eğitim düzeyine, baba eğitim düzeyine ve okul türüne göre farklılaştığı; not ortalamasına göre farklılaşmadığı görülmüştür. Öğrencilerin siber mağduriyet düzeyine ilişkin verilerin analizinde öğrencilerin siber mağduriyetinin düşük düzeyde olduğu, siber mağduriyetin sınıf düzeyine, anne eğitim düzeyine, baba eğitim düzeyine göre farklılaştığı; cinsiyete, not ortalamasına, okul türüne göre farklılaşmadığı görülmüştür. Ortaokul öğrencilerinin siber mağduriyet düzeylerinin aile internet tutumuna göre farklılaşmasına ilişkin analizlerde aile internet tutumunun siber mağduriyet düzeyine ilişkin farklı etkilere sahip olduğu görülmüştür.