Ortopedik cerrahi girişim sonrası hastaların klinikte ve evde yaşadıkları sorunlar ve bağımlılık düzeyleri

Bu çalışma, ortopedik cerrahi girişim geçiren hastaların ameliyat sonrası klinikteki üçüncü gün ve taburculuk sonrası birinci ayda evde yaşadıkları sorunların belirlenmesini ve bakım bağımlılık düzeylerinin değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Bu çalışma prospektif tanımlayıcı ve kesitsel tipte bir araştırmadır. Araştırma bir devlet hastanesinin Ortopedi ve Travmatoloji Kliniğine yatışı kabul edilen ortopedik cerrahi girişim geçiren 18 yaş ve üzeri 113 hasta ile yürütülmüştür. Veriler Kişisel Bilgi Formu, İzlem Formu ve Bakım Bağımlılığı Ölçeği ile toplanmıştır. Veriler ortalama, standart sapma, ortanca, minimum – maksimum, sayı ve yüzde, McNemar, McNemarBrowker, eta kare (η2), Cohen's d, Kruskal Wallis-H testi ve çoklu karşılaştırmalarda Dunn testi ve Lineer regresyon analizi ile test edilmiştir. Çalışmamızda hastaların yaş ortalaması 58,19 ± 13,39 olup, %62,8'i kadındır. Ortopedik cerrahi girişim geçirmiş hastalarla yapılan çalışmamızın sonuçları incelendiğinde ameliyat bölgesinde kızarıklık, şişlik, hassasiyet, akıntı, ısı artışı belirtileri, beslenme ve boşaltım aktivitelerindeki yaşanan sorunlar taburculuk sonrası evde birinci ayda azaldığı görülmüştür. Hastalar klinikte ve evde en çok öz bakım uygulamalarını gerçekleştirmede zorlanma ve hareket kısıtlığı problemleri yaşamakla birlikte yaşadıkları sorunların taburculuktaki birinci ayda azaldığı görülmüştür. Katılımcıların üçüncü günde bakım bağımlılıkları puan ortalaması 40,26 ± 12,73 iken birinci ayda 58,89 ± 13,48 olarak değişmiştir (p < 0,001). Hastaların protez, kırık, vertebra, omuz RC (RotatarCuff Sendromu), menisküs, protez gruplarına göre travması olan grubun bakım bağımlılığı puan ortalaması daha yüksek bulunmuştur. Lineer regresyon modelinde bağımsız değişkenler bağımlı değişkenin %17'lik kısmını açıklanmış ancak bağımsız değişkenlerin istatistiksel olarak anlamlı saptanmamıştır. Sonuç olarak, hastaların klinikteki üçüncü güne kıyasla taburculuktaki birinci ayda bakım bağımlılıklarında azalma görülmüştür. Ortopedi hastalarının yüksek düzeyde hareket kısıtlığı ve bakım bağımlılığı yaşadığı sonucuna varılmıştır. Hastaların ağrı ve anksiyete durumlarının giderilmesi ile iyileşme inançlarında artış ve bağımlılık düzeyleri azalma belirlenmiştir. Gelecekte yapılacak çalışmalarda hastaların bağımlılık düzeylerini azaltacak girişimlerin yapılması, kliniklerde tüm cerrahi girişim süreci boyunca hastalara psikolojik desteğin artırılması önerilmektedir